ĐẠI ÚY PHẠM PHI LONG - NGỌN LỬA NGƯỜI CHIẾN SĨ CHƯA BAO GIỜ TẮT

I. ĐÊM ẤY,
CÓ MỘT NGƯỜI CHIẾN SĨ ĐÃ KHÔNG TRỞ VỀ
Có những đêm, khi thành phố chìm vào giấc ngủ, ánh đèn đường vẫn lặng lẽ soi
xuống những con phố vắng, từng mái nhà bình yên nằm cạnh nhau sau một ngày dài
mưu sinh. Người ta trở về bên mâm cơm gia đình, bên tiếng cười của con trẻ, bên
những dự định còn dang dở cho ngày mai. Ít ai nghĩ rằng, để giữ gìn sự bình yên tưởng
chừng giản dị ấy, vẫn có những người đang thức, những bước chân đang vội vã lên
đường, những con người sẵn sàng đối diện với hiểm nguy khi tiếng còi báo động vang
lên.
Đêm ngày 7, rạng sáng ngày 8 tháng 9 năm 2017, tại phường Bình Hưng Hòa B, quận
Bình Tân, một vụ cháy xảy ra tại căn nhà trên đường số 10A. Nhận được tin báo, lực
lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy nhanh chóng có mặt, triển khai đội hình, khẩn
trương khống chế ngọn lửa, ngăn không cho đám cháy lan sang những căn nhà bên
cạnh. Giữa khói lửa, trong điều kiện tầm nhìn hạn chế và kết cấu công trình tiềm ẩn
nguy hiểm, những người chiến sĩ vẫn kiên trì thực hiện nhiệm vụ của mình.
Rồi một sự cố bất ngờ xảy ra. Sàn nhà đổ sập, vùi lấp ba cán bộ, chiến sĩ đang làm
nhiệm vụ. Những tiếng gọi đồng đội vang lên giữa hiện trường hỗn loạn. Những đôi
tay lập tức lao vào tìm kiếm, phá dỡ cấu kiện, đưa người bị nạn ra ngoài. Nhưng giữa
cuộc chiến với giặc lửa đêm ấy, Thượng úy Phạm Phi Long đã không thể trở về.
Anh hy sinh khi đang thực hiện nhiệm vụ chữa cháy, cứu tài sản cho nhân dân và
ngăn ngọn lửa lan rộng. Ngày 9 tháng 9 năm 2017, anh được thăng cấp bậc hàm trước
niên hạn từ Thượng úy lên Đại úy nghiệp vụ. Sự ghi nhận ấy là niềm vinh dự đối với
người chiến sĩ, nhưng không gì có thể bù đắp được sự mất mát mà gia đình và đồng đội
anh phải gánh chịu.
Tôi đã nhiều lần nghĩ về đêm hôm ấy. Nếu như không có sự cố bất ngờ, có lẽ anh đã
hoàn thành nhiệm vụ, trở về đơn vị sau một ca chữa cháy vất vả. Có lẽ anh sẽ trở về
nhà, tiếp tục những dự định còn dang dở, nhìn các con lớn lên từng ngày, tiếp tục sống
cuộc đời bình dị của một người chồng, người cha, người con trong gia đình.
Nhưng cuộc đời không phải lúc nào cũng cho con người cơ hội để nói lời từ biệt.
Có những chuyến xe xuất phát trong đêm rồi trở về khi trời đã sáng. Có những người
chiến sĩ trở về trong mệt mỏi nhưng vẫn mỉm cười vì nhiệm vụ đã hoàn thành. Và cũng
có những chuyến đi mà người ở lại chỉ có thể chờ đợi trong vô vọng.
Đại úy Phạm Phi Long đã ra đi trong một đêm như thế.
Anh không ngã xuống giữa chiến trường năm xưa, không nằm lại nơi chiến hào trong
những trận đánh giành độc lập, tự do. Anh ngã xuống giữa thời bình, ngay trên mảnh
đất Thành phố Hồ Chí Minh, khi đang làm công việc mà mình đã lựa chọn: bảo vệ sự
bình yên của nhân dân.
Và từ giây phút ấy, tên anh không chỉ còn là tên của một người chiến sĩ trong danh
sách cán bộ, chiến sĩ đã hy sinh khi làm nhiệm vụ. Anh trở thành một phần ký ức của
lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và của những người hiểu rằng, đằng sau mỗi
lần còi xe hú vang là một cuộc chạy đua với thời gian, với hiểm nguy và đôi khi là với
chính số phận của người chiến sĩ.
