ĐẤU TRANH CHÍNH TRỊ SAU CHIẾN DỊCH MẬU THÂN 1968

Sau chiến dịch Xuân Mậu Thân (1968), tuy ý chí xâm lược đã bị lung lay, nhưng địch vẫn tiếp tục thực hiện ý đồ thôn tính miền Nam với những thủ đoạn xảo quyệt hơn, biện pháp tàn bạo hơn trong chiến lược mới của chúng là “chiến lược Việt Nam hóa chiến tranh”.Chúng tổ chức những đoàn cán bộ bình định mặc đồng phục đơn vị đi vào từng nhà, dùng thủ đoạn mị dân: cho quà trẻ em, nhưng thực tế là để rình mò cán bộ, phát hiện, khủng bố những người có quan hệ với cách mạng. Chúng tổ chức chiến dịch Phượng hoàng để đánh phá cách mạng ở cơ sở hạ tầng nhằm diệt tận gốc lực lượng cốt cán của ta. Ở đô thị, chúng tăng cường áp bức bóc lột, kìm kẹp, đàn áp khủng bố, bắt lính dồn dập hơn để đi chết thay cho quân Mỹ, gọi là “đổi màu da trên xác chết” trong chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh”.

Sau Mậu Thân, những năm 1969, 1970 là thời gian nông thôn giải phóng bị lấn chiếm, cách mạng miền Nam gặp khó khăn. Kẻ địch tạm thời giành được ưu thế ở nhiều vùng mới lấn chiếm được, muốn đánh một đòn chí tử vào lực lượng cách mạng. Một mặt, chúng mở rộng chiến tranh ra khắp Đông Dương bằng âm mưu thúc đẩy Lon Non đảo chánh Hoàng thân Sihanouk (1970) để xóa thế trung lập tích cực của Nhà nước Campuchia; mặt khác, chúng tiến hành cắt đứt đường tiếp viện từ miền Bắc vào Nam bằng chiến dịch Đường 9 - Nam Lào, mà chúng gọi là cuộc hành quân Lam Sơn 719 (1971).Trước tình hình khó khăn đó, đấu tranh chính trị kết hợp vũ trang của quân dân miền Nam đã diễn ra như thế nào? Chính trong tình hình này, cùng với những chiến thắng Chenla (Campuchia), Đường 9 - Nam Lào (1971)... phong trào đấu tranh chính trị lại bùng lên thật mạnh mẽ, đặc biệt là ở đô thị. Phản đối tội ác của Lon Non giết hại Việt kiều và thái độ đồng lõa của Thiệu Kỳ, sinh viên học sinh đã chiếm Tòa đại sứ Campuchia ở Sài Gòn. Cuộc đấu tranh giành giật Tòa đại sứ diễn ra nhiều ngày, lực lượng sinh viên học sinh chiếm giữ tòa nhà, được các mẹ, các chị, nhân dân lao động Bàn Cờ và vùng chung quanh ủng hộ, hỗ trợ bằng nhiều cách rất phong phú, sáng tạo chống lại sự đàn áp của địch. Những cuộc đấu tranh của sinh viên, học sinh chống quân sự hóa học đường, cuộc tổng bãi khóa của 6 vạn sinh viên đại học Sài Gòn đòi hòa bình trong những năm 1970, 1971 dù bị địch đàn áp, đã phát triển với nhiều hình thức bạo lực quần chúng như đánh Mỹ, đốt xe Mỹ, làm kẻ địch rất khiếp sợ.Phong trào đấu tranh của công nhân, lao động, chị em 36 chợ Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định, Ủy ban đòi quyền sống của phụ nữ (từ 1970 đến 1974), phong trào đấu tranh của giới trí thức, báo chí, tăng ni phật tử, nhất là các ni sư Tịnh Xá Ngọc Phương, do Ni sư Huỳnh Liên đứng đầu; đấu tranh của đồng bào Thiên Chúa giáo... đã có ảnh hưởng rất lớn đến phong trào nhân dân thế giới ủng hộ Việt Nam, trong đó có cả nhân dân Mỹ, đó là bước đế quốc Mỹ phải đi đến ký kết Hiệp định Paris năm 1973.