Đại tướng Lê Trọng Tấn – Người chỉ huy mở toang cánh cửa chiến thắng ở Đông Khê

Trong lịch sử Quân đội nhân dân Việt Nam, Đại tướng Lê Trọng Tấn được biết đến là một trong những vị tướng xuất sắc nhất trên chiến trường. Cuộc đời binh nghiệp của ông gắn liền với nhiều chiến dịch lớn của dân tộc, từ Chiến dịch Biên giới Thu – Đông năm 1950 đến Điện Biên Phủ, Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975. Riêng tại Chiến dịch Biên giới, tài chỉ huy của ông đã góp phần tạo nên chiến thắng mở màn có ý nghĩa quyết định ở cứ điểm Đông Khê.

Sinh năm 1914 tại huyện Yên Nghĩa, tỉnh Hà Đông (nay thuộc thành phố Hà Nội), Lê Trọng Tấn tham gia cách mạng từ rất sớm và là một trong những cán bộ quân sự trưởng thành từ thực tiễn chiến đấu. Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, ông đảm nhiệm nhiều cương vị chỉ huy và nhanh chóng khẳng định năng lực trong các trận đánh lớn của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Tháng 9 năm 1950, khi Bộ Chỉ huy quyết định mở Chiến dịch Biên giới nhằm phá vỡ tuyến phòng thủ của quân Pháp trên Đường số 4, Lê Trọng Tấn được giao chỉ huy Trung đoàn 174 – đơn vị đảm nhiệm mũi tiến công chủ yếu đánh vào cứ điểm Đông Khê. Đây là vị trí phòng ngự kiên cố, được đối phương xây dựng với hệ thống lô cốt, hàng rào dây thép gai và hỏa lực dày đặc. Thành công hay thất bại của trận mở màn sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến toàn bộ chiến dịch. (

Dưới sự chỉ huy của Lê Trọng Tấn, Trung đoàn 174 đã tổ chức tiến công kiên quyết, liên tục điều chỉnh đội hình để vượt qua sự chống trả quyết liệt của đối phương. Ông luôn có mặt ở những vị trí quan trọng để nắm tình hình, động viên cán bộ, chiến sĩ và kịp thời xử lý các tình huống phát sinh. Trong trận đánh này, nhiều tấm gương anh dũng như Anh hùng La Văn Cầu đã xuất hiện, góp phần mở cửa đột phá, tạo điều kiện để đơn vị làm chủ cứ điểm Đông Khê sau hai ngày chiến đấu quyết liệt.

Chiến thắng Đông Khê là bước ngoặt quan trọng của Chiến dịch Biên giới. Việc tiêu diệt cứ điểm này đã buộc quân Pháp phải điều lực lượng từ Cao Bằng và Thất Khê lên ứng cứu, tạo điều kiện để quân ta tổ chức các trận phục kích trên Đường số 4, từng bước tiêu diệt và làm tan rã toàn bộ kế hoạch rút quân của đối phương. Thành công ấy có dấu ấn rõ nét của những người chỉ huy trực tiếp trên chiến trường, trong đó có Lê Trọng Tấn.

Đồng đội và cấp dưới luôn nhớ về ông với phong cách chỉ huy quyết đoán nhưng gần gũi. Ông thường trực tiếp xuống đơn vị, nắm chắc tình hình chiến sĩ, lắng nghe ý kiến từ thực tiễn chiến trường trước khi đưa ra quyết định. Chính sự bình tĩnh, linh hoạt và sâu sát ấy đã giúp ông nhiều lần chỉ huy thành công các trận đánh có ý nghĩa chiến lược.

Sau Chiến dịch Biên giới, Lê Trọng Tấn tiếp tục trưởng thành qua nhiều chiến dịch lớn của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Ông là Đại đoàn trưởng Đại đoàn 312 trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, chỉ huy đơn vị đánh chiếm nhiều cứ điểm quan trọng. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, ông tiếp tục giữ nhiều cương vị chỉ huy chủ chốt, góp phần làm nên Đại thắng mùa Xuân năm 1975 và được phong quân hàm Đại tướng năm 1984.

Lê Trọng Tấn không chỉ là một vị tướng tài ba mà còn là một người chỉ huy mẫu mực, luôn đặt lợi ích của đất nước và tính mạng của người lính lên trên hết. Những quyết định của ông trên chiến trường đều thể hiện bản lĩnh, sự thận trọng và niềm tin tuyệt đối vào sức mạnh của quân đội và nhân dân.

Hơn bảy mươi năm đã trôi qua, chiến trường Đông Khê hôm nay chỉ còn lại những dấu tích lịch sử. Nhưng mỗi khi nhắc đến Chiến dịch Biên giới Thu – Đông 1950, người ta vẫn nhớ đến người chỉ huy đã góp phần mở toang cánh cửa chiến thắng đầu tiên cho quân đội ta. Đó là Đại tướng Lê Trọng Tấn – vị tướng trận mạc xuất sắc, người học trò ưu tú của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đại tướng Võ Nguyên Giáp, một trong những danh tướng tiêu biểu của Quân đội nhân dân Việt Nam.