II. SAU BỘ QUÂN PHỤC LÀ MỘT NGƯỜI CHỒNG, NGƯỜI
CHA VÀ NHỮNG ƯỚC MƠ CHƯA KỊP TRỌN VẸN
Điều khiến tôi day dứt nhất khi nghĩ về sự hy sinh của Đại úy Phạm Phi Long
không chỉ là khoảnh khắc anh bị vùi lấp giữa hiện trường, mà còn là những điều bình
dị anh đã để lại phía sau.
Bởi trước khi là một người chiến sĩ dũng cảm, anh cũng là một con người bằng
xương bằng thịt. Anh có gia đình để yêu thương, có những bữa cơm có thể chưa kịp
ăn cùng người thân, có những dự định còn nằm lại phía trước. Anh cũng có những
niềm vui rất đỗi đời thường, những nỗi lo của một người đàn ông đang gánh vác trách
nhiệm với gia đình.
Theo thông tin báo chí thời điểm ấy, Đại úy Phạm Phi Long sinh năm 1986, có vợ và
một con trai nhỏ. Khi anh hy sinh, người vợ đang mang thai, chỉ còn hơn một tháng
nữa là đến ngày sinh con gái. Đứa trẻ chưa kịp chào đời đã phải đối diện với sự thật
nghiệt ngã rằng mình sẽ lớn lên mà không có vòng tay của cha. (Theo Báo Thanh
Niên và Báo Dân trí, ngày 8/9/2017.)
Tôi không dám tưởng tượng hết nỗi đau của người vợ trong khoảnh khắc nhận tin
chồng hy sinh. Có lẽ, trong những giây phút đầu tiên, chị vẫn mong đó chỉ là một sự
nhầm lẫn. Có lẽ chị vẫn chờ một cuộc điện thoại, một tiếng bước chân quen thuộc, một
lời nói rằng anh đã trở về. Nhưng sự thật quá tàn nhẫn: người đàn ông mà chị vẫn chờ
đợi sẽ không còn bước qua cánh cửa nhà nữa.
Còn cha mẹ anh, những người đã dành cả cuộc đời để nuôi con khôn lớn, chắc hẳn
chưa bao giờ nghĩ rằng có ngày mình phải tiễn con đi trước. Người ta thường nói,
không có nỗi đau nào lớn hơn nỗi đau người đầu bạc tiễn người đầu xanh. Nhưng có lẽ,
chỉ những người đã trải qua mất mát ấy mới hiểu được sự trống rỗng mà ngôn từ không
thể diễn tả.
Và hai đứa trẻ của anh thì sao?
Một đứa trẻ đã từng được cha bế trên tay, từng nghe tiếng cha gọi, từng cảm nhận hơi
ấm của người cha trong những khoảnh khắc bình thường nhất. Một đứa trẻ khác còn
chưa kịp nhìn thấy khuôn mặt cha, chưa kịp nghe tiếng cha ru ngủ, chưa kịp nắm lấy
bàn tay cha để bước những bước đi đầu tiên.
Những năm tháng sau đó, hai đứa trẻ cứ thế lớn lên trong vòng tay của mẹ, của ông bà
và tình yêu thương của những người thân, đồng đội. Đứa con trai ngày nào còn nhỏ nay
đã cao lớn hơn, biết tự chăm sóc bản thân, biết lặng im trước những câu chuyện về cha.
Cô con gái, ngày anh hy sinh còn chưa kịp chào đời, cũng dần lớn lên qua những tấm
ảnh, những lời kể và di ảnh người cha luôn hiện diện trong căn nhà.
Mỗi lần chúng tôi đến thăm, nhìn các con ngày một trưởng thành, tôi vừa mừng vừa
nghẹn lòng. Mừng vì các em khỏe mạnh, ngoan ngoãn, lớn lên trong tình yêu thương
của gia đình. Nhưng trong niềm vui ấy vẫn có một khoảng lặng khó gọi thành tên: các
em lớn lên từng ngày, còn người cha trong di ảnh mãi mãi dừng lại ở tuổi thanh xuân
của mình.
Có những lúc, hai đứa trẻ đứng trước di ảnh cha. Ánh mắt các em vẫn hồn nhiên,
trong trẻo như bao đứa trẻ khác, nhưng sự hồn nhiên ấy khiến người lớn càng thêm xúc
động. Các em có thể chưa hiểu hết thế nào là sự hy sinh, chưa thể hình dung vì sao cha
không thể trở về, nhưng các em vẫn biết đó là cha mình. Có khi một ánh mắt trẻ thơ
nhìn thật lâu vào di ảnh, có khi một bàn tay nhỏ khẽ chạm lên khung ảnh, như muốn
tìm kiếm một sự gần gũi mà thời gian không thể mang lại.
