ĐẶNG QUANG CẦM – NGƯỜI GIỮ MẠCH LIÊN LẠC GIỮA VÙNG ĐỊCH
Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Đặng Quang Cầm, sinh năm 1921 tại Nghệ An, là chiến sĩ trinh sát, cán bộ giao liên và vũ trang tuyên truyền hoạt động ở chiến trường cực Nam Trung Bộ. Ông từng nhiều lần bám sát quân Pháp trong tình thế hiểm nguy, phụ trách tuyến giao liên quan trọng và xây dựng cơ sở cách mạng trong vùng đồng bào dân tộc ít người. Ngày 31-8-1955, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, trở thành tấm gương tiêu biểu của lòng dũng cảm, sự mưu trí và tinh thần bám dân, bám địa bàn đến cùng.
Trong những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp, chiến thắng không chỉ được làm nên bởi những trận đánh lớn, mà còn bởi những con người âm thầm giữ đường, bám địch, gây dựng cơ sở và nối liền các vùng kháng chiến. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Đặng Quang Cầm là một trong những người như thế.
Đặng Quang Cầm sinh năm 1921, quê ở xã Thuần Trung, tỉnh Nghệ An. Tháng 9-1945, khi đất nước vừa giành được độc lập, ông gia nhập lực lượng vũ trang. Từ đó đến tháng 7-1954, cuộc đời quân ngũ của ông gắn với chiến trường cực Nam Trung Bộ, nơi chiến sự diễn ra phức tạp, địch kiểm soát gắt gao và việc giữ được cơ sở cách mạng luôn là nhiệm vụ sống còn.
Ban đầu, Đặng Quang Cầm làm công tác trinh sát. Đầu năm 1947, khi quân Pháp huy động gần 2.000 quân bao vây chiến khu, ông được giao nhiệm vụ theo dõi, nắm tình hình. Suốt một ngày, ông liên tục bám sát đội hình địch. Có tới 14 lần ông chạm mặt quân Pháp, có lúc khoảng cách chỉ còn khoảng 20 mét. Nhưng bằng sự bình tĩnh, nhanh trí và khả năng xử trí linh hoạt, Đặng Quang Cầm nhiều lần đánh lừa đối phương, thoát khỏi vòng nguy hiểm và hoàn thành nhiệm vụ.
Từ tháng 2-1948 đến tháng 12-1950, ông giữ cương vị trung đội phó, phụ trách một đoạn trên tuyến giao liên quan trọng thường được gọi là đường giao liên “Hồ Chí Minh”. Trong hoàn cảnh đường sá hiểm trở, địch thường xuyên lùng sục, nhiệm vụ bảo đảm thông tin, liên lạc và giữ cho tuyến đường hoạt động thông suốt có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với các lực lượng kháng chiến.
Từ năm 1951 đến tháng 7-1954, Đặng Quang Cầm tiếp tục được giao phụ trách đội vũ trang tuyên truyền, hoạt động ở vùng đồng bào dân tộc ít người. Công việc của ông không chỉ là chiến đấu mà còn là xây dựng cơ sở cách mạng, vận động quần chúng, tổ chức dân quân và củng cố niềm tin của nhân dân ngay trong vùng địch kiểm soát.
Điểm nổi bật ở Đặng Quang Cầm là sự kết hợp giữa gan dạ trong chiến đấu và bền bỉ trong công tác vận động quần chúng. Ông không chỉ biết bám địch, nắm tình hình mà còn biết bám dân, xây dựng lực lượng và giữ vững mạch liên lạc giữa các vùng hoạt động.
Ngày 31-8-1955, Đặng Quang Cầm được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tặng Huân chương Quân công hạng Ba và phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Tên tuổi ông vì thế gắn với hình ảnh một người chiến sĩ thầm lặng nhưng bền gan, mưu trí và kiên trì, người đã góp phần giữ cho các tuyến liên lạc, các cơ sở cách mạng và phong trào kháng chiến ở cực Nam Trung Bộ không bị đứt gãy giữa vòng vây của quân thù.
