Đặng Dung

Đặng Dung (sinh ?–1414), quê tại Hà Tĩnh, là một danh tướng kiệt xuất của phong trào khởi nghĩa nhà Hậu Trần trong thời kỳ chống giặc Minh đô hộ. Ông xuất thân trong một gia đình võ tướng có truyền thống yêu nước lâu đời, sở hữu võ nghệ cao cường, sức khỏe phi thường và tài thao lược xuất chúng trên chiến trường. Trong cuộc kháng chiến gian khổ chống quân Minh, ông đã trực tiếp chỉ huy nhiều trận đánh lớn, lập nên những chiến công vang dội khiến quân giặc nhiều lần phải bạt vía kinh hồn. Đặc biệt, trong một trận chiến không cân sức tại sông Đanh (Ninh Bình), khi thế cùng lực kiệt, ông từng vây hãm được vua giặc Minh nhưng vì vận mệnh không chiều lòng người nên đành ngậm ngùi để sổng mất thời cơ. Bài thơ "Cảm hoạn" do ông sáng tác trong ngục tù sau khi bị bắt chứa chan nỗi lòng hoài bão chưa thành và khí phách hiên ngang của một tráng sĩ.