Nhìn những ánh mắt ấy, tôi càng thấm thía rằng sự hy sinh của một người chiến sĩ
không chỉ được đo bằng khoảnh khắc anh đối diện với hiểm nguy, mà còn bằng những
năm tháng gia đình anh phải tiếp tục sống trong sự thiếu vắng. Những đứa trẻ vẫn lớn
lên, vẫn đến trường, vẫn có những ước mơ riêng, nhưng trong hành trình trưởng thành
ấy luôn có một người cha hiện diện qua ký ức, qua lời kể và qua di ảnh.
Sau này, khi các con lớn lên, có lẽ chúng sẽ hiểu đầy đủ hơn về cha mình. Các con sẽ
biết rằng cha từng là một người chiến sĩ Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy, một người đã
hy sinh khi đang làm nhiệm vụ cứu người, bảo vệ tài sản và giữ gìn sự bình yên cho
cộng đồng.
Nhưng dù những câu chuyện có đẹp đẽ đến đâu, dù niềm tự hào có lớn lao đến đâu,
cũng không thể thay thế được một cái ôm của cha, một lần được cha dắt tay đến
trường, hay một buổi tối được ngồi cạnh cha nghe kể chuyện.
Đó chính là điều khiến sự hy sinh của một người chiến sĩ trở nên đau đáu hơn bao giờ
hết: anh đã trao đi sự sống của mình để bảo vệ bình yên cho người khác, nhưng gia
đình anh lại phải học cách sống với một khoảng trống không bao giờ có thể lấp đầy.
Tôi nghĩ, khi nhắc đến sự hy sinh của Đại úy Phạm Phi Long, chúng ta không chỉ nên
nhớ đến lòng dũng cảm của anh trong đám cháy, mà còn phải nhớ đến những người đã
tiếp tục sống sau sự ra đi ấy. Bởi sự hy sinh không kết thúc ở thời điểm một người
nhắm mắt. Nó còn tiếp tục hiện diện trong những ngày tháng người thân phải tự mình
bước tiếp, trong những sinh nhật thiếu vắng cha, những ngày lễ không còn người chồng
trở về, những khoảnh khắc gia đình cần một người mà mãi mãi không thể gọi tên.
Và chính những điều ấy khiến tôi càng hiểu rằng, đằng sau mỗi người chiến sĩ
đang làm nhiệm vụ luôn có một gia đình đang chờ đợi. Họ không chỉ mang trên vai
trách nhiệm của ngành, của đơn vị, mà còn mang theo tình yêu thương và niềm hy
vọng của những người thân yêu.
III. TỪ TRẢI NGHIỆM CỦA MỘT NGƯỜI TỪNG KHOÁC
ÁO CHIẾN SĨ – TÔI HIỂU HƠN GIÁ TRỊ CỦA SỰ HY
SINH
Tôi từng là chiến sĩ nghĩa vụ Công an nhân dân, công tác tại Đội Chữa cháy và
Cứu nạn, cứu hộ Khu vực 4 trong giai đoạn 2021–2023.
Khoảng thời gian ấy đối với tôi không chỉ là một chặng đường thực hiện nghĩa vụ, mà
còn là những năm tháng giúp tôi hiểu rõ hơn về trách nhiệm, tính kỷ luật, tinh thần
đồng đội và ý nghĩa của việc phục vụ nhân dân. Tôi hiểu rằng, khi đã khoác lên mình
bộ quân phục, người chiến sĩ không chỉ đại diện cho bản thân mình, mà còn mang theo
niềm tin của nhân dân, sự kỳ vọng của đồng đội và trách nhiệm của một lực lượng luôn
phải sẵn sàng trước những tình huống bất ngờ.
Tôi không có cơ hội đứng cạnh Đại úy Phạm Phi Long trong đêm định mệnh năm ấy.
Tôi cũng không dám nhận mình có thể hiểu hết những gì anh đã trải qua trong những
giây phút cuối cùng. Nhưng khi từng có thời gian sống trong môi trường chữa cháy và
cứu nạn, cứu hộ, tôi có một sự đồng cảm sâu sắc hơn với những người chiến sĩ vẫn
ngày đêm thực hiện nhiệm vụ giữa những hiểm nguy khó lường.
Bởi chỉ cần nghe đến một vụ cháy, người ngoài có thể nghĩ ngay đến ngọn lửa, khói
đen, những tiếng còi xe và dòng người tập trung theo dõi. Nhưng với những người từng
gắn bó với công tác chữa cháy, phía sau những hình ảnh ấy còn là rất nhiều điều khác:
sự khẩn trương khi nhận lệnh, trách nhiệm chuẩn bị phương tiện, yêu cầu phối hợp
giữa các thành viên, sự tập trung khi tiếp cận hiện trường và ý thức rằng mỗi quyết
định đều có thể ảnh hưởng đến tính mạng con người.
