Bài viết

Đại Tướng Võ Nguyên Giáp và những ngày đầu của Đội Việt Nam tuyên truyền Giải phóng quân

17/08/2026xã Ngũ Hiệp (Xã Ngũ Hiệp)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Cuối năm 1944, cuộc đấu tranh giành độc lập của dân tộc Việt Nam bước vào một giai đoạn đặc biệt quan trọng. Sau nhiều năm hoạt động cách mạng, lực lượng Việt Minh từng bước xây dựng cơ sở trong quần chúng và chuẩn bị lực lượng vũ trang để tiến tới tổng khởi nghĩa.

Trong hoàn cảnh ấy, lãnh tụ Hồ Chí Minh quyết định thành lập một đội quân chủ lực đầu tiên của cách mạng. Người giao nhiệm vụ cho Võ Nguyên Giáp trực tiếp tổ chức và chỉ huy đội quân này.

Đối với Võ Nguyên Giáp, đây là một nhiệm vụ vô cùng lớn. Ông vốn xuất thân là một thầy giáo, từng dạy học và viết báo, chưa qua một trường quân sự chính quy nào. Nhưng ông có niềm tin mạnh mẽ vào sức mạnh của nhân dân, có khả năng tổ chức và đặc biệt là luôn học hỏi từ thực tiễn chiến đấu.

Ngày 22 tháng 12 năm 1944, tại khu rừng Trần Hưng Đạo thuộc huyện Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân chính thức được thành lập.

Đội ban đầu chỉ có 34 chiến sĩ, được tổ chức thành ba tiểu đội. Vũ khí rất thiếu thốn. Nhiều khẩu súng đã cũ, trang bị đơn sơ, điều kiện sinh hoạt vô cùng khó khăn.

Nhưng điều đặc biệt là những người lính ấy đều mang trong mình một niềm tin lớn: họ chiến đấu vì độc lập của Tổ quốc.

Trong ngày thành lập, Võ Nguyên Giáp căn dặn các chiến sĩ rằng đội quân này không chỉ có nhiệm vụ chiến đấu. Công tác tuyên truyền, vận động nhân dân cũng vô cùng quan trọng. Đội phải dựa vào dân, được dân tin tưởng và che chở.

Chỉ hai ngày sau khi thành lập, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân bước vào trận đánh đầu tiên.

Mục tiêu là hai đồn Phai Khắt và Nà Ngần của quân Pháp ở Cao Bằng.

Đây là những trận đánh có ý nghĩa đặc biệt. Lực lượng cách mạng còn rất nhỏ, trong khi đối phương có đồn bốt, vũ khí và quân số. Nếu thất bại, lực lượng non trẻ có thể bị tổn thất nặng nề.

Nhưng Võ Nguyên Giáp và các chiến sĩ đã chuẩn bị kế hoạch rất cẩn thận.

Đêm 25 tháng 12 năm 1944, các chiến sĩ bí mật tiếp cận đồn Phai Khắt. Nhờ cải trang và tận dụng yếu tố bất ngờ, họ tiến vào khu vực đồn mà đối phương không kịp phát hiện.

Trận đánh diễn ra nhanh chóng. Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân giành thắng lợi và thu được vũ khí của đối phương.

Chiến thắng đầu tiên ấy có ý nghĩa lớn hơn rất nhiều so với quy mô của một trận đánh.

Có chứng minh rằng một lực lượng vũ trang cách mạng nhỏ bé, nếu có tổ chức, có kỷ luật, biết dựa vào nhân dân và biết lựa chọn cách đánh phù hợp, vẫn có thể giành thắng lợi trước một đối phương mạnh hơn.

Nhưng các chiến sĩ không dừng lại ở đó.

Ngày 26 tháng 12, họ tiếp tục tiến về Nà Ngần.

Tại đây, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân tiếp tục giành thắng lợi.

Hai trận đánh liên tiếp đã tạo nên tiếng vang lớn ở vùng Cao Bằng. Người dân biết đến lực lượng vũ trang cách mạng và thêm tin tưởng vào con đường đấu tranh giành độc lập.

Đối với Võ Nguyên Giáp, những ngày tháng ấy là một dấu mốc quan trọng trong cuộc đời quân sự của ông.

Từ một đội quân chỉ có 34 người, lực lượng vũ trang cách mạng từng bước phát triển. Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân sau này hợp nhất với Cứu quốc quân, trở thành Việt Nam Giải phóng quân.

Đến Cách mạng tháng Tám năm 1945, lực lượng vũ trang cách mạng đã góp phần quan trọng vào cuộc tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước.

Sau khi nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời, đất nước lại bước vào một cuộc chiến đấu mới khi thực dân Pháp quay trở lại xâm lược.

Võ Nguyên Giáp trở thành một trong những người chỉ huy chủ chốt của quân đội Việt Nam.

