Dấu chân thầm lặng trên đất nước Nam Sudan
Dấu chân thầm lặng trên đất nước Nam SudanGặp anh tại Cục Gìn giữ Hòa bình Việt Nam, tôi ấn tượng với anh bởi ẩn sau dáng người nhỏ bé, giọng nói có phần hơi rụt rè là một ý chí kiên cường, bền bỉ, đã vượt qua bao khó khăn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, góp phần đem lại cuộc sống hòa bình cho nhân dân đất nước Nam Sudan xa xôi. Anh là Trung tá Phạm Quang Thiều, Trợ lý Phòng Tham mưu Kế hoạch, Cục Gìn giữ Hòa bình Việt Nam.
Trung tá Phạm Quang Thiều đã thực hiện hai nhiệm kỳ Phái bộ Gìn giữ Hòa bình Liên Hợp quốc tại Nam Sudan. Nhiệm kỳ thứ nhất, từ tháng 7/2016 - 7/2017 là sĩ quan liên lạc, Căn cứ Melut - Phân khu Bắc. Nhiệm kỳ thứ 2, từ 2018 - 2019 là Phó Giám đốc quân sự, Bệnh viện dã chiến cấp 2, Căn cứ Bentiu - Phân khu Bắc. Giây phút đầu tiên đến Nam Sudan Anh còn nhớ rất rõ, lần đầu đặt chân lên đất nước Nam Sudan vào tháng 7 năm 2016, dù đã được các đồng đội thế hệ tiền nhiệm chuẩn bị tinh thần, nhưng lúc đến đó anh vẫn quá ngỡ ngàng trước sự tiêu điều, xơ xác của sân bay quốc tế nơi đây. Tại sao giữa thời đại này mà còn có một nơi nghèo khó đến vậy, nhà làm thủ tục nhập cảnh được làm bằng lều bạt, lại đang là mùa mưa nên khắp nơi ngập nước, bùn đất lấm lem. Anh nghĩ rằng, thủ đô mà thế này, thì những nơi khác sẽ còn khó khăn hơn nữa. Nhưng khó khăn về vật chất hay phương tiện chưa thấm gì so với những sức ép về tinh thần mà các anh phải trải qua ngay trong ngày đầu tiên. “Chúng tôi đến thủ đô của Nam Sudan cũng đúng vào giai đoạn cao trào của cuộc khủng hoảng tháng 7/2016, khi cuộc giao tranh giữa quân của Tổng thống và Phó Tổng thống đang diễn ra. Khi đó mặc dù giữa thủ đô, nhưng tiếng súng cối, trực thăng, tiếng súng tăng khiến cả Juba như rung chuyển. Là những sĩ quan lần đầu thực hiện nhiệm vụ gìn giữ hòa bình, chúng tôi không khỏi bất ngờ và bắt đầu hình dung ra nhiệm vụ khó khăn mà mình sẽ phải thực hiện tại quốc gia này” – anh Thiều chia sẻ. 
Phạm Quang Thiều (ngoài cùng bên trái) nhận nhiệm vụ gìn giữ hòa bình tại Nam Sudan. Ảnh Internet. Những ngày đầu trôi qua trong căng thẳng và không ít lo toan khi toàn bộ hành lý của các anh vẫn chưa được vận chuyển từ Uganda sang. Hơn nữa, giao tranh khiến hầu hết mọi thông tin liên lạc, cung ứng lương thực thực phẩm bị cắt đứt. Trong hoàn cảnh đó, những bài huấn luyện khi ở nước nhà có dịp được phát huy tác dụng. Nhiệm vụ thường xuyên của anh là phải thu thập thông tin, nắm tình hình tại khu vực được phân công, giám sát thực thi thỏa thuận ngừng bắn giữa các phe phái, đi tuần tra, thiết lập liên lạc giữa Phái bộ với các tổ chức khác hoạt động tại Nam Sudan; hỗ trợ các tổ chức nhân đạo, tổ chức phi chính phủ hỗ trợ lương thực, thuốc men và trang thiết bị y tế cho nhân dân địa phương, hộ tống các đoàn xe chở lương thực, xăng dầu của Phái bộ… Đối mặt với hiểm nguy Các sĩ quan làm nhiệm vụ gìn giữ hòa bình của Liên Hợp quốc ở nơi đây luôn phải hoạt động trong bối cảnh an ninh tiềm ẩn nhiều yếu tổ rủi ro. Bởi tình hình diễn biến chính trị hết sực phức tạp, khi giao tranh giữa hai lực lượng liên tục nổ ra tại nhiều khu vực khác nhau trên phạm vi cả nước. Chính quyền không thể kiểm soát được quân đội cũng như các nhóm vũ trang, nên nạn cướp bóc hoành hành, nguy hiểm hơn nữa là việc kiểm soát vũ khí không thực hiện được, khiến hầu như người dân nào cũng có vũ khí để tự vệ, phổ biến nhất là tiểu liên AK. Là sĩ quan liên lạc, thường xuyên thực hiện nhiệm vụ tại thực địa, tại những điểm nóng của chiến sự, trong quá trình công tác các anh luôn quán triệt phải đặt nhiệm vụ đảm bảo an toàn lên hàng đầu. Mặc dù không tham chiến, song quá trình tiếp xúc các phe phái cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ bởi không ít lần các phe phái có sự hiểu lầm về vai trò của Phái bộ cho rằng Phái bộ ủng hộ bên này hoặc bên kia. Chính vì thế, quá trình thực hiện nhiệm vụ, mọi lời nói, hành động của sĩ quan liên lạc phải hết sức rõ ràng chính xác và phản ánh đúng nhiệm vụ của Phái bộ tại đây.
