Dấu ấn của Đại tướng Văn Tiến Dũng trong những năm đầu xây dựng công tác Đảng, công tác chính trị trong quân đội
Trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, Đại tướng Văn Tiến Dũng giữ cương vị Cục trưởng Cục Chính trị Quân đội Quốc gia Việt Nam và Phó bí thư Quân ủy Trung ương. Với tư duy chính trị sắc bén, tinh thần quyết đoán và kinh nghiệm thực tiễn, ông đã có nhiều đóng góp quan trọng trong việc xây dựng, củng cố cơ quan chính trị, nâng cao công tác giáo dục tư tưởng, tuyên truyền, động viên cán bộ, chiến sĩ và bảo vệ nhân dân. Ông đặc biệt chú trọng xây dựng công tác Đảng, công tác chính trị trở thành nhiệm vụ của toàn quân; kịp thời chấn chỉnh những biểu hiện sai trái trong quan hệ quân - dân; xây dựng đội ngũ cán bộ chính trị và các nền nếp hoạt động chính trị trong quân đội. Những đóng góp trong gần 3 năm giữ cương vị Cục trưởng đã đặt nền móng quan trọng cho sự phát triển của công tác Đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam.
1. Được giao trọng trách đứng đầu cơ quan chính trị của quân đội
Đại tướng Văn Tiến Dũng (1917-2002) là một vị tướng tài ba, có nhiều đóng góp lớn cho sự nghiệp cách mạng và xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam. Trong giai đoạn đầu kháng chiến chống thực dân Pháp, ông được Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh giao trọng trách lãnh đạo cơ quan chính trị của quân đội.
Ngày 20-11-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 214/SL-CP, bổ nhiệm Văn Tiến Dũng làm Chính trị Phó cục trưởng phụ trách Cục Chính trị.
Ngày 12-2-1947, Người ký Sắc lệnh số 16/SL, cử ông làm Cục trưởng Cục Chính trị.
Ông đồng thời được chỉ định làm Phó bí thư Quân ủy Trung ương.
Nhận thức rõ trách nhiệm của mình, Văn Tiến Dũng xác định công tác Đảng, công tác chính trị phải gần gũi với cán bộ, chiến sĩ, trở thành chỗ dựa vững chắc về tư tưởng, góp phần xây dựng bản lĩnh và ý chí chiến đấu của quân đội.
2. Kịp thời xây dựng tư tưởng, tinh thần chiến đấu cho bộ đội
Ngay trước ngày toàn quốc kháng chiến, ngày 13-12-1946, Trung ương Quân ủy tổ chức Hội nghị các Khu trưởng và Chính trị ủy viên khu. Sau khi trực tiếp tham gia và chỉ đạo hội nghị, Văn Tiến Dũng phân công cán bộ Cục Chính trị xuống các đơn vị Vệ quốc quân để hướng dẫn công tác tuyên truyền, giáo dục.
Mục tiêu là giúp cán bộ, chiến sĩ:
Nâng cao tinh thần chiến đấu.
Có ý thức bảo vệ nhân dân.
Giữ vững niềm tin vào sự nghiệp kháng chiến.
Sẵn sàng chiến đấu bảo vệ nền độc lập vừa giành được.
Những hoạt động này góp phần tạo nên tinh thần chiến đấu kiên cường của các đơn vị Vệ quốc quân tại Hà Nội, tiêu biểu là tinh thần “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh” trong những ngày đầu bảo vệ Thủ đô.
3. Đề cao nguyên tắc quân đội phải gắn bó với nhân dân
Khi chiến sự lan rộng, một số đơn vị quân đội và lực lượng vũ trang địa phương đã có những hành động trưng thu, trưng dụng tài sản, phương tiện của nhân dân trái với chủ trương chung, gây bất bình trong quần chúng.
Trước tình hình đó, ngày 17-12-1946, đại diện Cục Chính trị, Văn Tiến Dũng ra thông tri yêu cầu các Chính trị ủy viên khu nhanh chóng chấn chỉnh đơn vị.
Ông nhấn mạnh tinh thần “Vì nhân dân và cùng nhân dân kháng chiến”, yêu cầu cán bộ, chiến sĩ phải:
Bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân.
