ĐẠI TƯỚNG VĂN TIẾN DŨNG - NHÀ CHỈ HUY THAM MƯU CHIẾN LƯỢC XUẤT SẮC

Đại tướng Văn Tiến Dũng (1917–2002), nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, nguyên Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, là một trong những vị tướng tiêu biểu của Quân đội nhân dân Việt Nam. Trong suốt quá trình hoạt động cách mạng, ông đã có nhiều đóng góp quan trọng đối với sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước và xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.

Đại tướng Văn Tiến Dũng sinh ngày 2/5/1917 tại xã Cổ Nhuế, huyện Từ Liêm (nay là phường Nghĩa Đô), thành phố Hà Nội. Mồ côi cha mẹ từ nhỏ, chứng kiến cuộc sống cơ cực của nhân dân dưới ách áp bức của thực dân, ông sớm giác ngộ cách mạng và tham gia phong trào đấu tranh của công nhân. Năm 1936, ông tham gia phong trào công nhân và đến năm 1938 trở thành Bí thư Chi bộ ngành thợ dệt Hà Nội.

Trong quá trình hoạt động cách mạng, Văn Tiến Dũng nhiều lần bị thực dân Pháp bắt, giam giữ và tra tấn. Ông từng bị giam tại Nhà tù Hỏa Lò, Nhà tù Sơn La nhưng luôn giữ vững khí tiết, kiên trì đấu tranh và tìm cách vượt ngục trở về hoạt động cách mạng. Năm 1944, ông được giao giữ chức Bí thư Xứ ủy Bắc Kỳ. Sau khi vượt ngục cuối năm 1944, ông tiếp tục tham gia lãnh đạo phong trào cách mạng.

Trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945, ông tham gia Ủy ban Quân sự cách mạng Bắc Kỳ và phụ trách tổ chức lực lượng tại Chiến khu Quang Trung. Ông trực tiếp chỉ đạo khởi nghĩa giành chính quyền tại nhiều địa phương, góp phần vào thắng lợi của cuộc Tổng khởi nghĩa.

Sau Cách mạng Tháng Tám, Đại tướng Văn Tiến Dũng đảm nhiệm nhiều trọng trách trong quân đội và công tác Đảng. Ông từng là Ủy viên Quân ủy Trung ương, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Cục trưởng Cục Chính trị Quân đội Quốc gia Việt Nam, Chính ủy Liên khu 3 và Đại đoàn trưởng kiêm Chính ủy đầu tiên của Đại đoàn 320.

Tháng 11/1953, ông được giao giữ chức Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, cương vị ông đảm nhiệm trong nhiều năm. Trong kháng chiến chống thực dân Pháp, ông tham gia tổ chức, chỉ huy và xây dựng lực lượng, góp phần quan trọng vào thắng lợi của cuộc kháng chiến, trong đó có Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, trên cương vị Tổng Tham mưu trưởng, Đại tướng Văn Tiến Dũng cùng Quân ủy Trung ương và Bộ Tổng tư lệnh tham gia chỉ đạo xây dựng lực lượng, tổ chức huấn luyện, phát triển các quân chủng và lực lượng phòng không, không quân, hải quân, góp phần xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân trên cả nước.

Đối với chiến trường miền Nam, ông trực tiếp tham gia chỉ đạo nhiều chiến dịch quan trọng, trong đó có Chiến dịch Đường 9 – Nam Lào năm 1971, Chiến dịch Trị – Thiên năm 1972 và Chiến dịch Tây Nguyên năm 1975. Những chiến dịch này có ý nghĩa quan trọng trong việc làm thay đổi tương quan lực lượng, tạo điều kiện thuận lợi cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân 1975.

Đặc biệt, tháng 4/1975, Đại tướng Văn Tiến Dũng được giao làm Tư lệnh Chiến dịch Hồ Chí Minh. Dưới sự lãnh đạo của Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương và Bộ Tổng tư lệnh, ông cùng Bộ Chỉ huy chiến dịch tổ chức lực lượng, lựa chọn phương án tác chiến, chủ động tạo và nắm bắt thời cơ, chỉ đạo các hướng tiến công vào Sài Gòn – Gia Định. Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng ngày 30/4/1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, kết thúc cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, mở ra thời kỳ mới của dân tộc – thời kỳ đất nước độc lập, thống nhất.

Sau năm 1975, Đại tướng Văn Tiến Dũng tiếp tục đảm nhiệm nhiều trọng trách quan trọng. Từ năm 1980 đến năm 1986, ông giữ chức Bộ trưởng Bộ Quốc phòng; đồng thời tham gia lãnh đạo công tác Đảng trong Quân đội, tiếp tục đóng góp vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Trong quá trình hoạt động cách mạng, Đại tướng Văn Tiến Dũng được Đảng, Nhà nước trao nhiều phần thưởng cao quý, trong đó có Huân chương Sao Vàng, Huân chương Hồ Chí Minh, Huân chương Quân công hạng Nhất, hạng Nhì cùng nhiều huân chương, huy chương khác. Ông cũng được Nhà nước Lào và Campuchia trao tặng những phần thưởng cao quý.

Đại tướng Văn Tiến Dũng từ trần ngày 17/3/2002, hưởng thọ 85 tuổi. Cuộc đời hoạt động cách mạng của ông là tấm gương về bản lĩnh của người chiến sĩ cộng sản, tinh thần quyết tâm, ý chí kiên cường và năng lực tổ chức, chỉ huy quân sự.

Đặc biệt, dấu ấn của Đại tướng Văn Tiến Dũng được thể hiện rõ ở tư duy tham mưu chiến lược, khả năng tổ chức lực lượng, nghệ thuật tạo và nắm bắt thời cơ, chủ động tiến công và phối hợp các lực lượng trong tác chiến quy mô lớn. Những giá trị đó trở thành một phần quan trọng trong truyền thống nghệ thuật quân sự Việt Nam hiện đại.

Đối với công tác đào tạo cán bộ chỉ huy, tham mưu trong Quân đội nhân dân Việt Nam, cuộc đời và sự nghiệp của Đại tướng Văn Tiến Dũng để lại nhiều bài học có giá trị. Đó là yêu cầu phải không ngừng nâng cao bản lĩnh chính trị, năng lực tư duy chiến lược, trình độ tổ chức chỉ huy, khả năng đánh giá tình hình và chủ động xử trí linh hoạt trước những tình huống phức tạp.

Tên tuổi Đại tướng Văn Tiến Dũng đã trở thành một phần của lịch sử Quân đội nhân dân Việt Nam. Hình ảnh người Tổng Tham mưu trưởng, nhà chỉ huy chiến lược và Tư lệnh Chiến dịch Hồ Chí Minh mãi là tấm gương để các thế hệ cán bộ, sĩ quan hôm nay học tập, rèn luyện, góp phần xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong tình hình mới.