Đôi ghệt của Phạm Quang Thiều sử dụng tại Nam Sudan. Ảnh Nguyễn Thuận. Thế nhưng các anh luôn tự nhủ, khó khăn mình đã trải qua có thể không bằng những gì nhiều cán bộ, chiến sĩ ở Việt Nam công tác tại các vùng sâu, vùng xa nơi biên cương, hải đảo phải đối mặt. Với tâm thế đó, chính các anh lại là người động viên người thân yên tâm để các anh hoàn thành tốt nhiệm vụ mà quân đội giao phó. Kỷ vật đồng hành Trao cho chúng tôi một số kỉ vật đã gắn bó với anh trong suốt thời gian làm nhiệm vụ tại Nam Sudan, anh đặc biệt nhắc tới đôi ghệt dã chiến sĩ quan đã cũ, bạc có màu ố vàng, với anh đôi ghệt này có rất nhiều kỉ niệm, đã cùng với anh vượt qua bao khó khăn, vất vả nơi xứ người. Dấu chân người chiến sĩ Việt Nam đã có mặt ở những nơi gian khổ và hiểm nguy nhất, với mục đích là đem đến một cuộc sống hòa bình cho người dân tại vùng đất châu Phi xa xôi. Đôi ghệt dã chiến sĩ quan nam, size 40, được làm bằng chất liệu da, màu đen cổ phối với vải bố dày, có dây buộc bằng vải dù màu đen; chiều cao 23cm, chiều dài 29cm do Công ty Cổ phần 26, Tổng cục Hậu cần sản xuất là một trong những quân trang anh được trang bị trước khi công tác. Anh đã sử dụng đôi ghệt này trong suốt thời gian thực hiện nhiệm vụ tại Nam Sudan, rất tiện lợi, độ bền cao, có thể chịu được độ ẩm nếu gặp đường xá ghập ghềnh, nhiều sình bùn. Bởi thời tiết ở Nam Sudan vô cùng khắc nghiệt. Ở đây, mùa mưa thường kéo dài khiến nhiều vùng đất ngập lụt, đường sá cũng thành sông hồ, còn mùa khô đến, giao tranh giữa các phe phái lại tiếp tục nổ ra khi họ có đường đi. Mà mùa nào thì cũng nóng nực, nhiệt độ trung bình trên 40 độ C. có lúc tời 40 - 50 độ C. Đường sá hầu như không được cải tạo, cả nước chỉ có 2% các tuyến đường có thể di chuyển được. Khi lái xe bị sa lầy là chuyện thường, các anh phải dùng tời kéo xe khỏi vũng lầy, có khi cả đoàn xe bị tắc lại cả tuần tại những nơi hẻo lánh.
