Đặng Thùy Trâm – Người con gái để lại trái tim trên chiến trường
Đặng Thùy Trâm – Người con gái để lại trái tim trên chiến trường
Nói về bác sĩ Đặng Thùy Trâm, người ta hay nhớ đến cuốn nhật ký nổi tiếng, nhưng điều thực sự chạm đến tim người đọc lại là một cô gái Hà Nội gốc gác trí thức, rất đỗi dịu dàng mà kiên cường đến kỳ lạ.
Sinh ra ở Huế trong một gia đình bố làm giáo sư, mẹ là người học rộng, từ nhỏ Thùy Trâm đã sống trong tình yêu thương và sự giáo dục chu đáo. Bè bạn ngày ấy ai cũng nghĩ một cô gái ngoan hiền, học giỏi như cô sau này kiểu gì cũng có một cuộc sống an yên giữa lòng Hà Nội, ngày ngày đi làm bác sĩ rồi về bên gia đình. Thế nhưng, thời thế đẩy đưa, chiến tranh nổ ra khiến mọi tính toán bình thường đều dừng lại.
Năm 1961, cô vào Đại học Y Hà Nội. Tốt nghiệp năm 1966, giữa lúc tin chiến sự từ miền Nam dồn dập gửi ra, Thùy Trâm không chọn ở lại hậu phương an toàn. Cô viết đơn xung phong vào Nam làm bác sĩ quân y. Ngày chia tay ở ga Hàng Cỏ, nhìn mẹ khóc gạt nước mắt, cô chỉ biết ôm mẹ dỗ dành: "Mẹ ơi, hòa bình con sẽ về. Lúc đó con sẽ mặc áo dài trắng dạo phố, không còn tiếng bom nữa..." Nhắc lại câu nói ấy mới thấy xót xa, vì đó cũng là lần cuối cùng cô được ôm mẹ.
Đặt chân đến chiến khu Đức Phổ ở Quảng Ngãi, thực tế gian khổ hơn nhiều so với những gì một cô gái Hà Nội từng hình dung. Bệnh viện dã chiến chỉ là mấy túp lều tranh xơ xác dựng tạm giữa rừng, bệnh nhân nằm trên lá chuối khô hay tấm nệm tre dạt dẹo. Thuốc men thiếu đủ đường, băng gạc dùng xong phải giặt đi giặt lại. Ấy vậy mà giữa cái thiếu thốn đó, người ta vẫn thấy chị Trâm cặm cụi làm việc từ sáng sớm đến đêm muộn. Chị chăm sóc từng vết thương, nhường từng ngụm nước, miếng ăn cho đồng đội với sự dịu dàng vốn có.
Đêm đến, khi rừng núi lặng thinh và bệnh nhân đã yên giấc, chị mới rút cuốn sổ nhỏ ra viết. Chị viết cho riêng mình, viết để trút bớt những áp lực và nỗi niềm riêng tư:"Có những đêm nhớ nhà, nhớ mẹ đến phát khóc, chỉ thèm một bữa cơm mẹ nấu""Có những lúc kiệt sức muốn buông xuôi, nhưng rồi lại gạt đi vì biết ngoài kia còn bao nhiêu người cần mình" Và chị gửi gắm một suy nghĩ rất đỗi giản dị: "Đời chỉ có một, phải sống cho nhau".
Ngày 22 tháng 6 năm 1970, trong một lần cùng đồng đội di chuyển thương binh, nhóm của chị bị địch phục kích. Để bảo vệ mọi người, chị đã ngã xuống ngay tại đồi Cây Thông ,Phổ Cường, Đức Phổ khi mới bước sang tuổi 27 cái tuổi còn biết bao giấc mơ dở dang.
Cuốn nhật ký nhỏ chị để lại sau đó rơi vào tay một sĩ quan Mỹ tên là Fred Whitehurst. Cảm nhận được nhịp đập tâm hồn của một con người yêu hòa bình qua từng dòng chữ chứ không phải tài liệu quân sự, ông đã cẩn thận cất giữ nó suốt 35 năm. Phải đến năm 2005, cuốn sổ ấy mới tìm đường trở về với gia đình chị ở Việt Nam. Khi xuất bản, những dòng chữ mộc mạc ấy đã làm lay động hàng triệu trái tim, được dịch ra hơn 40 ngôn ngữ trên thế giới.
Năm 2006, chị được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Tên chị giờ đây được đặt cho nhiều ngôi trường, con phố. Nhưng có lẽ, di sản lớn nhất mà Đặng Thùy Trâm để lại không nằm ở những danh hiệu, mà nằm ở một nhắc nhở nhẹ nhàng: Hòa bình hôm nay được đổi bằng máu và tuổi trẻ của biết bao con người và sống tốt, biết nghĩ cho nhau chính là cách giản dị nhất để tri ân những người đã nằm xuống.
