Đêm hành quân

ôi nhớ nhất những đêm hành quân trong chiến tranh.

Ban ngày bom đạn đã đủ khốc liệt, nhưng ban đêm mới là lúc chúng tôi cảm thấy rõ mình đang ở giữa một cuộc chiến.

Chúng tôi đi trong rừng, không được nói chuyện lớn tiếng. Người phía trước đi thế nào, người phía sau đi theo thế ấy. Chỉ cần một người trượt chân, cả hàng phải dừng lại.

Có những đêm mưa rất lớn.

Nước chảy từ tóc xuống mặt, quần áo nặng trĩu. Đôi dép cao su dính đầy bùn, mỗi bước đi đều khó khăn.

Một cô gái đi ngay trước tôi bỗng dừng lại.

Tôi hỏi nhỏ:

“Sao thế?”

Cô ấy nói:

“Nhớ nhà.”

Tôi cười:

“Đi tiếp đi, về rồi nhớ.”

Cô ấy cũng cười.

Không ai nói thêm.

Chúng tôi tiếp tục đi.

Gần sáng, cả đơn vị dừng lại nghỉ bên một con suối. Tôi ngồi xuống rửa chân. Bàn chân phồng rộp, đau rát.

Cô gái lúc nãy ngồi cạnh tôi.

Cô lấy từ túi áo ra một mảnh vải nhỏ.

“Mẹ tôi đưa trước ngày đi.”

Cô đưa cho tôi xem.

Trên mảnh vải có vài dòng chữ đã nhòe vì nước:

“Bao giờ về mẹ may cho con chiếc áo mới.”

Tôi nói:

“Nhất định sẽ về.”

Cô gật đầu.

Đó là một lời hứa rất đơn giản.

Nhưng chiến tranh không cho tất cả mọi người cơ hội giữ lời.

Buổi chiều hôm ấy, đơn vị gặp một trận đánh.

Khói phủ kín cả khu rừng.

Tôi mất liên lạc với cô.

Sau khi tiếng súng thưa dần, tôi chạy đi tìm.

Tôi gọi mãi.

Không có tiếng trả lời.

Tôi chỉ tìm thấy mảnh vải cô từng đưa cho tôi.

Tôi giữ nó trong túi áo.

Nhiều năm sau, tôi vẫn còn giữ.

Tôi không biết mẹ cô có bao giờ may được chiếc áo mới cho con gái hay không.

Tôi cũng không biết người mẹ ấy đã chờ bao lâu trước cánh cửa nhà.

Tôi chỉ biết cô gái ấy từng rất muốn trở về.

Cũng như tất cả chúng tôi.

Ngày hôm nay, mỗi khi nhìn những đoàn người đi làm buổi sáng, nhìn những cô gái trẻ mặc áo đẹp, tôi lại nhớ đến những cô gái năm xưa.

Họ cũng từng trẻ như thế.

Cũng từng có mẹ chờ.

Cũng từng có những ước mơ rất nhỏ.

Chỉ tiếc rằng chiến tranh đã khiến nhiều người trong số họ không bao giờ có cơ hội sống đến tuổi già.