Đôi ghệt được sưu tầm và lưu giữ tại Bảo tàng Hậu cần. Ảnh Nguyễn Thuận. Phạm Quang Thiều công tác tại Melut thuộc bang Thượng Nile, hầu như không thể di chuyển hoặc tiếp tế hàng hóa từ Thủ đô Juba đến bằng đường bộ. Máy phát điện thường xuyên bị hỏng, khiến cả đội phải làm việc dưới bóng cây nhưng cái nóng thì lên đến 49 – 50 độ C của mùa khô ở Nam Sudan. Di chuyển tuần tra phải thực hiện bằng trực thăng, thông tin liên lạc chủ yếu bằng điện thoại bàn, không có Internet, tất cả đồ ăn là đồ khô được chuẩn bị và mang đi từ Việt Nam. Thế nhưng các anh luôn tự nhủ, khó khăn mình đã trải qua có thể không bằng những gì nhiều cán bộ, chiến sĩ ở Việt Nam công tác tại các vùng sâu, vùng xa nơi biên cương, hải đảo phải đối mặt. Với tâm thế đó, chính các anh lại là người động viên người thân yên tâm để các anh hoàn thành tốt nhiệm vụ mà quân đội giao phó. Tự hào là người sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam với những đóng góp của mình đối với sự nghiệp gìn giữ hòa bình trên thế giới, anh được nhận 04 huy chương vì sự nghiệp Gìn giữ Hòa bình Liên Hợp quốc, 01 bằng khen của Tư lệnh lực lượng quân sự Phái bộ Gìn giữ Hòa bình Liên Hợp quốc tại Nam Sudan. Anh là một tấm gương sáng cho thế hệ trẻ noi theo và cảm thấy thật tự hào vì mình đã được sinh ra trên đất nước Việt Nam. Những kỉ vật của anh sẽ mãi mãi được gìn giữ và phát huy giá trị trong việc giáo dục truyền thống cho cán bộ chiến sĩ trong toàn quân nói chung và trong Tổng cục Hậu cần nói riêng. Có thể nói, việc tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình quốc tế khiến các quốc gia thêm hiểu hơn, yêu mến hơn Việt Nam. Hiệu quả công việc mà thế hệ các sĩ quan Việt Nam tại Nam Sudan và Cộng hòa Trung phi đã được Liên Hợp quốc ghi nhận, Phái bộ biểu dương và bạn bè quốc tế công nhận./.Nguyễn Thuận (Bảo tàng Hậu cần)
Phạm Quang Thiều (ngoài cùng bên trái) nhận nhiệm vụ gìn giữ hòa bình tại Nam Sudan. Ảnh Internet. Những ngày đầu trôi qua trong căng thẳng và không ít lo toan khi toàn bộ hành lý của các anh vẫn chưa được vận chuyển từ Uganda sang. Hơn nữa, giao tranh khiến hầu hết mọi thông tin liên lạc, cung ứng lương thực thực phẩm bị cắt đứt. Trong hoàn cảnh đó, những bài huấn luyện khi ở nước nhà có dịp được phát huy tác dụng. Nhiệm vụ thường xuyên của anh là phải thu thập thông tin, nắm tình hình tại khu vực được phân công, giám sát thực thi thỏa thuận ngừng bắn giữa các phe phái, đi tuần tra, thiết lập liên lạc giữa Phái bộ với các tổ chức khác hoạt động tại Nam Sudan; hỗ trợ các tổ chức nhân đạo, tổ chức phi chính phủ hỗ trợ lương thực, thuốc men và trang thiết bị y tế cho nhân dân địa phương, hộ tống các đoàn xe chở lương thực, xăng dầu của Phái bộ… Đối mặt với hiểm nguy Các sĩ quan làm nhiệm vụ gìn giữ hòa bình của Liên Hợp quốc ở nơi đây luôn phải hoạt động trong bối cảnh an ninh tiềm ẩn nhiều yếu tổ rủi ro. Bởi tình hình diễn biến chính trị hết sực phức tạp, khi giao tranh giữa hai lực lượng liên tục nổ ra tại nhiều khu vực khác nhau trên phạm vi cả nước. Chính quyền không thể kiểm soát được quân đội cũng như các nhóm vũ trang, nên nạn cướp bóc hoành hành, nguy hiểm hơn nữa là việc kiểm soát vũ khí không thực hiện được, khiến hầu như người dân nào cũng có vũ khí để tự vệ, phổ biến nhất là tiểu liên AK. Là sĩ quan liên lạc, thường xuyên thực hiện nhiệm vụ tại thực địa, tại những điểm nóng của chiến sự, trong quá trình công tác các anh luôn quán triệt phải đặt nhiệm vụ đảm bảo an toàn lên hàng đầu. Mặc dù không tham chiến, song quá trình tiếp xúc các phe phái cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ bởi không ít lần các phe phái có sự hiểu lầm về vai trò của Phái bộ cho rằng Phái bộ ủng hộ bên này hoặc bên kia. Chính vì thế, quá trình thực hiện nhiệm vụ, mọi lời nói, hành động của sĩ quan liên lạc phải hết sức rõ ràng chính xác và phản ánh đúng nhiệm vụ của Phái bộ tại đây.
