Đại tướng Võ Nguyên Giáp

KIỆT TÁC THỨ NHẤT: ĐIỆN BIÊN PHỦ (1954) – NGHỆ THUẬT "XIẾT THÒNG LỌNG" TẠI CHẢO LỬA MƯỜNG THANH

Năm 1954, kế hoạch Navarre của Pháp đạt đến đỉnh điểm khi chúng thả hàng vạn lính dù xuống thung lũng Điện Biên, dựng lên một tập đoàn cứ điểm gồm 49 cứ điểm liên hoàn. Lầu Năm Góc và giới tướng lĩnh Pháp ngạo nghễ tuyên bố đây là "con nhím khổng lồ", là "pháo đài bất khả xâm phạm" có thể nghiền nát mọi nỗ lực tấn công của Việt Minh.

Thế nhưng, Võ Nguyên Giáp đã làm tiêu tan mọi kiêu hãnh của phương Tây bằng một thứ chiến thuật chưa từng có trong từ điển quân sự của họ.

Sau quyết định sinh tử "kéo pháo ra", từ bỏ lối "đánh nhanh, giải quyết nhanh", Võ Nguyên Giáp bắt đầu triển khai một mạng lưới chiến thuật khổng lồ, chậm rãi nhưng mang sức hủy diệt tàn khốc: Chiến thuật vây lấn bằng giao thông hào.

Thay vì xua quân tấn công ồ ạt để phơi mình trước hỏa lực mạnh của giặc, ông lệnh cho bộ đội đào những hệ thống hào dài hàng trăm kilomet, chằng chịt như rễ cây, bò dần từ những sườn núi xuống tận đáy thung lũng. Những vệt hào này cứ lầm lũi tiến về phía trước mỗi đêm. Pháp dội bom dập nát, hôm sau bộ đội ta lại đào tiếp. Vòng vây cứ thế siết chặt lại.

Chính hệ thống giao thông hào này đã bóp nghẹt dạ dày của quân Pháp. Đạn pháo của Việt Minh từ các sườn núi cao vãi xuống sân bay Mường Thanh, cắt đứt hoàn toàn đường tiếp viện hàng không – huyết mạch duy nhất của giặc. Tướng lĩnh Pháp bắt đầu hoảng loạn khi thấy vòng vây siết chặt đến mức lính Việt Minh có thể ném lựu đạn thẳng vào lỗ châu mai của chúng.

Sau những trận đánh sinh tử đẫm máu giành giật từng thước đất tại các cứ điểm vùng ven, đặc biệt là đồi A1, ngày 7/5/1954, khối bộc phá nghìn cân nổ tung trên đồi A1, phát lệnh cho cuộc tổng công kích. Lá cờ quyết chiến quyết thắng tung bay trên hầm Đờ Cát (De Castries).

Dấu ấn lịch sử: Nếu các tướng lĩnh Pháp tự hào về hỏa lực cơ động, thì Võ Nguyên Giáp đã dùng mồ hôi, máu và sức người vĩ đại của hàng vạn chiếc xe đạp thồ, hàng chục ngàn dân công hỏa tuyến để đè bẹp chúng. Điện Biên Phủ không chỉ đánh gục thực dân Pháp mà còn làm sụp đổ hoàn toàn chủ nghĩa thực dân cũ trên phạm vi toàn cầu.

KIỆT TÁC THỨ HAI: ĐẠI THẮNG MÙA XUÂN (1975) – NGHỆ THUẬT ĐIỂM HUYỆT VÀ CHỚP THỜI CƠ CHIẾN LƯỢC

Hai mươi mốt năm sau, vị thế của Võ Nguyên Giáp đã khác. Ông không còn đứng giữa giao thông hào đầy bùn đất, mà ngồi tại Tổng hành dinh (Hà Nội). Kẻ thù lúc này là bộ máy chiến tranh khổng lồ do Đế quốc Mỹ hậu thuẫn.

Trong chiến dịch này, trí tuệ của Tướng Giáp được thể hiện qua tầm nhìn chiến lược và khả năng chớp thời cơ sắc như dao cạo.

Tháng 3 năm 1975, quân ta mở màn bằng "đòn điểm huyệt" vào Buôn Ma Thuột, làm rung chuyển toàn bộ hệ thống phòng ngự của Việt Nam Cộng hòa ở Tây Nguyên. Kẻ địch hoảng loạn rút lui chiến lược, dẫn đến sự sụp đổ dây chuyền ở miền Trung.

Lúc này, kế hoạch ban đầu của Bộ Chính trị là giải phóng miền Nam trong vòng 2 năm (1975 - 1976). Nhưng khi theo dõi chặt chẽ diễn biến dồn dập trên chiến trường, với nhãn quan của một nhà chiến lược lão luyện, Võ Nguyên Giáp nhận ra kẻ địch đang suy sụp nhanh hơn dự kiến. Ông đề xuất và được Bộ Chính trị đồng ý một quyết định xoay chuyển lịch sử: Rút ngắn thời gian giải phóng miền Nam ngay trước mùa mưa năm 1975.

Từ Tổng hành dinh, ông liên tục điều động các quân đoàn, tổ chức các cuộc hành quân thần tốc hiếm có trong lịch sử. Đỉnh điểm của sự chỉ đạo này chính là bức điện lịch sử ngày 7/4/1975: "Thần tốc, thần tốc hơn nữa. Táo bạo, táo bạo hơn nữa..."

Mệnh lệnh ấy như một luồng điện xẹt qua các mặt trận. Hàng ngàn xe tăng, pháo binh, cùng hàng vạn quân chủ lực xẻ dọc Trường Sơn tiến thẳng về Sài Gòn. Ông chỉ đạo nguyên tắc tác chiến: Không được để kẻ địch có thời gian co cụm lập phòng tuyến mới, phải đánh thọc sâu, đánh trúng các cơ quan đầu não.

Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử chứng kiến 5 cánh quân khổng lồ cùng lúc tiến vào Sài Gòn như 5 mũi gươm thép. 11h30 ngày 30/4/1975, xe tăng quân giải phóng húc đổ cổng Dinh Độc Lập. Thắng lợi này diễn ra với tốc độ kinh ngạc, bảo toàn được cơ sở hạ tầng của Sài Gòn, tránh được một cuộc tắm máu đô thị mà nhiều nhà quan sát quốc tế từng e ngại.