Những năm tiếp theo là những năm tháng vô cùng khốc liệt. Quân đội Việt Nam phải chiến đấu trong điều kiện thiếu thốn về vũ khí, phương tiện và hậu cần. Trong khi đó, quân đội Pháp được trang bị mạnh và có nhiều ưu thế về kỹ thuật quân sự.

Võ Nguyên Giáp nhiều lần phải đứng trước những quyết định khó khăn. Một trong những quyết định nổi tiếng nhất xảy ra trước Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954.

Ban đầu, kế hoạch tác chiến được xây dựng theo phương án đánh nhanh, giải quyết nhanh. Nhưng khi khảo sát tình hình thực tế, Võ Nguyên Giáp nhận thấy phương án ấy chứa đựng nhiều rủi ro.

Ông cân nhắc rất lâu.

Nếu tấn công khi chưa có đủ điều kiện, lực lượng Việt Nam có thể chịu tổn thất rất lớn.

Cuối cùng, Võ Nguyên Giáp đưa ra quyết định thay đổi phương châm tác chiến sang “đánh chắc, tiến chắc”.

Đó là một quyết định khó khăn. Nó đồng nghĩa với việc phải kéo dài chiến dịch, tổ chức lại lực lượng, chuẩn bị thêm hậu cần và bảo đảm khả năng chiến đấu lâu dài.

Những người lính phải kéo pháo, vận chuyển lương thực, đạn dược và các trang thiết bị qua địa hình núi rừng hiểm trở.

Hàng vạn dân công cũng tham gia phục vụ chiến dịch.

Có người đi xe đạp thồ, có người gùi hàng, có người vận chuyển lương thực trên những con đường dốc và lầy lội.

Đằng sau những chiến thắng của quân đội không chỉ có những người cầm súng mà còn có hàng triệu người dân âm thầm đóng góp.

Ngày 13 tháng 3 năm 1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ bắt đầu.

Sau 56 ngày đêm chiến đấu, quân đội Việt Nam giành thắng lợi vào ngày 7 tháng 5 năm 1954.

Chiến thắng Điện Biên Phủ trở thành một trong những dấu mốc quan trọng của lịch sử Việt Nam và có ảnh hưởng lớn đến việc kết thúc cuộc chiến tranh Đông Dương.

Nhưng câu chuyện về Võ Nguyên Giáp không dừng lại ở Điện Biên Phủ.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ sau đó, ông tiếp tục giữ những vị trí quan trọng trong công tác chỉ huy quân đội. Quân đội nhân dân Việt Nam trải qua nhiều chiến dịch lớn, trong đó có những chiến dịch góp phần quyết định vào thắng lợi năm 1975.

Ngày 30 tháng 4 năm 1975, chiến tranh kết thúc, đất nước Việt Nam thống nhất.

Từ những ngày đầu chỉ huy 34 chiến sĩ trong một khu rừng ở Cao Bằng đến những chiến dịch lớn của cả dân tộc, cuộc đời quân sự của Võ Nguyên Giáp gắn liền với một chặng đường đặc biệt của lịch sử Việt Nam thế kỷ XX.

Điều khiến hình ảnh của ông được nhiều thế hệ người Việt Nam nhớ đến không chỉ là những chiến thắng trên chiến trường.

Đó còn là hình ảnh một vị tướng xuất thân từ một người thầy giáo, trưởng thành qua thực tiễn, luôn đặt vấn đề bảo toàn lực lượng và coi trọng sức mạnh của nhân dân.

Những chiến sĩ đầu tiên của Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân năm xưa chỉ có 34 người. Nhưng từ đội quân nhỏ bé ấy, một quân đội cách mạng từng bước trưởng thành.

Và câu chuyện ấy trở thành một phần của “thời hoa lửa” – thời kỳ mà biết bao thế hệ thanh niên Việt Nam đã rời gia đình, rời mái trường, bước vào chiến trường với niềm tin rằng một ngày đất nước sẽ được độc lập và thống nhất.

Họ đã sống trong những năm tháng rất gian khổ, nhưng chính những năm tháng ấy đã để lại những ký ức sâu sắc trong lịch sử dân tộc.

Võ Nguyên Giáp, với vai trò của mình, đã trở thành một trong những nhân vật quân sự quan trọng nhất của Việt Nam trong thế kỷ XX.

Từ khu rừng Trần Hưng Đạo năm 1944, nơi 34 chiến sĩ đứng dưới lá cờ cách mạng trong những ngày đầu thành lập đội quân, đến Điện Biên Phủ năm 1954 và ngày đất nước thống nhất năm 1975, hành trình ấy kéo dài hơn ba thập kỷ.

Đó cũng là hành trình của một thế hệ đã dành tuổi trẻ cho độc lập, tự do của Tổ quốc.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn