ĐẠI TƯỚNG PHÙNG QUANG THANH – VỊ TƯỚNG TRƯỞNG THÀNH TỪ CHIẾN TRƯỜNG

Đại tướng Phùng Quang Thanh (1949–2021) là vị tướng trưởng thành từ thực tiễn chiến đấu, từ một người lính trẻ trên chiến trường đến Đại tướng, Tổng Tham mưu trưởng và Bộ trưởng Bộ Quốc phòng. Cuộc đời binh nghiệp của ông gắn liền với tinh thần chiến đấu dũng cảm, ý chí kiên cường, bản lĩnh và nghị lực vươn lên, để lại nhiều dấu ấn trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Đại tướng Phùng Quang Thanh sinh ngày 2-2-1949 tại Thạch Đà, Mê Linh, Vĩnh Phúc, nay thuộc thành phố Hà Nội, trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng. Cha ông là một chiến sĩ cách mạng kiên trung, hy sinh năm 1950 khi ông mới hơn một tuổi. Truyền thống gia đình cùng những mất mát từ thuở nhỏ đã góp phần hun đúc ở Phùng Quang Thanh ý chí, nghị lực và tinh thần trách nhiệm với đất nước.

Năm 1967, khi vừa tròn 18 tuổi, Phùng Quang Thanh nhập ngũ. Chỉ một năm sau, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam. Từ một chiến sĩ trẻ, ông từng bước trưởng thành qua thực tiễn chiến đấu, đảm nhiệm nhiều cương vị khác nhau và trở thành một cán bộ chỉ huy quyết đoán, bản lĩnh, mưu lược và quả cảm.

Một trong những dấu ấn nổi bật trong cuộc đời chiến đấu của ông là Chiến dịch Đường 9 - Nam Lào năm 1971, khi quân đội Sài Gòn tiến hành cuộc hành quân Lam Sơn 719 với lực lượng lớn và được Mỹ yểm trợ mạnh. Trong chiến dịch này, Phùng Quang Thanh khi đó là Trung đội trưởng Trung đội 1, Đại đội 9, Tiểu đoàn 9, Trung đoàn 64, Sư đoàn 320, trực tiếp chỉ huy một tiểu đội chốt giữ đồi Không Tên.

Ngày 11-2-1971, trước cuộc tiến công của địch có máy bay yểm trợ, Phùng Quang Thanh bình tĩnh chỉ huy bộ đội chờ địch tiến gần mới nổ súng, tổ chức chiến đấu hiệu quả và đẩy lùi cuộc tiến công. Hai ngày sau, khi địch tiếp tục tiến công, ông bị thương nhưng vẫn xin ở lại chiến đấu. Với cánh tay bị thương được băng bó, ông tiếp tục chỉ huy bộ đội tổ chức đánh tạt sườn, phối hợp với đơn vị bạn đánh bại lực lượng địch. Riêng tiểu đội do ông chỉ huy đã lập nhiều chiến công, góp phần vào thắng lợi chung của chiến dịch.

Với những thành tích đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu, Phùng Quang Thanh được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Chiến công trên chiến trường Đường 9 - Nam Lào cũng trở thành một dấu mốc tiêu biểu trong quá trình trưởng thành của người chiến sĩ trẻ, thể hiện rõ bản lĩnh, lòng dũng cảm và khả năng chỉ huy ngay từ những năm tháng đầu của cuộc đời binh nghiệp.

Sau chiến tranh, Phùng Quang Thanh tiếp tục trưởng thành qua nhiều cương vị chỉ huy, từ cán bộ cấp tiểu đoàn, trung đoàn, sư đoàn đến các cơ quan tham mưu chiến lược. Ông từng giữ các chức vụ Tham mưu trưởng, Trung đoàn phó, Trung đoàn trưởng Trung đoàn 64; Phó sư đoàn trưởng phụ trách Sư đoàn trưởng, Sư đoàn trưởng Sư đoàn 390, Sư đoàn 312; Phó Cục trưởng rồi Cục trưởng Cục Tác chiến Bộ Tổng Tham mưu; Tư lệnh Quân khu 1 và Tổng Tham mưu trưởng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng.

Từ thực tiễn chiến trường đến công tác tham mưu, chỉ huy, ông luôn từng bước tích lũy kinh nghiệm, nâng cao năng lực lãnh đạo, chỉ huy và tư duy quân sự. Quá trình trưởng thành đó cho thấy hình ảnh một người cán bộ quân đội đi lên từ cơ sở, được rèn luyện qua thực tiễn và qua nhiều môi trường công tác khác nhau.

Năm 2006, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X của Đảng, ông được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng, được Trung ương bầu vào Bộ Chính trị và phân công làm Phó bí thư Đảng ủy Quân sự Trung ương, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng. Tại Đại hội XI của Đảng năm 2011, ông tiếp tục được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị và giữ cương vị Phó bí thư Quân ủy Trung ương. Tại Kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XIII, ông được Quốc hội phê chuẩn tiếp tục giữ chức Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

Tháng 7-2007, Phùng Quang Thanh được phong quân hàm Đại tướng. Đây là sự ghi nhận đối với quá trình phấn đấu, trưởng thành và những đóng góp của ông trong sự nghiệp xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Trong suốt cuộc đời binh nghiệp, từ một chiến sĩ trực tiếp cầm súng trên chiến trường đến người đứng đầu ngành Quốc phòng, Đại tướng Phùng Quang Thanh luôn để lại dấu ấn của một người cán bộ trưởng thành từ thực tiễn. Hình ảnh người chiến sĩ bị thương vẫn quyết tâm ở lại chiến đấu trên chiến trường Đường 9 - Nam Lào năm xưa trở thành một trong những biểu tượng tiêu biểu cho ý chí chiến đấu, lòng dũng cảm và tinh thần trách nhiệm của ông.

Với những chiến công và đóng góp cho sự nghiệp cách mạng, Đại tướng Phùng Quang Thanh được Đảng, Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý, trong đó có danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, cùng nhiều Huân chương Chiến công, Huân chương Kháng chiến và các phần thưởng cao quý khác. Ông cũng là Đại biểu Quốc hội các khóa XI, XII và XIII.

Cuộc đời của Đại tướng Phùng Quang Thanh là hành trình từ một người lính trẻ trưởng thành trong chiến tranh đến vị tướng cấp cao của Quân đội nhân dân Việt Nam. Những năm tháng chiến đấu, rèn luyện và công tác của ông góp phần làm nổi bật phẩm chất của người quân nhân cách mạng: bản lĩnh, kiên cường, dũng cảm, mưu trí, tận tụy và luôn sẵn sàng hoàn thành nhiệm vụ được giao.