ĐẶNG THÙY TRÂM – NGỌN LỬA TUỔI HAI MƯƠI TẠI QUẢNG NGÃI

ĐẶNG THÙY TRÂM – NGỌN LỬA TUỔI HAI MƯƠI TẠI QUẢNG NGÃI

“Có những tuổi xuân đã hóa thành bất tử”

Trong những năm tháng chiến tranh, có biết bao người trẻ đã rời mái nhà, rời giảng đường, rời những ước mơ riêng để đi đến những nơi gian khổ nhất của đất nước. Họ mang theo tuổi trẻ, tri thức và niềm tin rằng một ngày nào đó quê hương sẽ được sống trong hòa bình.

Anh hùng, liệt sĩ, bác sĩ Đặng Thùy Trâm là một trong những người trẻ như thế.

Chị sinh ngày 26 tháng 11 năm 1942 trong một gia đình trí thức có truyền thống về ngành y. Tháng 7 năm 1966, sau khi tốt nghiệp Đại học Y khoa Hà Nội loại ưu, chị đứng trước nhiều lựa chọn cho tương lai. Chị có thể ở lại trường làm giảng viên hoặc làm việc tại một bệnh viện lớn ở Hà Nội. Nhưng người nữ bác sĩ trẻ đã lựa chọn con đường khó khăn hơn: tham gia khóa huấn luyện đặc biệt để vào miền Nam phục vụ cuộc kháng chiến.

Tháng 3 năm 1967, sau gần ba tháng hành quân gian khổ, Đặng Thùy Trâm đặt chân đến chiến trường Quảng Ngãi.

Nơi chị đến không có những điều kiện của một bệnh viện hiện đại. Bệnh xá giữa núi rừng thiếu thốn đủ thứ. Người bệnh và thương binh đến với chị trong những hoàn cảnh khắc nghiệt nhất. Thế nhưng, người bác sĩ trẻ vẫn kiên trì bám trụ.

Tại huyện Đức Phổ, chị trực tiếp cứu chữa thương binh của lực lượng vũ trang, nhân dân và du kích các xã. Công việc vất vả nhưng chị luôn cố gắng hoàn thành nhiệm vụ. Những nỗ lực ấy được ghi nhận khi chị được tuyên dương điển hình toàn tỉnh về thành tích điều trị và các mặt công tác.

Đằng sau hình ảnh một bác sĩ tận tụy với người bệnh là một cô gái có tâm hồn rất nhạy cảm.

Chị nhớ gia đình.

Chị nhớ Hà Nội.

Chị nhớ những người thân yêu.

Chị cũng có những phút giây yếu lòng như bất kỳ người trẻ nào.

Nhưng mỗi khi trở lại với công việc, chị lại tự nhắc mình phải tiếp tục.

Năm 1969, bệnh xá Đức Phổ bị đánh phá ác liệt. Để bảo đảm an toàn và tiếp tục cứu chữa thương binh, Đặng Thùy Trâm cùng cán bộ, nhân viên bệnh xá chuyển cơ sở đến một địa điểm mới ở Hố Bầu Tây, thuộc thôn Nước Đang, xã Ba Trang, huyện Ba Tơ.

Giữa núi rừng Quảng Ngãi, bệnh xá tiếp tục hoạt động.

Những người bị thương tiếp tục được đưa về.

Người bác sĩ trẻ vẫn ngày đêm chăm sóc họ.

Trong những ngày tháng ấy, Đặng Thùy Trâm đã viết nhật ký. Hai cuốn nhật ký được chị viết từ ngày 8/4/1968 đến ngày 20/6/1970, chỉ hai ngày trước khi chị hy sinh. Những trang viết ấy không chỉ ghi lại cuộc sống của một người bác sĩ nơi chiến trường mà còn thể hiện lý tưởng, tình yêu quê hương, tình đồng đội và những suy nghĩ sâu sắc của một người trẻ trước vận mệnh đất nước.

Những dòng nhật ký ấy sau này trở thành một phần ký ức đặc biệt của thế hệ thanh niên Việt Nam trong chiến tranh.

Ngày 22 tháng 6 năm 1970.

Trên đường đi kiếm thức ăn cho những người thương binh, Đặng Thùy Trâm không may gặp một trận phục kích.

Chị đã hy sinh khi chưa đầy 28 tuổi.

Nơi chị nằm lại là Khe Nước Lạnh, xóm Đồng Lớn, thôn Nước Đang, xã Ba Trang, huyện Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi – nơi hôm nay đã trở thành một địa điểm lưu niệm gắn với tên tuổi của người nữ bác sĩ.

Chiến tranh rồi cũng đi qua.

Nhưng Đặng Thùy Trâm không bị lãng quên.

Năm 2005, hai cuốn nhật ký của Đặng Thùy Trâm và Nguyễn Văn Thạc được xuất bản, nhận được sự quan tâm đặc biệt của đông đảo độc giả, nhất là thế hệ trẻ. Báo Nhân Dân ghi nhận hai cuốn nhật ký đã trở thành những tác phẩm có sức lan tỏa mạnh mẽ và góp phần bồi đắp lý tưởng, tình cảm cách mạng cho thanh niên.

Năm 2006, Chủ tịch nước quyết định truy tặng Đặng Thùy Trâm danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Ngày nay, khi đến với Quảng Ngãi, người ta vẫn có thể tìm về những địa danh gắn với cuộc đời chị. Bệnh xá Đặng Thùy Trâm trở thành một địa chỉ giáo dục truyền thống, thu hút đông đảo người dân và du khách đến tham quan, tưởng niệm.

Điều khiến người ta nhớ nhất về Đặng Thùy Trâm có lẽ không chỉ là sự hy sinh.

Đó còn là cách chị đã sống.

Một người con gái Hà Nội, được đào tạo trong một môi trường y khoa tốt, có thể lựa chọn một cuộc sống bình yên hơn nhưng đã tự nguyện đi đến chiến trường.

Một người bác sĩ giữa thiếu thốn vẫn cố gắng cứu chữa người bệnh.

Một người trẻ giữa chiến tranh vẫn giữ trong mình tình yêu cuộc sống, tình yêu con người và niềm tin vào tương lai.

Tuổi trẻ của chị chỉ kéo dài chưa đầy 28 năm.

Nhưng những điều chị để lại đã vượt qua giới hạn của một đời người.

Bài học cho thế hệ trẻ

Câu chuyện về bác sĩ Đặng Thùy Trâm nhắc nhở thế hệ hôm nay rằng tuổi trẻ không chỉ được đo bằng số năm chúng ta sống, mà còn bằng những điều tốt đẹp chúng ta đã làm cho cộng đồng.

Trong thời bình, thế hệ trẻ không phải cầm súng ra trận như thế hệ cha anh. Nhưng mỗi người đều có thể tiếp nối tinh thần ấy bằng việc học tập nghiêm túc, sống có trách nhiệm, biết yêu thương, biết sẻ chia và cống hiến cho quê hương.

Đối với những người làm nghề giáo, câu chuyện về Đặng Thùy Trâm càng có ý nghĩa đặc biệt: đó là lời nhắc về trách nhiệm của mỗi người đối với thế hệ tương lai.

Có những người đã dùng tuổi xuân để bảo vệ đất nước.

Thế hệ hôm nay cần dùng tuổi trẻ của mình để xây dựng đất nước.

Đó chính là cách thiết thực nhất để những “ngọn lửa thời hoa lửa” tiếp tục được truyền lại.