Một đám cháy không bao giờ giống hoàn toàn một đám cháy khác. Những gì mắt
thường nhìn thấy chưa chắc đã phản ánh hết mức độ nguy hiểm bên trong. Sau cánh
cửa đóng kín có thể là những vật liệu dễ bắt lửa; phía trên đầu có thể là kết cấu đã bị
suy yếu; trong lớp khói dày đặc có thể tồn tại những nguy cơ mà người đứng ngoài
không thể nhận biết. Chỉ một sự thay đổi bất ngờ cũng có thể khiến tình huống chuyển
từ kiểm soát được sang cực kỳ nguy hiểm.
Tôi hiểu rằng, người chiến sĩ khi bước vào hiện trường không thể chỉ dựa vào lòng
dũng cảm. Họ cần kiến thức, kỹ năng, kỷ luật, sự phối hợp và khả năng đánh giá tình
huống. Nhưng dù được huấn luyện đến đâu, công việc ấy vẫn luôn tồn tại những rủi ro
mà không ai có thể xem nhẹ.
Và có lẽ, điều khiến tôi xúc động nhất là người chiến sĩ không chỉ chiến đấu với ngọn
lửa để cứu một căn nhà hay một tài sản cụ thể. Đằng sau mỗi nhiệm vụ là cuộc sống
của những con người khác. Đó có thể là một gia đình đang đứng trước nguy cơ mất nơi
ở, một người già không thể tự mình thoát khỏi đám cháy, một đứa trẻ đang chờ được
đưa ra ngoài, hay những người hàng xóm lo sợ ngọn lửa lan sang mái nhà của mình.
Mỗi nhiệm vụ hoàn thành an toàn có thể chỉ được nhìn nhận như một sự việc bình
thường trong ngày. Nhưng đối với người dân được bảo vệ, đó có thể là cả một gia đình
được giữ lại, một tương lai không bị đứt đoạn, một nỗi đau đã được ngăn chặn từ khi
chưa xảy ra.
Trong thời gian thực hiện nghĩa vụ, tôi càng nhận ra rằng giá trị của người chiến sĩ
không nằm ở việc được mọi người nhìn thấy mình dũng cảm như thế nào, mà nằm ở
khả năng hoàn thành nhiệm vụ, giữ vững kỷ luật và bảo vệ an toàn cho người khác. Có
những đóng góp không cần được kể lại, có những lần hoàn thành nhiệm vụ không để
lại hình ảnh nào đáng nhớ, nhưng chính những điều âm thầm ấy tạo nên ý nghĩa của
công việc.
Từ trải nghiệm của mình, tôi càng trân trọng những người đã chọn gắn bó lâu dài với
nghề. Bởi đối với họ, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ không đơn thuần là một công việc
trong giờ hành chính. Đó là sự sẵn sàng trước những cuộc gọi bất ngờ, những đêm trực
không trọn giấc, những ngày lễ có thể phải xa gia đình, những lần gác lại dự định riêng
để lên đường khi người dân cần giúp đỡ. Vì thế, khi nghĩ về Đại úy Phạm Phi Long, tôi
không chỉ nghĩ về một người chiến sĩ đã hy sinh. Tôi nghĩ về một người đồng nghiệp
trong cùng một lực lượng, một người đã thực hiện trách nhiệm của mình đến tận giây
phút cuối cùng. Khoảng cách giữa thời gian anh công tác và thời gian tôi thực hiện
nghĩa vụ không làm mất đi sự gắn kết ấy. Bởi giữa những người từng khoác áo chiến sĩ
là một điểm chung: hiểu rằng nhiệm vụ có thể đến bất cứ lúc nào, và khi tiếng gọi của
nhiệm vụ vang lên, người chiến sĩ phải đặt trách nhiệm của mình trước sự thuận tiện
của bản thân.
Có những điều chỉ khi đã bước vào môi trường ấy, con người mới hiểu được sâu
sắc. Và có những tấm gương, dù chưa từng gặp mặt, vẫn có thể trở thành người thầy
của chúng ta bằng chính cuộc đời và sự hy sinh của họ.
Đối với tôi, Đại úy Phạm Phi Long là một người như thế.
