Đêm trăng bên bến sông

Đêm ấy trăng rất sáng.

Trần Văn Dũng ngồi bên mẹ ở bến nước.

Anh vừa nhận lệnh lên đường.

Mẹ anh không hỏi bao giờ con trở lại.

Bà chỉ hỏi:

“Có lạnh không?”

Dũng cười.

“Con đi xa hơn một chút thôi mà mẹ.”

Bà biết con nói dối.

Nhưng bà cũng cười.

Hai mẹ con ngồi rất lâu.

Nước dưới bến trôi chậm. Bóng cây in xuống mặt sông, bị gió làm rung nhẹ.

Dũng kể chuyện đơn vị, chuyện mấy người bạn cùng nhập ngũ. Anh nói nhiều hơn mọi ngày, như thể muốn bù lại tất cả những điều chưa từng nói.

Mẹ anh ngồi nghe.

Thỉnh thoảng bà đưa tay vuốt mái tóc con.

Dũng hỏi:

“Sau này con về, mẹ còn ra đây lấy nước không?”

Bà đáp:

“Còn chứ.”

Anh cười.

“Thế con sẽ ra đón mẹ.”

Đó là câu cuối cùng anh nói trước khi đứng dậy.

Sáng hôm sau, Dũng lên đường.

Những năm chiến tranh sau đó, mẹ anh vẫn ra bến nước.

Ngày nào cũng vậy.

Có người bảo bà đi lấy nước thật.

Có người biết bà ra đó để chờ.

Một lá thư đầu tiên được gửi về.

Rồi lá thứ hai.

Rồi những lá thư thưa dần.

Bà vẫn chờ.

Cho đến một ngày, tin báo về.

Dũng không trở lại.

Buổi chiều hôm ấy, bà không khóc trước mặt mọi người.

Bà chỉ đi ra bến nước.

Trăng chưa lên.

Mặt sông tối đen.

Bà ngồi xuống đúng chỗ hai mẹ con từng ngồi.

Nhiều năm sau, khi chiến tranh kết thúc, bến nước được sửa lại. Những đứa trẻ trong làng lớn lên, chẳng còn biết người thanh niên năm nào là ai.

Nhưng người già vẫn nhớ.

Họ kể rằng ngày trước có một chàng trai tên Dũng, trước lúc đi xa đã ngồi bên mẹ dưới ánh trăng và hẹn ngày trở về.

Lời hẹn ấy không thành.

Nhưng ánh trăng vẫn còn.

Dòng nước vẫn chảy.

Và bến nước vẫn đứng đó, như giữ lại một lời hứa mà chiến tranh đã không cho một người con cơ hội thực hiện.