Đại tướng Võ Nguyên Giáp và quyết định lịch sử trong Chiến dịch Điện Biên Phủ (1954).

Lịch sử chiến tranh giữ nước của dân tộc Việt Nam có những dấu son chói lọi, và chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954 mãi mãi là một biểu tượng rực rỡ của chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Trong chiến công lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu ấy, hình ảnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp gắn liền với một quyết định quân sự táo bạo nhất, nhân văn nhất và chính xác nhất thế kỷ XX: Chuyển từ "đánh nhanh, thắng nhanh" sang "đánh chắc, tiến chắc".

Mùa Xuân 1954: Sức Nặng Của Một Chữ "Dừng"

Đầu năm 1954, thung lũng Mường Thanh (Điện Biên Phủ) được quân đội Pháp biến thành một tập đoàn cứ điểm mạnh chưa từng có, được mệnh danh là "pháo đài bất khả chiến bại" với sự hậu thuẫn tối đa từ không quân và pháo binh Mỹ.

Theo kế hoạch ban đầu, quân đội ta với khí thế ngút trời chuẩn bị phương án "đánh nhanh, thắng nhanh". Ta sẽ tổng tấn công dồn dập, giải quyết chiến dịch trong vòng vài ba ngày để giành thắng lợi chớp nhoáng trước khi địch kịp tăng viện. Mọi công tác chuẩn bị đã hoàn tất, các cỗ pháo lớn đã kéo vào trận địa, nòng pháo đã hướng thẳng về phía cứ điểm địch, giờ G chỉ còn tính bằng giờ.

Nhưng trong căn hầm chỉ huy ở Mường Pồn, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã có những đêm trắng trằn trọc không ngủ. Ông lắng nghe tiếng thở của núi rừng, nhìn những bản đồ sa bàn và nghĩ về xương máu của hàng vạn người lính.

Trinh sát báo cáo: Địch đã mạnh lên gấp bội, tăng cường công sự hầm ngầm, bố trí lại toàn bộ hệ thống phòng thủ. Nếu đánh theo phương án cũ, ta sẽ lấy thịt đè người, thương vong sẽ vô cùng lớn và khó lòng bảo toàn lực lượng.

"Phải thay đổi cách đánh! Nếu cứ đánh nhanh thắng nhanh thì cái giá phải trả sẽ là máu của hàng vạn chiến sĩ ta, và chiến thắng không được bảo đảm." — Đại tướng Võ Nguyên Giáp.

Quyết Định Khó Khăn Nhất Cuộc Đời Vị Tướng

Ra lệnh "kéo pháo ra", hoãn cuộc tổng tiến công khi giờ G đã cận kề là một quyết định chưa từng có trong tiền lệ chiến tranh. Nó đi ngược lại với tinh thần "thần tốc" lúc bấy giờ, làm chao đảo không ít tâm lý của cán bộ, chiến sĩ và cả các cố vấn nước ngoài. Kéo pháo vào đã là một kỳ công bằng sức người, bằng máu và mồ hôi trên những con dốc dựng đứng; nay lại kéo pháo ra dưới tầm mắt của kẻ thù, hỏi sao không đau xót, hỏi sao không ngổn ngang trăm mối?

Nhưng với tầm nhìn chiến lược vĩ đại và một trái tim dạt dào tình yêu thương đối với người lính, Đại tướng đã chịu hoàn toàn trách nhiệm trước Bộ Chính trị và Bác Hồ. Ông đã đưa ra một trong những quyết định dũng cảm nhất lịch sử quân sự thế giới: Chuyển phương châm từ "đánh nhanh, thắng nhanh" sang "đánh chắc, tiến chắc".

Đó không phải là sự chùng bước trước khó khăn, mà là đỉnh cao của tư duy quân sự: Lấy sự chuẩn bị kỹ lưỡng, thế trận vững chắc để đổi lấy sự hy sinh thấp nhất và hiệu quả cao nhất.

Bản Hùng Ca Từ Lòng Đất Và Sức Mạnh Của Ý Chí

Từ quyết định lịch sử ấy, một thế trận chiến tranh nhân dân toàn diện đã được thiết lập.

• Hệ thống giao thông hào chằng chịt như mạng nhện từ từ siết chặt lấy tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ ngày qua ngày.

Chiều ngày 7/5/1954, lá cờ "Quyết chiến - Quyết thắng" của quân đội ta tung bay trên nóc hầm tướng De Castries. Pháo đài "bất khả chiến bại" của thực dân Pháp sụp đổ hoàn toàn.

Nhìn lại chiến thắng ấy, thế giới ngả mũ kính phục một thiên tài quân sự. Nhưng đối với nhân dân Việt Nam và những người lính Điện Biên năm xưa, điều họ xúc động nhất không chỉ là tấm huy chương chiến công, mà là hình ảnh vị Tổng Tư lệnh đã biết nâng niu từng sinh mạng người lính, biết đặt sự an nguy của nhân dân, của dân tộc lên trên hết.

Di Sản Vĩnh Cửu

Quyết định tại Điện Biên Phủ năm 1954 không chỉ xoay chuyển cục diện của một chiến dịch, mà còn minh chứng cho một chân lý: Đỉnh cao của nghệ thuật quân sự chính là nhân đạo.

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, Đại tướng Võ Nguyên Giáp – Người Anh Cả của Quân đội nhân dân Việt Nam – đã đi vào cõi vĩnh hằng, nhưng quyết định lịch sử năm xưa vẫn vang vọng mãi như một bài học lớn về bản lĩnh, trí tuệ và sự dũng cảm dám đổi thay để đi đến chân lý. Mỗi khi nhắc đến Điện Biên Phủ, lòng người con đất Việt lại dâng trào niềm tự hào kiêu hãnh, biết ơn vô hạn đối với thế hệ cha anh đã hiến dâng cả tuổi thanh xuân cho nền độc lập, tự do của Tổ quốc.