IV. NGƯỜI ANH HÙNG CỦA THỜI BÌNH – KHI NGỌN
LỬA KHÔNG CHỈ ĐỐT CHÁY MÁI NHÀ MÀ CÒN
THỬ THÁCH LÒNG NGƯỜI
Trong ký ức dân tộc, hai tiếng “hy sinh” thường gợi nhắc đến những người lính
đã ngã xuống trên chiến trường, những người mẹ tiễn con ra trận, những người thanh
niên rời quê hương để bảo vệ độc lập, tự do. Nhưng lịch sử không chỉ được viết bằng
những hy sinh của thời chiến. Ngay giữa những ngày tháng hòa bình, vẫn có những
người phải đối diện với hiểm nguy để bảo vệ cuộc sống của người khác. Sự hy sinh của
Đại úy Phạm Phi Long khiến tôi suy nghĩ nhiều về điều đó.
Anh không cầm súng tiến về phía trước giữa tiếng bom đạn. Anh mang theo trang bị
chữa cháy, cùng đồng đội tiếp cận một hiện trường mà ngọn lửa đang đe dọa những
căn nhà xung quanh. Anh không bước vào một chiến trường được phân định bằng
những đường ranh rõ ràng, mà bước vào một không gian đầy khói, nhiệt, những cấu
kiện có thể đổ sập bất cứ lúc nào và những nguy hiểm đôi khi chỉ bộc lộ khi đã quá
muộn.
Chiến tranh và thời bình là hai hoàn cảnh khác nhau. Không thể đánh đồng sự hy sinh
của người chiến sĩ trên chiến trường với sự hy sinh của người chiến sĩ chữa cháy trong
một vụ hỏa hoạn. Mỗi người có nhiệm vụ, hoàn cảnh và những thử thách riêng. Nhưng
ở họ có một điểm gặp gỡ: ý thức trách nhiệm đối với cộng đồng, tinh thần dấn thân và
sự sẵn sàng đối diện với hiểm nguy khi thực hiện nhiệm vụ được giao.
Đối với người chiến sĩ thời chiến, lòng dũng cảm có thể được thử thách bởi bom đạn
và những cuộc tiến công. Đối với người chiến sĩ chữa cháy, lòng dũng cảm được thử
thách bởi ngọn lửa, khói độc, nhiệt độ cao, kết cấu công trình không an toàn và những
diễn biến không thể lường trước. Một người bảo vệ Tổ quốc trước quân thù; một người
bảo vệ tính mạng, tài sản và sự bình yên của nhân dân trước những hiểm họa trong
cuộc sống.
Và trong cả hai hoàn cảnh, sự hy sinh đều để lại những khoảng trống không
thể lấp đầy đối với những người ở lại.
Tôi nghĩ đến những chiến sĩ đang trực tại đơn vị trong đêm khuya, khi thành phố đã
ngủ nhưng họ vẫn phải giữ sự tỉnh táo để sẵn sàng nhận lệnh. Tôi nghĩ đến những
người lính chữa cháy trở về sau một nhiệm vụ, tháo bỏ trang bị nặng nề, lau đi mồ hôi
và tiếp tục công việc thường ngày. Tôi nghĩ đến những gia đình đã quen với việc người
thân có thể rời nhà bất cứ lúc nào, những người vợ hiểu rằng một cuộc gọi báo cháy có
thể khiến bữa cơm tối phải dừng lại, những đứa trẻ dần quen với việc cha mẹ mình
không phải lúc nào cũng có mặt trong những dịp đặc biệt.
Đằng sau vẻ bình thường của công việc là biết bao sự hy sinh thầm lặng. Không phải
lúc nào cũng có tiếng vỗ tay, không phải nhiệm vụ nào cũng được ghi nhận bằng
những lời biểu dương. Đôi khi, thành quả lớn nhất chỉ là không có thêm ai bị thương,
không có thêm căn nhà nào bị cháy lan, không có thêm một gia đình nào phải chịu
cảnh mất người thân.
Và chính sự bình thường ấy mới đáng quý biết bao.
Nếu một người chiến sĩ hoàn thành nhiệm vụ rồi trở về an toàn, đó là niềm vui của gia
đình, là sự nhẹ nhõm của đồng đội, là điều đáng mừng đối với đơn vị và nhân dân. Nếu
một đám cháy được khống chế trước khi lan rộng, có thể sẽ không ai biết rằng đằng sau
kết quả ấy là bao nhiêu nỗ lực, sự phối hợp và những phút giây căng thẳng của lực
lượng làm nhiệm vụ.
Bởi vậy, tưởng nhớ Đại úy Phạm Phi Long không chỉ là nhớ về sự dũng cảm của anh
trong đêm 7 rạng sáng 8 tháng 9 năm 2017. Đó còn là lời nhắc nhở rằng chúng ta cần
quan tâm nhiều hơn đến an toàn phòng cháy, chữa cháy, đến điều kiện làm việc của lực
lượng cứu nạn, cứu hộ, đến sự tuân thủ quy định an toàn của mỗi cá nhân và trách
nhiệm của toàn xã hội trong việc phòng ngừa những tai nạn đáng tiếc.
