Đại tướng Võ Nguyên Giáp và quyết định lịch sử tại Điện Biên Phủ

ĐẠI TƯỚNG VÕ NGUYÊN GIÁP VÀ QUYẾT ĐỊNH LỊCH SỬ TẠI ĐIỆN BIÊN PHỦ

Năm 1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ trở thành trận quyết chiến chiến lược có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của nhân dân Việt Nam. Trong chiến dịch lịch sử này, Đại tướng Võ Nguyên Giáp giữ cương vị Bí thư Đảng ủy, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Chiến dịch Điện Biên Phủ. Một trong những dấu mốc quan trọng nhất gắn với ông là quyết định thay đổi phương châm tác chiến từ “đánh nhanh, giải quyết nhanh” sang “đánh chắc, tiến chắc”.

Sau khi Bộ Chính trị quyết định mở Chiến dịch Điện Biên Phủ, Bộ Chỉ huy và Đảng ủy Mặt trận Điện Biên Phủ được thành lập, do đồng chí Võ Nguyên Giáp làm Bí thư Đảng ủy kiêm Chỉ huy trưởng. Ngày 14/1/1954, tại Sở Chỉ huy chiến dịch ở Thẩm Púa, Đảng ủy và Bộ Chỉ huy chiến dịch phổ biến kế hoạch tác chiến theo phương châm “đánh nhanh, giải quyết nhanh”, dự kiến mở cuộc tiến công vào cuối tháng 1.

Trong quá trình chuẩn bị chiến trường, tình hình thực tế có nhiều thay đổi. Quân Pháp tiếp tục tăng cường lực lượng, xây dựng và củng cố tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Về phía ta, bộ đội chưa có nhiều kinh nghiệm đánh một tập đoàn cứ điểm được tổ chức phòng ngự liên hoàn, trong khi việc tiến công nhanh có nguy cơ gây thương vong lớn và không bảo đảm chắc thắng.

Ngày 26/1/1954, đúng vào thời điểm dự kiến mở cuộc tiến công, Đại tướng Võ Nguyên Giáp sau khi nghiên cứu tình hình và trao đổi với Trưởng đoàn Cố vấn quân sự Trung Quốc Vi Quốc Thanh đã triệu tập cuộc họp Đảng ủy Mặt trận để bàn lại phương án tác chiến. Sau khi phân tích những thay đổi của địch và những khó khăn của quân ta, Đại tướng đi đến kết luận rằng phương án “đánh nhanh, giải quyết nhanh” không thể bảo đảm nguyên tắc cao nhất là phải chắc thắng.

Đảng ủy Mặt trận thống nhất quyết định hoãn cuộc tiến công, chuyển phương châm tác chiến từ “đánh nhanh, giải quyết nhanh” sang “đánh chắc, tiến chắc”. Các đơn vị được lệnh lui về vị trí tập kết, pháo binh được lệnh kéo pháo ra để tổ chức lại trận địa và chuẩn bị theo phương án mới. Đây là một quyết định khó khăn, bởi toàn bộ công tác chuẩn bị trước đó phải được điều chỉnh và chiến dịch sẽ kéo dài hơn dự kiến.

Việc chuyển sang “đánh chắc, tiến chắc” khiến công tác chuẩn bị phải thực hiện lại trong thời gian dài hơn. Quân ta từng bước xây dựng trận địa, củng cố lực lượng, chuẩn bị hậu cần và tổ chức cách đánh phù hợp với điều kiện thực tế của chiến trường. Ngày 7/2/1954, Đảng ủy và Bộ Chỉ huy chiến dịch tổ chức Hội nghị cán bộ để bàn phương hướng thực hiện kế hoạch tác chiến theo phương châm mới.

Sau khi hoàn tất công tác chuẩn bị, 17 giờ 5 phút ngày 13/3/1954, quân ta nổ súng mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ. Các đợt tiến công lần lượt phá vỡ những cứ điểm quan trọng của quân Pháp, từng bước siết chặt thế bao vây và tiến tới tiêu diệt toàn bộ tập đoàn cứ điểm.

Sau 56 ngày đêm chiến đấu, chiều ngày 7/5/1954, quân ta mở cuộc tổng công kích trên toàn mặt trận. Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ bị tiêu diệt, quân Pháp tại đây thất bại hoàn toàn. Chiến thắng Điện Biên Phủ trở thành thắng lợi có ý nghĩa lịch sử to lớn, góp phần quyết định buộc thực dân Pháp phải ký Hiệp định Giơ-ne-vơ ngày 20/7/1954 về đình chỉ chiến sự, lập lại hòa bình ở Đông Dương.

Điều đặc biệt trong câu chuyện về Đại tướng Võ Nguyên Giáp không chỉ nằm ở chiến thắng cuối cùng mà còn ở quyết định thay đổi phương châm tác chiến vào thời điểm vô cùng quan trọng. Khi cuộc tiến công đã được chuẩn bị, việc thay đổi phương án đồng nghĩa với việc phải tổ chức lại nhiều công việc và chấp nhận kéo dài thời gian chuẩn bị. Tuy nhiên, quyết định ấy xuất phát từ việc đánh giá thực tế chiến trường và mục tiêu bảo đảm chắc thắng.

Thực tiễn của Chiến dịch Điện Biên Phủ đã chứng minh sự đúng đắn của quyết định này. Phương châm “đánh chắc, tiến chắc” giúp quân ta từng bước làm suy yếu và tiêu diệt các cứ điểm của đối phương, tạo điều kiện để tiến tới thắng lợi cuối cùng. Chiến thắng cũng thể hiện sự trưởng thành về nghệ thuật quân sự, tinh thần quyết chiến quyết thắng và sức mạnh đoàn kết của quân và dân Việt Nam.

Câu chuyện về quyết định ngày 26/1/1954 vì thế trở thành một bài học sâu sắc về bản lĩnh và trách nhiệm. Trong những thời điểm khó khăn, người lãnh đạo không chỉ cần quyết đoán mà còn phải biết nhìn nhận thực tế, dám thay đổi khi phương án không còn phù hợp và đặt mục tiêu chung lên trên sức ép phải hành động nhanh chóng.

Từ quyết định ấy đến thắng lợi ngày 7/5/1954 là cả một quá trình chiến đấu, hy sinh và đóng góp của hàng vạn cán bộ, chiến sĩ cùng lực lượng phục vụ chiến dịch và nhân dân. Vì vậy, khi nhắc đến Đại tướng Võ Nguyên Giáp và Điện Biên Phủ, cần nhìn nhận chiến thắng là kết quả của sự lãnh đạo của Đảng, sự chỉ huy của Bộ Chỉ huy chiến dịch, tinh thần chiến đấu của quân đội và sức mạnh to lớn của toàn dân tộc.

Chiến thắng Điện Biên Phủ là một mốc son của lịch sử Việt Nam. Câu chuyện về quyết định thay đổi phương châm tác chiến của Đại tướng Võ Nguyên Giáp không chỉ giúp thế hệ trẻ hiểu thêm về một sự kiện lịch sử quan trọng mà còn nhắc nhở về giá trị của bản lĩnh, trách nhiệm, tư duy thực tế và tinh thần đặt lợi ích của đất nước lên trên hết.