Đất đá dưới chân rên siết, khói pháo mù mạt xộc rát vào cổ họng

Năm ấy, chàng thanh niên Phạm Văn Cát cùng đồng đội khoác ba lô tiến về biên giới phía Bắc. Hành quân qua ngã ba Thanh Thủy — điểm nóng luôn bị pháo địch nhòm ngó và xối đạn liên hồi — ranh giới giữa sống và chết chỉ tính bằng từng giây.

"Đất đá dưới chân rên siết, khói pháo mù mạt xộc rát vào cổ họng. Nhiều đêm nằm ép mình trong hầm đá, nghe tiếng pháo dội rầm rầm trên trần hang, anh em chỉ biết nắm chặt tay nhau. Trong cái lạnh cắt da của vùng núi đá biên cương, tình đồng đội là thứ duy nhất sưởi ấm chúng tôi." — Ông Phạm Văn Cát nhớ lại.

Trong không gian chật hẹp của hầm đá, những người lính như ông Cát chia nhau từng ngụm nước suối hiếm hoi, từng khẩu phần lương khô ép chặt. Giữa những khoảng lặng ngắn ngủi giữa hai đợt pháo kích, tiếng hát vút lên từ lòng hang vẫn vang vọng — đó chính là vẻ đẹp của "thời hoa lửa" nơi biên cương.