Dấu ấn người trinh sát biên cương – Hành trình của Anh hùng Võ Hồng Tuyên

Đại tá Võ Hồng Tuyên, nguyên Chỉ huy trưởng Bộ đội Biên phòng Hà Tĩnh, là một trong những trinh sát tiêu biểu của lực lượng Công an nhân dân vũ trang Hà Tĩnh, người đã được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ký Sắc lệnh số 128/LCT ngày 25-8-1970 phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Khi được vinh danh, ông mang quân hàm Chuẩn úy, công tác tại Đại đội 2, CANDVT Hà Tĩnh – một minh chứng rõ nét cho những chiến công đặc biệt xuất sắc trong sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc.

Sinh ngày 1-9-1938 tại xã Lộc Yên, huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh, Võ Hồng Tuyên sớm trưởng thành trong môi trường chiến đấu gian khổ. Ông là một trinh sát dày dạn kinh nghiệm, nổi bật bởi sự mưu trí, gan dạ và tinh thần sẵn sàng xông pha ở những địa bàn phức tạp nhất. Trong suốt 10 năm đầu công tác, ông liên tiếp đạt nhiều thành tích: hai năm danh hiệu Chiến sĩ giỏi, bốn năm Chiến sĩ thi đua, hai năm Chiến sĩ quyết thắng, cùng nhiều phần thưởng cao quý, trong đó có Huân chương Chiến công hạng Nhì.

Đầu tháng 5-1961, trước yêu cầu nhiệm vụ phối hợp với lực lượng chức năng của nước bạn Lào nhằm đấu tranh với các đối tượng phản động đội lốt tôn giáo và phỉ, đồng thời xây dựng cơ sở cách mạng và phát triển mạng lưới trinh sát, Ban Chỉ huy CANDVT Hà Tĩnh đã điều động bốn cán bộ, trong đó có Võ Hồng Tuyên, tham gia hai tổ công tác. Đây là bước khởi đầu cho một giai đoạn hoạt động đầy thử thách trên đất bạn.

Cuối năm 1961, khi tình hình tại các bản Na Pê, Lạc Xao, Căm Cợt diễn biến phức tạp, lực lượng ta phối hợp với bạn tiến hành tiễu phỉ, ổn định địa bàn. Sau nhiều trận đánh quyết liệt, đẩy lùi các cuộc tập kích, tình hình dần được kiểm soát. Tuy nhiên, nhiệm vụ chưa dừng lại, hai tổ trinh sát tiếp tục bám trụ, thâm nhập sâu hơn vào khu vực Thà Khẹc để theo dõi hoạt động gián điệp. Trong giai đoạn này, tổ trinh sát Đường 8, nơi Võ Hồng Tuyên tham gia, đã lập công khi phát hiện và phối hợp ngăn chặn âm mưu lôi kéo Việt kiều phục vụ hoạt động gián điệp.

Sự kiện Hiệp định Giơnevơ năm 1962 về Lào được ký kết đã mở ra một giai đoạn mới trong quan hệ Việt – Lào, đặt nền tảng cho sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa hai nước. Trong bối cảnh đó, nhiệm vụ của lực lượng trinh sát càng trở nên quan trọng, vừa đảm bảo an ninh, vừa củng cố lòng tin của nhân dân hai nước đối với cách mạng.

Từ cuối năm 1962 đến 1963, tình hình an ninh tại khu vực Nậm Thơn, Na Hang, Na Hao tiếp tục căng thẳng khi địch tăng cường lực lượng, xây dựng đồn bốt, mở rộng hoạt động kiểm soát và khủng bố nhân dân. Trước tình hình đó, lực lượng trinh sát, trong đó có Võ Hồng Tuyên, đã đi sâu điều tra, xây dựng hồ sơ chính trị, nắm chắc địa bàn và các đối tượng, phối hợp với bạn ổn định tình hình, tạo điều kiện để nhân dân yên tâm sản xuất, từng bước xây dựng đời sống mới.

Tháng 10-1964, trước yêu cầu nhiệm vụ quốc tế, Võ Hồng Tuyên được giao nhiệm vụ làm tổ trưởng tổ công tác sang giúp bạn Lào với vai trò cố vấn. Với sự tận tâm và năng lực của mình, ông nhanh chóng tạo được uy tín đối với lãnh đạo và nhân dân địa phương. Đồng chí Xiêng Mun – lãnh đạo tỉnh Khăm Muộn – đã trực tiếp bày tỏ sự cảm phục trước tinh thần chịu đựng gian khổ và lòng dũng cảm của ông.

Trong quá trình làm nhiệm vụ, Võ Hồng Tuyên không chỉ làm công tác tham mưu mà còn trực tiếp chỉ huy chiến đấu. Tháng 2-1965, ông tổ chức lực lượng phối hợp gồm trinh sát CANDVT Hà Tĩnh, bộ đội Quân khu 4 và dân quân bạn, tiến hành một trận đánh hiệu quả, tiêu diệt và làm tan rã lực lượng địch. Tiếp đó, tháng 4-1965, ông tiếp tục chỉ huy một trận đánh khác nhằm vào lực lượng phỉ hoạt động tại khu vực Nậm Nẹo, tiêu diệt và bắt sống nhiều tên, góp phần làm suy yếu hệ thống địch tại địa bàn.

Không chỉ dừng lại ở các trận đánh trực diện, Võ Hồng Tuyên còn thể hiện năng lực sắc bén trong công tác trinh sát. Tháng 1-1967, khi phát hiện dấu hiệu trực thăng địch thả biệt kích, ông đã nhanh chóng phối hợp với lực lượng bạn tổ chức truy tìm. Sau nhiều ngày kiên trì, lực lượng liên hợp đã bắt sống toàn bộ toán biệt kích, mở ra chuyên án phản gián quan trọng, góp phần làm thất bại nhiều âm mưu phá hoại của địch trên tuyến biên giới.

Trong suốt quá trình hoạt động, Võ Hồng Tuyên nhiều lần rơi vào tình huống hiểm nghèo, bị địch truy lùng, vây bắt. Tuy nhiên, nhờ sự che chở, đùm bọc của nhân dân Lào, ông đều vượt qua an toàn, tiếp tục hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Những năm tháng chiến đấu ấy không chỉ thể hiện bản lĩnh của một người trinh sát mà còn là minh chứng sinh động cho tình đoàn kết đặc biệt Việt – Lào.