Dấu chân người lính tình nguyện
Cuối những năm 1970, sau khi đất nước Việt Nam vừa thống nhất chưa được bao lâu, chiến tranh lại bùng lên ở biên giới Tây Nam. Tập đoàn Khmer Đỏ tại Campuchia liên tục gây ra những cuộc tàn sát đẫm máu đối với người dân vô tội và xâm nhập biên giới Việt Nam. Trước tình hình ấy, bộ đội Việt Nam buộc phải cầm súng chiến đấu để bảo vệ Tổ quốc và giúp nhân dân Campuchia thoát khỏi họa diệt chủng. Hàng vạn chiến sĩ trẻ Việt Nam đã lên đường sang đất bạn làm nhiệm vụ quốc tế. Họ phải chiến đấu giữa những cánh rừng thốt nốt đầy bom mìn, sốt rét và phục kích nguy hiểm. Trong số những người lính ấy có anh chiến sĩ trẻ tên Phong – một chàng trai quê miền Tây mới ngoài hai mươi tuổi. Anh cùng đồng đội bước vào cuộc chiến nơi đất khách với khát vọng duy nhất: mang lại hòa bình cho nhân dân hai nước.
Mùa khô năm 1983, đơn vị của Phong đóng quân gần một ngôi làng nhỏ nằm sâu trong vùng rừng thốt nốt Campuchia. Ngôi làng ấy từng bị Khmer Đỏ tàn phá nặng nề. Nhiều ngôi nhà chỉ còn lại những bức tường cháy đen, trẻ em gầy gò vì đói khát và chiến tranh kéo dài. Người dân nơi đây sống trong nỗi sợ hãi thường trực vì tàn quân Khmer Đỏ vẫn thường xuất hiện vào ban đêm để cướp lương thực và giết hại dân làng.
Những người lính Việt Nam không chỉ chiến đấu mà còn giúp dân dựng lại nhà cửa, đào giếng nước và chăm sóc trẻ nhỏ. Phong rất thương bọn trẻ Campuchia. Mỗi lần nhận được lương khô hay kẹo từ hậu phương gửi vào, anh đều chia cho chúng. Trong làng có cậu bé tên Sokha khoảng mười tuổi, cha mẹ đều đã chết trong thời kỳ diệt chủng. Từ ngày bộ đội Việt Nam đến, Sokha thường chạy theo giúp các chú lính gùi nước và nhặt củi.
Một buổi chiều, Sokha hỏi Phong bằng giọng tiếng Việt còn chưa sõi:
“Chú bộ đội… bao giờ mới hết chiến tranh?”
Phong lặng người.
Anh nhìn cánh rừng xa xa đang chìm dần trong ánh hoàng hôn đỏ rực rồi khẽ đáp:
“Khi người dân được sống yên bình.”
Đêm hôm ấy, trời bất ngờ đổ mưa lớn. Gió rít qua những hàng thốt nốt khiến cả khu rừng tối đen như mực. Đơn vị của Phong vừa thay ca gác thì bất ngờ vang lên tiếng súng dữ dội từ đầu làng.
“Tàn quân Khmer Đỏ!”
Tiếng hô vang lên giữa màn đêm.
Đạn bắn xối xả vào những căn nhà tranh. Tiếng phụ nữ và trẻ em la khóc hỗn loạn. Lửa bắt đầu bốc cháy từ cuối làng, nhuộm đỏ cả khoảng trời đêm.
Phong cùng đồng đội lập tức lao vào chiến đấu.
Giữa ánh lửa chập chờn, anh nhìn thấy nhiều người dân đang hoảng loạn bỏ chạy về phía ngôi chùa cũ cuối làng. Đạn bay rít qua tai, đất cát tung mù mịt khắp nơi.
Bất ngờ, Phong nghe tiếng Sokha thất thanh gọi lớn:
“Chú Phong! Em gái cháu còn trong nhà!”
Không kịp suy nghĩ, Phong lập tức lao về phía căn chòi đang cháy dữ dội.
Khói đen cuồn cuộn bốc lên khiến anh nghẹt thở. Mái lá bên trên cháy rừng rực, có thể sập xuống bất cứ lúc nào. Giữa làn khói dày đặc, Phong nghe tiếng khóc yếu ớt của một đứa trẻ.
Anh lao tới ôm lấy bé gái rồi quay người chạy ra ngoài.
Đúng lúc ấy, một tiếng nổ lớn vang lên.
Mái nhà sập xuống phía sau lưng anh.
Một thanh gỗ cháy đỏ đập mạnh vào vai khiến Phong ngã quỵ xuống đất. Nhưng người lính trẻ vẫn cố ôm chặt đứa bé trong lòng để bảo vệ em khỏi lửa cháy.
Đồng đội nhanh chóng chạy tới kéo cả hai ra ngoài.
Máu từ vai Phong chảy thấm đỏ áo lính, nhưng anh vẫn cắn răng đứng dậy tiếp tục cầm súng chiến đấu.
Trận đánh kéo dài gần suốt đêm.
Đến rạng sáng, tàn quân Khmer Đỏ mới rút sâu vào rừng.
Ngôi làng tan hoang sau cuộc tấn công. Nhiều căn nhà chỉ còn là đống tro tàn, nhưng phần lớn người dân đã được cứu sống nhờ sự bảo vệ của bộ đội Việt Nam.
Sáng hôm sau, khi mặt trời lên sau rừng thốt nốt, người dân Campuchia lặng lẽ mang cơm và nước đến cho các chiến sĩ.
Một cụ già nắm chặt tay Phong, nước mắt chảy dài:
“Nếu không có bộ đội Việt Nam… dân làng chúng tôi chết hết rồi…”
Phong chỉ im lặng nhìn những đứa trẻ đang nép bên chân mẹ.
Trong khoảnh khắc ấy, anh nhớ quê hương da diết.
Nhớ dòng sông miền Tây mùa nước nổi.
Nhớ mẹ già nơi quê nhà vẫn ngày đêm mong con trở về.
Nhưng anh hiểu rằng sự hy sinh của những người lính Việt Nam trên đất Campuchia là để đổi lấy hòa bình cho hàng triệu con người vô tội.
Nhiều năm sau chiến tranh, ngôi làng nhỏ năm nào đã hồi sinh giữa những hàng thốt nốt xanh ngút ngàn. Sokha giờ đã trưởng thành và trở thành thầy giáo trong làng. Trong căn nhà nhỏ của mình, anh vẫn giữ tấm ảnh cũ chụp cùng những người lính Việt Nam năm xưa. Mỗi lần kể cho học trò nghe về chiến tranh, Sokha luôn nói rằng chính bộ đội Việt Nam đã cứu ngôi làng khỏi bóng tối của diệt chủng và mang lại sự sống cho biết bao con người trên đất Campuchia.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng sự hy sinh của những người lính Việt Nam làm nhiệm vụ quốc tế mãi mãi được nhân dân hai nước ghi nhớ. Họ không chiến đấu vì danh lợi hay đất đai, mà chiến đấu bằng tinh thần nhân đạo, lòng dũng cảm và khát vọng hòa bình. Những người lính ấy đã trở thành biểu tượng đẹp của tình đoàn kết giữa Việt Nam và Campuchia trong những năm tháng thời hoa lửa đầy đau thương nhưng cũng vô cùng hào hùng



