ĐÊM NỔI DẬY BẮT LÝ TRƯỞNG NỘP ẤN TÍN
Đêm nổi dậy bắt lý trưởng nộp ấn tín là một trong những khoảnh khắc quyết liệt, thể hiện rõ tinh thần dũng cảm, mưu trí và sức mạnh quần chúng trong Cách mạng Tháng Tám tại Uông Bí.
Trong ký ức của Phạm Hồng Sơn, đêm nổi dậy bắt lý trưởng nộp ấn tín là một trong những đêm căng thẳng và đáng nhớ nhất của cuộc đời ông. Đó là đêm mà ranh giới giữa sợ hãi và dũng cảm trở nên mong manh, nhưng cũng là đêm mà người dân Uông Bí thực sự giành lại quyền làm chủ.
Trước khởi nghĩa, lý trưởng là đại diện trực tiếp của chính quyền thực dân – phong kiến ở địa phương. Con dấu và ấn tín mà hắn giữ trong tay chính là biểu tượng của quyền lực áp bức. Muốn giành chính quyền, trước hết phải tước bỏ thứ quyền lực ấy.
Kế hoạch được bàn bạc kỹ lưỡng trong các cuộc họp bí mật. Phạm Hồng Sơn khi ấy được giao nhiệm vụ cùng thanh niên trong làng tham gia bảo vệ vòng ngoài. Dù còn trẻ, ông hiểu rõ nếu thất bại, hậu quả sẽ vô cùng nghiêm trọng. Nhưng không ai lùi bước.
Đêm ấy, trời tối đen, gió thổi mạnh, chỉ có ánh trăng mờ xuyên qua tán cây. Dòng người lặng lẽ tiến về nhà lý trưởng. Không tiếng nói, không ánh đèn, chỉ có tiếng bước chân khẽ khàng và nhịp tim đập dồn dập trong lồng ngực.
Khi lực lượng cách mạng gõ cửa, lý trưởng hoảng loạn. Trước khí thế áp đảo của quần chúng và lời tuyên bố dứt khoát của đại diện Việt Minh, hắn buộc phải giao nộp ấn tín. Khoảnh khắc con dấu được giơ cao trước ánh đuốc, cả đoàn người như vỡ òa.
Phạm Hồng Sơn kể rằng, giây phút ấy ông cảm nhận rất rõ: chính quyền cũ đã thực sự sụp đổ. Không cần súng nổ, không cần đổ máu, sức mạnh của nhân dân đã khiến bộ máy áp bức phải khuất phục.
Ngay trong đêm, tin tức lan nhanh khắp làng trên xóm dưới. Người dân kéo đến ngày một đông. Có người mang theo đuốc, có người cầm gậy, cuốc, xẻng – những công cụ lao động bình dị nhưng chứa đựng ý chí cách mạng mãnh liệt.
Sáng hôm sau, khi mặt trời lên, cả Uông Bí như bước sang một thời đại mới. Con dấu của chính quyền cũ đã nằm trong tay cách mạng. Người dân hiểu rằng từ nay, họ không còn phải cúi đầu trước lý trưởng, chánh tổng nữa.
Với Phạm Hồng Sơn, đêm ấy là minh chứng rõ ràng nhất cho sức mạnh của lòng dân. Nó trở thành ký ức không thể phai mờ, theo ông suốt chặng đường kháng chiến và xây dựng đất nước sau này.
