DẤU CHÂN CỦA NGƯỜI A PHÓ
Trong nếp nhà sàn ở thôn Cào, xã Hùng An, có một người đàn ông dáng thấp đậm, đôi mắt hiền nhưng sâu như màu núi, bước chân khoan thai tựa người đã đi qua những năm tháng dài dằng dặc nhất của đời mình. Đó là cựu chiến binh Hoàng Văn Khái, sinh năm 1958, người dân tộc Tày – người từng khoác áo lính suốt hơn 15 năm, từ năm 1978 đến năm 1993
Năm 1978, khi đất nước vẫn còn nhiều gian khó, chàng trai trẻ Hoàng Văn Khái rời quê nhà giữa mùa mưa rả rích, lên đường nhập ngũ. Anh được phân về đơn vị C10 – D3 – E122 – F313 – Quân khu II, giữ cấp bậc H2, chức vụ A Phó.
Nhiệm vụ của anh là chỉ huy một phần nhỏ trong đại đội, nhưng trách nhiệm thì chẳng hề nhỏ. Người A Phó phải biết động viên đồng đội, phải gương mẫu từng việc, phải đủ vững để làm điểm tựa cho những người lính trẻ vừa rời sau lưng làng bản.
Những năm đầu quân ngũ, anh Khái cùng đồng đội hành quân hết từ núi rừng này sang núi rừng khác. Thời tiết khắc nghiệt, bãi tập mịt bụi, quần áo rách vai, chân phồng rộp…
Thế nhưng chưa lần nào người ta thấy anh than phiền. Anh luôn đi đầu mỗi buổi hành quân, là người cuối cùng rời thao trường mỗi chiều tối.
Có những đêm biên giới mưa gió gầm rít, cả đơn vị phải thức trắng canh vị trí chiến đấu. Gió lạnh quất vào mặt, nước mưa ngấm vào áo, bàn tay cứng lại vì giá rét.Thế mà lúc ấy, A Phó Hoàng Văn Khái vẫn lặng lẽ đi dọc từng hầm hào, ghé vai vào bạt che của đồng đội, nói nhỏ vài câu động viên.
Đồng đội thường bảo:
“Anh Khái ít nói, nhưng đứng gần anh là thấy ấm.”
Suốt nhiều năm, anh cùng đơn vị thực hiện nhiệm vụ bảo vệ biên giới, giữ vững từng cung đường, từng khoảnh rừng, từng điểm chốt – nơi mà chỉ một đêm sơ suất có thể đổi bằng xương máu.Năm 1993, sau mười lăm năm gắn bó với quân ngũ, anh xuất ngũ trở về thôn Cào.
Lúc rời doanh trại, ba lô của anh chỉ có vài món đồ cũ, nhưng đọng đầy trong đó là cả một tuổi trẻ của sự rèn luyện, hy sinh và trưởng thành.
Trở về quê, anh Khái chẳng lựa chọn cuộc sống nhẹ nhàng.
Anh lao vào làm nương, trồng rừng, dựng lại nhà cửa, từng bước gây dựng kinh tế gia đình.
Tính kỷ luật và sự bền bỉ trong quân đội đã giúp anh vượt qua những ngày khó khăn nhất của thời hậu chiến.
Cùng năm ấy, 1993, anh tham gia Hội Cựu Chiến Binh xã Hùng An, trở thành một trong những hội viên sớm nhất của thôn Cào.
Vẫn với tác phong cũ – nói ít, làm nhiều – anh luôn là người đi đầu trong mọi phong trào: giữ gìn đường làng ngõ xóm, giúp gia đình khó khăn, hòa giải tranh chấp, vận động bà con gìn giữ bản sắc Tày trong đời sống mới.Giờ đây, khi tóc anh đã điểm bạc, dáng đi chậm lại nhưng đôi mắt vẫn sáng như thuở còn đứng gác dưới trời mưa rừng biên giới.
Bà con trong thôn thường nói về anh bằng một câu giản dị:
“Ông Khái ấy mà, sống hiền như nước suối, mà vững như cột nhà sàn.”
Và đúng thế, cuộc đời người lính A Phó – Hoàng Văn Khái – đã để lại những dấu chân bền bỉ, lặng lẽ trên mảnh đất quê hương, như dấu chân của chính núi rừng quê hương in sâu vào ký ức của một thời đã đi qua.
