Đêm sinh nhật tuổi hai mươi bên bếp than hồng

Nhắc về những năm tháng trên tuyến Trường Sơn, bà Trần Thị Lý kể rằng tuổi trẻ của những cô gái thanh niên xung phong ngày ấy trôi qua rất nhanh. Có người đi hết mấy năm mới nhớ ra mình đã qua tuổi đôi mươi từ lúc nào.

Một buổi tối cuối năm, sau nhiều ngày liên tục mở đường, đơn vị tranh thủ nghỉ sớm hơn thường lệ. Khi mọi người đang chuẩn bị đi ngủ thì một chị trong tổ bất ngờ lấy từ ba lô ra mấy củ sắn luộc còn giữ lại từ bữa chiều.

Chị cười bảo: “Hôm nay sinh nhật con Lý mà chẳng ai nhớ.”

Bà Lý lúc ấy mới sực nhớ mình vừa tròn hai mươi tuổi.

Giữa rừng sâu, không bánh, không quà, mọi người nhóm một bếp than nhỏ ngay trước cửa hầm. Mỗi người nhường nhau một củ sắn, có người còn bẻ đôi phần của mình để “mừng tuổi mới”.

Một chị lớn tuổi hơn lấy nhọ nồi chấm lên má bà rồi cười: “Tuổi hai mươi phải có dấu kỷ niệm.”

Cả tổ cười nghiêng ngả.

Đêm ấy, mọi người ngồi rất lâu bên bếp lửa, kể chuyện quê nhà, kể dự định sau hòa bình. Người muốn đi học tiếp, người muốn về làm giáo viên, có người chỉ mong về nhà phụ mẹ.

Bà Lý nói đó là sinh nhật đặc biệt nhất đời mình.

Không có hoa.

Không có quà.

Chỉ có mấy củ sắn, một bếp than hồng và tiếng cười của những người bạn tuổi đôi mươi giữa Trường Sơn.

Nhiều năm sau, bà vẫn nhớ như in đêm sinh nhật ấy. Bởi chiến tranh đã lấy đi nhiều thứ, nhưng cũng để lại những ký ức giản dị mà cả đời không quên.