Mỗi người dân chủ động kiểm tra nguồn điện, sử dụng thiết bị sinh lửa an toàn, giữ
lối thoát nạn thông thoáng và trang bị kiến thức phòng cháy, chữa cháy không chỉ là
bảo vệ chính mình. Đó còn là cách góp phần bảo vệ những người đang làm nhiệm vụ,
hạn chế nguy hiểm cho lực lượng cứu hộ và ngăn ngừa những mất mát mà không ai
mong muốn.
Bởi không có chiến công nào đáng mong đợi hơn việc tất cả mọi người đều được
trở về nhà bình an. Và có lẽ, đó cũng là điều mà những người chiến sĩ chữa cháy luôn
mong muốn nhất: được hoàn thành nhiệm vụ, được nhìn thấy người dân an toàn, được
trở về với đồng đội và gia đình sau mỗi lần lên đường.
V. NGỌN LỬA CỦA NGƯỜI ĐÃ KHUẤT VẪN SOI SÁNG
NHỮNG NGƯỜI ĐANG SỐNG
Thời gian đã trôi qua kể từ đêm Đại úy Phạm Phi Long hy sinh. Thành phố vẫn
tiếp tục phát triển, những con đường ngày càng đông đúc, những khu dân cư mới được
hình thành, những thế hệ chiến sĩ tiếp tục bước vào lực lượng, được huấn luyện và tiếp
nhận nhiệm vụ từ những người đi trước.
Cuộc sống vẫn vận hành theo dòng chảy của nó. Những ca trực vẫn nối tiếp nhau,
những tiếng còi báo động vẫn có thể vang lên bất cứ lúc nào, những người chiến sĩ vẫn
tiếp tục lên đường khi nhân dân cần đến.
Nhưng đối với gia đình anh, thời gian có lẽ không thể xóa nhòa hoàn toàn nỗi đau của
ngày hôm ấy. Có những ngày kỷ niệm, những dịp lễ, những khoảnh khắc đáng lẽ phải
có sự hiện diện của người chồng, người cha, người con trong gia đình. Có những câu
chuyện mà các con muốn kể với cha nhưng chỉ có thể gửi vào ký ức. Có những thành
tựu mà người thân muốn chia sẻ với anh nhưng chỉ có thể đứng trước di ảnh để thầm
thì.
Hằng năm, vào dịp Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27 tháng 7, tôi và các đồng đội lại
cùng nhau trở về thăm gia đình anh. Chúng tôi mang theo những nén hương, những lời
thăm hỏi và cả sự tưởng nhớ dành cho người đồng đội đã nằm lại giữa thời bình. Mỗi
lần bước vào căn nhà ấy, cảm xúc trong tôi vẫn nguyên vẹn như lần đầu: vừa trang
nghiêm, vừa ấm áp, nhưng cũng không tránh khỏi một nỗi nghẹn ngào.
Trước di ảnh anh, chúng tôi lặng lẽ dâng hương. Khói hương bay lên, mỏng manh rồi
tan vào không gian, nhưng những ký ức về anh dường như vẫn ở lại. Chúng tôi hỏi
thăm sức khỏe của gia đình, hỏi chuyện học hành, cuộc sống của các con, lắng nghe
những câu chuyện đời thường mà gia đình chia sẻ. Những lời hỏi thăm có thể giản dị,
nhưng đó là cách chúng tôi giữ gìn sự gắn bó với gia đình anh, để họ hiểu rằng người
đã khuất không bị lãng quên và những người đồng đội vẫn luôn ở bên.
Mỗi năm trở lại, chúng tôi lại thấy các con anh lớn thêm một chút. Đứa con trai ngày
nào còn bé nay đã trưởng thành hơn, dáng người cao hơn, ánh mắt cũng trầm tĩnh hơn.
Cô con gái, từ một đứa trẻ còn chưa hiểu hết về sự vắng mặt của cha, nay đã biết tự hào
khi kể về người cha là chiến sĩ Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy đã hy sinh trong lúc
làm nhiệm vụ.
Nhưng dù các con có lớn đến đâu, trước di ảnh cha, chúng vẫn giữ lại nét hồn nhiên
của tuổi thơ. Có khi các em đứng bên bàn thờ, ngước nhìn khuôn mặt cha trong khung
ảnh bằng ánh mắt trong veo. Có khi các em khẽ mỉm cười, như thể đang nhìn một
người thân vẫn hiện diện đâu đó trong căn nhà. Những ánh mắt trẻ thơ ấy khiến chúng
tôi không biết nên vui hay buồn: vui vì các em đang lớn lên khỏe mạnh, buồn vì các em
phải học cách nhận biết về cha qua di ảnh và những câu chuyện của người khác.