Đôi ghệt của Phạm Quang Thiều sử dụng tại Nam Sudan. Ảnh Nguyễn Thuận. Thế nhưng các anh luôn tự nhủ, khó khăn mình đã trải qua có thể không bằng những gì nhiều cán bộ, chiến sĩ ở Việt Nam công tác tại các vùng sâu, vùng xa nơi biên cương, hải đảo phải đối mặt. Với tâm thế đó, chính các anh lại là người động viên người thân yên tâm để các anh hoàn thành tốt nhiệm vụ mà quân đội giao phó. Kỷ vật đồng hành Trao cho chúng tôi một số kỉ vật đã gắn bó với anh trong suốt thời gian làm nhiệm vụ tại Nam Sudan, anh đặc biệt nhắc tới đôi ghệt dã chiến sĩ quan đã cũ, bạc có màu ố vàng, với anh đôi ghệt này có rất nhiều kỉ niệm, đã cùng với anh vượt qua bao khó khăn, vất vả nơi xứ người. Dấu chân người chiến sĩ Việt Nam đã có mặt ở những nơi gian khổ và hiểm nguy nhất, với mục đích là đem đến một cuộc sống hòa bình cho người dân tại vùng đất châu Phi xa xôi. Đôi ghệt dã chiến sĩ quan nam, size 40, được làm bằng chất liệu da, màu đen cổ phối với vải bố dày, có dây buộc bằng vải dù màu đen; chiều cao 23cm, chiều dài 29cm do Công ty Cổ phần 26, Tổng cục Hậu cần sản xuất là một trong những quân trang anh được trang bị trước khi công tác. Anh đã sử dụng đôi ghệt này trong suốt thời gian thực hiện nhiệm vụ tại Nam Sudan, rất tiện lợi, độ bền cao, có thể chịu được độ ẩm nếu gặp đường xá ghập ghềnh, nhiều sình bùn. Bởi thời tiết ở Nam Sudan vô cùng khắc nghiệt. Ở đây, mùa mưa thường kéo dài khiến nhiều vùng đất ngập lụt, đường sá cũng thành sông hồ, còn mùa khô đến, giao tranh giữa các phe phái lại tiếp tục nổ ra khi họ có đường đi. Mà mùa nào thì cũng nóng nực, nhiệt độ trung bình trên 40 độ C. có lúc tời 40 - 50 độ C. Đường sá hầu như không được cải tạo, cả nước chỉ có 2% các tuyến đường có thể di chuyển được. Khi lái xe bị sa lầy là chuyện thường, các anh phải dùng tời kéo xe khỏi vũng lầy, có khi cả đoàn xe bị tắc lại cả tuần tại những nơi hẻo lánh.
Đôi ghệt được sưu tầm và lưu giữ tại Bảo tàng Hậu cần. Ảnh Nguyễn Thuận. Phạm Quang Thiều công tác tại Melut thuộc bang Thượng Nile, hầu như không thể di chuyển hoặc tiếp tế hàng hóa từ Thủ đô Juba đến bằng đường bộ. Máy phát điện thường xuyên bị hỏng, khiến cả đội phải làm việc dưới bóng cây nhưng cái nóng thì lên đến 49 – 50 độ C của mùa khô ở Nam Sudan. Di chuyển tuần tra phải thực hiện bằng trực thăng, thông tin liên lạc chủ yếu bằng điện thoại bàn, không có Internet, tất cả đồ ăn là đồ khô được chuẩn bị và mang đi từ Việt Nam. Thế nhưng các anh luôn tự nhủ, khó khăn mình đã trải qua có thể không bằng những gì nhiều cán bộ, chiến sĩ ở Việt Nam công tác tại các vùng sâu, vùng xa nơi biên cương, hải đảo phải đối mặt. Với tâm thế đó, chính các anh lại là người động viên người thân yên tâm để các anh hoàn thành tốt nhiệm vụ mà quân đội giao phó. Tự hào là người sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam với những đóng góp của mình đối với sự nghiệp gìn giữ hòa bình trên thế giới, anh được nhận 04 huy chương vì sự nghiệp Gìn giữ Hòa bình Liên Hợp quốc, 01 bằng khen của Tư lệnh lực lượng quân sự Phái bộ Gìn giữ Hòa bình Liên Hợp quốc tại Nam Sudan. Anh là một tấm gương sáng cho thế hệ trẻ noi theo và cảm thấy thật tự hào vì mình đã được sinh ra trên đất nước Việt Nam. Những kỉ vật của anh sẽ mãi mãi được gìn giữ và phát huy giá trị trong việc giáo dục truyền thống cho cán bộ chiến sĩ trong toàn quân nói chung và trong Tổng cục Hậu cần nói riêng. Có thể nói, việc tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình quốc tế khiến các quốc gia thêm hiểu hơn, yêu mến hơn Việt Nam. Hiệu quả công việc mà thế hệ các sĩ quan Việt Nam tại Nam Sudan và Cộng hòa Trung phi đã được Liên Hợp quốc ghi nhận, Phái bộ biểu dương và bạn bè quốc tế công nhận./.Nguyễn Thuận (Bảo tàng Hậu cần)
