ĐẬP TAN “LÁ CHẮN THÉP” PHƯỢNG HOÀNG

Đèo Phượng Hoàng nằm trên tuyến đường hiểm trở giữa Tây Nguyên và vùng duyên hải miền Trung. Mùa Xuân năm 1975, nơi đây trở thành một trong những chiến trường quyết liệt trên hướng tiến quân xuống Khánh Hòa.

Trong những người trực tiếp chiến đấu tại đây có cựu chiến binh Lê Thuận Kha, nguyên Tiểu đội trưởng Tiểu đội hỏa lực, Đại đội 4, Tiểu đoàn 7, Trung đoàn 66, Sư đoàn 10.

Sau khi Buôn Ma Thuột được giải phóng, quân ta tiếp tục phát triển xuống phía đồng bằng. Để ngăn chặn bước tiến ấy, đối phương xây dựng một tuyến phòng thủ mạnh tại khu vực M’Đrắk – Phượng Hoàng. Địa hình núi cao, đèo dốc quanh co tạo điều kiện thuận lợi cho việc bố trí pháo binh, xe tăng và các trận địa phòng thủ.

Từ cuối tháng 3/1975, trận chiến bắt đầu.

Lê Thuận Kha nhớ lại những ngày chiến đấu ác liệt. Đơn vị ông sử dụng hỏa lực cối 82mm để đánh phá các trận địa pháo của đối phương. Trong khi đó, phía bên kia liên tục sử dụng pháo 105mm, 155mm và máy bay ném bom xuống trận địa của quân ta. Hai bên tạo thành một “lưới lửa” dữ dội trên các sườn núi.

Quân ta không lựa chọn cách đánh trực diện đơn thuần. Các lực lượng bộ binh bí mật vòng qua sườn núi, chia cắt đội hình phòng thủ. Pháo binh và xe tăng phối hợp với bộ binh tạo thành sức mạnh tổng hợp.

Suốt ba ngày đêm, từ 30/3 đến 1/4/1975, chiến sự diễn ra quyết liệt. Đến chiều 1/4, lực lượng ta đánh vào sở chỉ huy Lữ đoàn dù 3. Những vị trí phòng thủ lần lượt bị phá vỡ, đối phương rối loạn và tháo chạy về phía Ninh Hòa.

“Lá chắn thép” Phượng Hoàng bị đập tan, mở cánh cửa để quân ta tiến xuống đồng bằng, giải phóng Ninh Hòa rồi tiến về Nha Trang.

Nhiều năm sau, khi trở lại đèo Phượng Hoàng, Lê Thuận Kha vẫn nhớ từng khúc cua, từng vị trí trận địa.

Với ông, con đèo hôm nay bình yên bao nhiêu thì ký ức về những ngày “hoa lửa” năm xưa càng khiến ông trân trọng hòa bình bấy nhiêu.