Đại tướng Nguyễn Quyết – Người chỉ huy tài năng của Cách mạng tháng Tám

Nhắc đến Đại tướng Nguyễn Quyết, bà Nguyễn Phương Trung, con gái Đại tướng không giấu nổi niềm xúc động, xen lẫn tự hào. Với bà Trung, Đại tướng không chỉ là người cha giàu tình thương, là tấm gương học tập suốt đời theo câu nói “Học, học nữa, học mãi”, mà còn là một người kiên định mục tiêu, sáng tạo giải pháp trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng.

Sinh ra trong một gia đình nghèo tại xã Chính Nghĩa, huyện Kim Động, tỉnh Hưng Yên, năm 15 tuổi chàng trẻ Tiến Văn (tên thật của Đại tướng) lên Hà Nội làm thư ký kiêm phát hành Báo Đuốc Tuệ (Trung tâm Phật giáo Bắc Kỳ). Sớm được giác ngộ và tham gia cách mạng, năm 1939, Nguyễn Quyết được Đảng giao nhiệm vụ trở về Hưng Yên xây dựng phong trào. Năm 1940, được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương phụ trách Bí thư Thanh niên phản đế Kim Động. Năm 1941, được Xứ ủy Bắc Kỳ gọi trở lại Hà Nội phụ trách công tác vận động công nhân làm nòng cốt gây dựng phong trào. Sau khi tham dự lớp học quân sự chỉ gần một tháng tại Thái Nguyên, giữa năm 1944, Nguyễn Quyết được phân công phụ trách công tác quân sự Hà Nội, được Trung ương Đảng và Bác Hồ chỉ định làm Bí thư Thành ủy Hà Nội, khi đó mới ngoài 22 tuổi.

Trong không khí sôi sục chuẩn bị cho khởi nghĩa giành chính quyền cách mạng Tháng Tám năm 1945, trên cơ sở phân tích tình hình cụ thể, ngay trong đêm 17/8/1945, đồng chí Nguyễn Quyết, khi đó là Bí thư Thành ủy, ủy viên Ủy ban Khởi nghĩa Hà Nội, ủy viên Quân sự Ủy ban Khởi nghĩa đã triệu tập cuộc họp khẩn cấp đề xuất: Hà Nội tiến hành khởi nghĩa vào ngày 19/8/1945 bằng lực lượng tại chỗ.

Trưa ngày 18/8/1945, toàn bộ kế hoạch khởi nghĩa của Thành ủy Hà Nội đã được Thường vụ Xứ ủy hoàn toàn nhất trí thông qua. Đại tướng Nguyễn Quyết được giao chỉ huy đoàn biểu tình đi chiếm trại bảo an binh ở 40 Hàng Bài. Ở thời điểm ấy, trong trại có hơn 1.000 lính khố xanh với trang bị vũ khí đầy đủ. Khi vấp phải phản ứng của quân Nhật kéo đến đây, ông đã bình tĩnh thuyết phục tại chỗ, kết hợp với phái viên Lê Trọng Nghĩa của Ủy ban Khởi nghĩa vào đấu tranh bằng phương pháp vừa kiên quyết vừa mềm dẻo thấu tình đạt lý, khiến quân Nhật rút về trại không gây thêm khó khăn cho khởi nghĩa. Khởi nghĩa giành chính quyền tại Hà Nội thành công, tránh đổ máu, trở thành nguồn động lực cổ vũ lớn lao đối với phong trào khởi nghĩa giành chính quyền trên cả nước.

Trong suốt cuộc đời binh nghiệp của mình, Đại tướng Nguyễn Quyết đã để lại nhiều dấu ấn trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, đặc biệt là 9 năm kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp tại Liên khu 5, Tư lệnh Quân khu 3 với phong trào “làm giàu đánh thắng” và trên cương vị Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị.

Dù ở trên cương vị chỉ huy cấp cao, nhưng Đại tướng Nguyễn Quyết luôn mang nặng nghĩa tình với đồng đội. Chứng kiến sự khó khăn thiếu thốn của bộ đội khi đi công tác tại Vị Xuyên, Hà Giang, ông đã kịp thời tháo gỡ khó khăn để bộ đội yên tâm chiến đấu. Thời gian công tác ở Quân khu 3 và Tổng cục Chính trị, ông đã quan tâm đến việc giải quyết nhà ở cho cán bộ chiến sĩ. Ông được mọi người gọi là “Tướng cơ sở”, “Tướng chính sách”.

Cho đến những ngày cuối đời, trên bàn làm việc của ông luôn để tấm ảnh ông đi thăm Trường Sa năm 1989-Trường Sa luôn trong tim ông, thể hiện nỗi nhớ da diết của ông với Trường Sa là một phần thiêng liêng của Tổ quốc, nơi mà những người lính những người đồng đội thân yêu của ông đang ngày đêm canh giữ bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc Việt Nam yêu dấu.