Tuyên truyền, giải thích để bộ đội hiểu rõ trách nhiệm với nhân dân.
Kiên quyết xử lý những người lợi dụng hoàn cảnh kháng chiến để làm sai chính sách.
Qua đó thể hiện rõ quan điểm lấy nhân dân làm nền tảng, xây dựng mối quan hệ gắn bó giữa quân đội và nhân dân ngay từ những ngày đầu kháng chiến.
4. Xây dựng những nội dung thiết thực cho công tác chính trị
Văn Tiến Dũng cũng chủ động tổ chức hội nghị với các Chính trị ủy viên khu để hướng dẫn xây dựng cơ quan chính trị và triển khai công tác Đảng, công tác chính trị.
Các nội dung được chú trọng gồm:
Công tác tuyên truyền: tổ chức nói chuyện, sinh hoạt câu lạc bộ, sử dụng sách báo, ca kịch để giáo dục, động viên bộ đội.
Công tác địch vận: sử dụng truyền đơn, sách báo, khẩu hiệu và lựa chọn cán bộ phù hợp để tuyên truyền.
Huấn luyện chính trị: tổ chức diễn đàn định kỳ, kết hợp kiểm tra giữa các cấp, biên soạn tài liệu phù hợp với trình độ chiến sĩ.
Động viên, khen thưởng: viết thư động viên, nêu gương cán bộ, chiến sĩ trên báo chí, thăm hỏi người ốm đau, khen thưởng người có thành tích và xử lý người vi phạm.
Dù điều kiện lúc đó còn nhiều khó khăn, những hướng dẫn trên đã giúp công tác chính trị từng bước đi vào nền nếp, góp phần chuẩn bị tư tưởng và tinh thần cho bộ đội bước vào cuộc kháng chiến lâu dài.
5. Tiếp thu sâu sắc lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Năm 1947, Trung ương Đảng và Chính phủ chuyển lên Việt Bắc. Trong thời gian này, Văn Tiến Dũng thường xuyên cùng Đại tướng Võ Nguyên Giáp báo cáo tình hình với Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Bác Hồ đặc biệt nhấn mạnh bản chất của quân đội cách mạng: quân đội từ nhân dân mà ra, vì nhân dân mà chiến đấu, do đó phải bảo vệ nhân dân và luôn giữ vững tinh thần chiến đấu.
Khi Văn Tiến Dũng báo cáo những khó khăn về tổ chức và thiếu cán bộ chính trị, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn cần biết tìm kiếm, lựa chọn và bồi dưỡng những người đã được thử thách trong chiến đấu. Đồng thời, Người nhấn mạnh phải xây dựng tổ chức hợp lý và làm cho công tác chính trị trở thành công tác của mọi người.
Đây trở thành định hướng quan trọng đối với Văn Tiến Dũng trong quá trình xây dựng cơ quan chính trị và đội ngũ cán bộ chính trị của quân đội.
6. Đóng góp nền tảng cho công tác Đảng, công tác chính trị trong quân đội
Đến ngày 18-10-1949, Văn Tiến Dũng được phân công về Liên khu 3 công tác, kết thúc gần 3 năm giữ cương vị Cục trưởng Cục Chính trị.
Trong thời gian này, ông đã góp phần quan trọng vào:
Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với lực lượng vũ trang.
Xây dựng và củng cố hệ thống cơ quan chính trị.
Hình thành đội ngũ cán bộ chính trị cơ bản, vững chắc.
Đưa công tác Đảng, công tác chính trị đến gần hơn với cán bộ, chiến sĩ.
Củng cố mối quan hệ quân đội - nhân dân.
Chuẩn bị nền tảng tổ chức và tư tưởng cho công tác chính trị trong quân đội ở những giai đoạn tiếp theo.
Có thể khái quát: Dấu ấn của Văn Tiến Dũng trong những năm đầu kháng chiến không chỉ thể hiện ở năng lực tổ chức, lãnh đạo mà còn ở tư duy xây dựng con người, xây dựng tổ chức và xây dựng bản lĩnh chính trị cho quân đội. Những nền móng ông đặt ra trong thời kỳ này đã góp phần quan trọng vào quá trình trưởng thành của Quân đội nhân dân Việt Nam.
