Danh tướng Trần Khánh Dư và Trận Vân Đồn đánh sập đoàn lương quân Nguyên - Mông
Lê Văn Quản
Nhân Huệ Vương Trần Khánh Dư (? – 1340) là một danh tướng kiệt xuất và nhà chiến lược thủy chiến tài ba thuộc hoàng tộc nhà Trần. Ông nổi tiếng là vị tướng có cá tính mạnh mẽ, mưu trí vượt trội và khả năng nhìn thấu mấu chốt chiến lược của chiến tranh chống xâm lược.
Trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên - Mông lần thứ ba (1287 – 1288), nhận thấy đoàn thuyền lương của tướng giặc Trương Văn Hổ là "huyết mạch" sinh tồn của toàn bộ 50 vạn quân Nguyên, Trần Khánh Dư đã chủ động bố trí lực lượng thủy quân mai phục tại vùng biển Vân Đồn (Quảng Ninh). Cuối năm 1287, khi đoàn thuyền lương giặc nặng nề tiến vào, thủy quân nhà Trần do Trần Khánh Dư chỉ huy đã bất ngờ đổ ra công kích dữ dội, đánh chìm và bắt sống toàn bộ đoàn thuyền chở hàng vạn hộc lương thực. Chiến công Vân Đồn đã cắt đứt hoàn toàn nguồn viện trợ lương thực của giặc, đẩy đại quân Thoát Hoan vào thế khốn đốn, tạo tiền đề quyết định cho Chiến thắng Bạch Đằng lịch sử năm 1288.


