Đại tướng Lê Trọng Tấn: "Zhukov của Việt Nam" và vị tướng của những chiến dịch lớn

Đại tướng Lê Trọng Tấn (1914 – 1986), tên thật là Lê Mạch Cử, quê tại làng Yên Nghĩa, huyện Hoài Đức, tỉnh Hà Đông (nay thuộc quận Hà Đông, Hà Nội), là một trong những tướng lĩnh kiệt xuất, nhà chiến lược quân sự hàng đầu của Quân đội Nhân dân Việt Nam. Trong giới quân sự, ông được đồng đội và giới nghiên cứu quốc tế mệnh danh là "Zhukov của Việt Nam" nhờ tài năng cầm quân xuất chúng, luôn được tin tưởng giao chỉ huy các trận đánh then chốt và các chiến dịch mang tính quyết định.

Tham gia cách mạng từ thời tiền khởi nghĩa, ông gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1945. Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, Lê Trọng Tấn trở thành Đại đoàn trưởng đầu tiên của Đại đoàn 312 (Đại đoàn Chiến Thắng) — một trong những đại đoàn chủ lực cừ khôi nhất của quân đội. Tại Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, ông trực tiếp chỉ đạo Đại đoàn 312 tiến công tiêu diệt trung tâm tập đoàn cứ điểm Him Lam trong trận mở màn, và cũng chính các chiến sĩ thuộc Đại đoàn 312 của ông đã đánh chiếm hầm chỉ huy, bắt sống Tướng De Castries vào chiều ngày 7 tháng 5 năm 1954, khép lại cuộc kháng chiến chống Pháp.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, tài năng cầm quân của Lê Trọng Tấn tiếp tục tỏa sáng trên khắp các chiến trường. Ông đảm nhiệm các trọng trách lớn như Phó Tổng Tham mưu trưởng, Phó Tư lệnh Quân giải phóng miền Nam (B2), Tư lệnh Mặt trận Đường 9 - Nam Lào (1971), Tư lệnh Chiến dịch Trị Thiên (1972). Trong Tổng tiến công và nổi dậy Mùa Xuân 1975, ông là Tư lệnh Chiến dịch Huế - Đà Nẵng, chỉ đạo tiến công giải phóng Đà Nẵng chỉ trong vòng 3 ngày. Tiếp đó, trên cương vị Tư lệnh Cánh quân phía Đông (Cánh quân Duyên hải), ông đã chỉ đạo các đơn vị thần tốc đập tan tuyến phòng thủ Xuân Lộc, tiến thẳng vào Sài Gòn và cắm cờ trên Dinh Độc Lập vào trưa ngày 30 tháng 4 năm 1975.

Sau ngày đất nước thống nhất, ông giữ chức Thứ trưởng Bộ Quốc phòng kiêm Tổng Tham mưu trưởng Quân đội Nhân dân Việt Nam, trực tiếp chỉ đạo tác chiến bảo vệ biên giới Tây Nam và biên giới phía Bắc. Ông qua đời đột ngột vào năm 1986 tại Hà Nội, hưởng thọ 72 tuổi.

Đại tướng Lê Trọng Tấn được lịch sử ghi nhận là nhà chỉ huy quân sự bẩm sinh, một tư lệnh tác chiến dạn dày kinh nghiệm, người đã gắn liền tên tuổi của mình với những mốc giải phóng lịch sử và thắng lợi vĩ đại nhất của Quân đội Nhân dân Việt Nam.