Tôi từng nhìn thấy các em ngồi bên nhau trước bàn thờ, một đứa chỉ vào tấm ảnh rồi
hỏi mẹ điều gì đó, đứa còn lại lặng lẽ nhìn theo. Trong khoảnh khắc ấy, tôi nhận ra
rằng ký ức về một người cha có thể được nuôi dưỡng từ những điều rất nhỏ: một tấm
ảnh, một câu chuyện, một nén hương, một lần đồng đội trở về thăm hỏi. Và chúng tôi,
những người từng cùng màu áo với anh, muốn góp phần để các em luôn biết rằng cha
mình đã sống một cuộc đời đáng tự hào.
Những lần thăm hỏi ấy không chỉ là một nghi thức vào ngày 27 tháng 7. Đó còn là lời
hứa âm thầm của những người ở lại: sẽ không để gia đình anh đơn độc trong hành trình
phía trước; sẽ luôn nhớ đến anh bằng sự trân trọng; sẽ kể cho các con anh nghe về một
người cha đã sống trách nhiệm, dũng cảm và tận tụy với nhân dân như thế nào.
Và đối với đồng đội, sự hy sinh của anh có lẽ luôn là một ký ức vừa đau xót vừa nhắc
nhở. Đau xót vì một người đồng chí đã ra đi khi tuổi đời còn trẻ; nhắc nhở vì công việc
họ đang thực hiện luôn đòi hỏi sự thận trọng, kỷ luật và tinh thần trách nhiệm cao nhất.
Tôi đã hoàn thành thời gian nghĩa vụ Công an nhân dân tại Đội Chữa cháy và Cứu
nạn, cứu hộ Khu vực 4 trong giai đoạn 2021–2023. Giờ đây, khi nhìn lại quãng thời
gian ấy, tôi càng hiểu rằng những tháng ngày trong màu áo chiến sĩ không đơn thuần là
một chặng đường của tuổi trẻ. Đó là khoảng thời gian giúp tôi hiểu hơn về giá trị của
kỷ luật, tình đồng đội, trách nhiệm và sự bình yên mà mình từng góp phần gìn giữ.
Tôi tự hào vì đã có cơ hội phục vụ trong lực lượng Công an nhân dân, được trải
nghiệm môi trường làm việc có tính kỷ luật cao và được hiểu thêm phần nào những
khó khăn của công tác chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ. Và khi nhắc đến Đại úy Phạm Phi
Long, tôi cảm thấy sự gắn bó của mình với màu áo ấy không chỉ nằm trong những năm
tháng đã qua, mà còn ở những giá trị vẫn tiếp tục theo tôi trong cuộc sống hiện tại.
Tôi không thể làm cho anh trở về. Tôi cũng không thể thay gia đình anh bù đắp những
tháng ngày thiếu vắng người thân. Nhưng tôi có thể ghi nhớ câu chuyện của anh, nhắc
đến sự hy sinh của anh bằng lòng trân trọng, sống có trách nhiệm hơn với cộng đồng và
không bao giờ xem sự bình yên là điều hiển nhiên.
Tôi cũng mong rằng mỗi người khi đọc câu chuyện này sẽ hiểu hơn về những người
chiến sĩ đang ngày đêm làm nhiệm vụ. Đừng chỉ nhớ đến họ khi có một vụ cháy lớn,
một vụ cứu nạn được đưa lên bản tin, hay khi một người chiến sĩ hy sinh. Hãy nhớ đến
họ cả trong những ngày bình thường, khi họ vẫn âm thầm trực chiến, kiểm tra phương
tiện, huấn luyện kỹ năng, chuẩn bị cho những tình huống mà không ai mong muốn xảy
ra.
Bởi phía sau mỗi người chiến sĩ là một gia đình đang chờ đợi. Phía sau mỗi nhiệm vụ
là những rủi ro mà người ngoài có thể không nhìn thấy. Và phía sau mỗi lần trở về an
toàn là niềm vui bình dị nhưng vô cùng quý giá của những người thân yêu.
Tôi tin rằng, giá trị lớn nhất của việc tưởng nhớ những người đã hy sinh không chỉ là
làm cho tên tuổi họ được nhắc lại, mà còn là để những gì họ đã sống, đã cống hiến và
đã đánh đổi tiếp tục có ý nghĩa đối với người đang sống.
Đại úy Phạm Phi Long đã không trở về từ đêm cháy năm ấy. Nhưng sự hy sinh của
anh vẫn còn ở lại trong ký ức của gia đình, trong niềm tiếc thương của đồng đội, trong
những nén hương được dâng lên mỗi dịp 27 tháng 7, trong ánh mắt của những đứa con
ngày một lớn và trong sự bình yên mà chúng ta đang cố gắng gìn giữ mỗi ngày.
Có lẽ, anh không cần chúng ta phải nhớ về mình bằng những lời lẽ thật lớn lao. Điều
đáng quý hơn cả là mỗi người biết sống có trách nhiệm, biết giữ gìn an toàn cho bản
thân và cộng đồng, biết trân trọng những người đang làm nhiệm vụ và biết rằng phía
sau hai chữ “bình yên” luôn có những con người âm thầm cống hiến.
Với tôi, Đại úy Phạm Phi Long không chỉ là một tấm gương về lòng dũng cảm. Anh
còn là lời nhắc nhở rằng bộ quân phục không chỉ tượng trưng cho danh dự, mà còn gắn
liền với trách nhiệm; rằng lòng dũng cảm không chỉ được thể hiện trong những khoảnh
khắc phi thường, mà còn nằm trong sự tận tụy của mỗi ngày làm nhiệm vụ; rằng sự hy
sinh, dù xảy ra trong chiến tranh hay thời bình, đều để lại những giá trị mà thế hệ sau
phải biết trân trọng.
Tôi xin nghiêng mình trước sự hy sinh của anh.
Xin gửi lòng tri ân đến gia đình anh, những người đã chịu đựng một mất mát quá lớn
để đất nước có thêm một tấm gương về tinh thần trách nhiệm và lòng dũng cảm.
Xin gửi lời tưởng nhớ đến những người chiến sĩ đã ngã xuống khi làm nhiệm vụ,
những người đã dành một phần hoặc cả cuộc đời mình để bảo vệ sự bình yên của nhân
dân.
Và xin gửi lời chúc bình an đến những đồng đội đang tiếp tục lên đường mỗi
ngày, mong rằng sau mỗi nhiệm vụ, tất cả đều có thể trở về đơn vị, trở về mái nhà của
mình, để những người thân yêu không phải chờ đợi trong nước mắt.
Bởi người chiến sĩ có thể chấp nhận hiểm nguy vì nhiệm vụ, nhưng điều mà tất cả
chúng ta mong mỏi nhất vẫn là sự sống được bảo vệ, những gia đình được đoàn tụ và
những người đang làm nhiệm vụ được trở về bình an.
Đại úy Phạm Phi Long – anh đã nằm lại giữa thời bình, nhưng ngọn lửa của lòng
dũng cảm, tinh thần trách nhiệm và tình yêu thương nhân dân trong anh sẽ
không bao giờ tắt.
Với tôi, câu chuyện thời hoa lửa của anh không chỉ là câu chuyện về một người
đã hy sinh, mà còn là câu chuyện về một lý tưởng vẫn đang tiếp tục sống trong
những người chiến sĩ hôm nay.
Có những người không trở về sau một lần lên đường, nhưng tên tuổi và sự hy sinh của
họ sẽ còn ở lại mãi với những người tiếp tục bước đi.
Xin được nhớ về anh – bằng lòng biết ơn, bằng sự trân trọng và bằng chính
cách chúng ta sống có trách nhiệm hơn mỗi ngày.

TƯ LIỆU THAM KHẢO
1. Báo Quân đội nhân dân. “Thăng cấp bậc hàm trước niên hạn cho chiến sĩ phòng cháy,
chữa cháy hy sinh.” Thông tin về cấp bậc hàm và đơn vị công tác của Đại úy Phạm Phi
Long.
https://www.qdnd.vn/xa-hoi/tin-tuc/thang-cap-bac-ham-truoc-ni-han-cho-chien-si-phong-
chay-chua-chay-hy-sinh-517314
2. An Huy – Phan Định. “Thượng úy chữa cháy hy sinh lúc dập lửa: Đi xa khi con sắp sửa
chào đời.” Báo Thanh Niên, ngày 8-9-2017. Tư liệu về hoàn cảnh gia đình và những mất mát
sau sự hy sinh của Đại úy Phạm Phi Long.
https://thanhnien.vn/thuong-uy-chua-chay-hy-sinh-luc-dap-lua-di-xa-khi-con-sap-sua-chao-
doi-185693650.htm
3. Báo Quân đội nhân dân. “Học tập gương hy sinh dũng cảm của Đại úy Phạm Phi Long.”
Tư liệu về sự hy sinh, lễ an táng và việc phát huy tấm gương của người chiến sĩ.
https://www.qdnd.vn/xa-hoi/tin-tuc/hoc-tap-guong-hy-sinh-dung-cam-cua-dai-uy-pham-phi-
long-517394



