ĐÊM TRẮNG Ở VẠN NINH – KÝ ỨC KHÔNG THỂ GỌI TÊN

Chiến tranh không chỉ để lại những vết thương trên cơ thể, mà còn khắc sâu những ký ức không thể xóa nhòa trong tâm trí con người. Với bà Phạm Thanh Vân, sinh năm 1954 – một cựu thanh niên xung phong từng hoạt động tại vùng Vạn Ninh, Khánh Hòa – có một câu chuyện mà mỗi khi nhắc lại, giọng bà vẫn chùng xuống, ánh mắt lặng đi như đang nhìn về một miền ký ức xa xăm.

Đó là một đêm cuối năm, khi đơn vị của bà đang làm nhiệm vụ đảm bảo giao thông sau một trận bom. Con đường ven núi bị đánh phá tan hoang, đất đá ngổn ngang. Cả đội phải tranh thủ đêm tối để san lấp, mở đường cho xe qua.

Đêm ấy… yên tĩnh một cách lạ thường.

Không có tiếng máy bay. Không có tiếng pháo. Chỉ có gió từ biển thổi vào, lạnh và dài. Trong ánh đèn dầu leo lét, từng bóng người cặm cụi làm việc.

Nhưng rồi, có điều gì đó khiến bà Vân không thể quên.

Khi đang xúc đất, bà nghe thấy… tiếng gọi.

Rất khẽ. Như từ xa vọng lại.

“Vân… ơi…”

Bà giật mình quay lại. Sau lưng chỉ là bóng tối và những đồng đội đang làm việc cách đó không xa.

Bà nghĩ mình nghe nhầm.

Nhưng một lúc sau, tiếng gọi ấy lại vang lên.

Lần này rõ hơn. Gần hơn.

“Vân…”

Bà đứng sững. Một cảm giác lạnh chạy dọc sống lưng.

Bởi giọng nói ấy… rất quen.

Là giọng của một người bạn cùng đội – người đã hy sinh cách đó không lâu trong một trận bom ngay chính con đường này.

Bà kể, lúc đó không ai nói gì, nhưng không khí bỗng trở nên nặng nề. Một vài người khác cũng bắt đầu nhìn nhau – như thể họ cũng cảm nhận được điều gì đó.

Đêm càng về khuya, sương xuống dày hơn.

Trong ánh sáng yếu ớt, những đống đất đá, những hố bom như biến dạng, tạo thành những hình thù mờ ảo. Có lúc, bà tưởng như thấy một bóng người đứng ở xa… rồi lại biến mất.

Không ai dám đi một mình.

Không ai dám rời khỏi ánh sáng.

Nhưng công việc vẫn phải làm.

Vì con đường phải thông.

Vì sáng hôm sau, đoàn xe sẽ đi qua.

Đến gần sáng, khi công việc tạm xong, cả đội ngồi lại nghỉ. Không ai nhắc đến những gì đã xảy ra trong đêm. Nhưng ai cũng hiểu, đó không chỉ là sự mệt mỏi.

Nhiều năm sau, khi chiến tranh đã lùi xa, bà Vân mới kể lại câu chuyện ấy.

Bà không khẳng định đó là điều gì.

Chỉ nhẹ nhàng nói:

“Có những thứ… không giải thích được. Nhưng có lẽ, đó là đồng đội của mình… vẫn còn ở lại.”

Câu nói ấy không làm người ta sợ hãi theo cách thông thường.

Mà khiến lòng chùng xuống.

Bởi chiến tranh không chỉ lấy đi sinh mạng, mà còn để lại những khoảng trống không thể lấp đầy. Những con người đã ngã xuống – dù không còn hiện diện – nhưng dường như vẫn đâu đó, trong ký ức, trong không gian, trong chính những nơi họ từng sống và chiến đấu.

Đêm ở Vạn Ninh năm ấy có thể chỉ là một khoảnh khắc nhỏ trong cả cuộc đời.

Nhưng với bà Phạm Thanh Vân, đó là ký ức không thể quên.

Không phải vì sợ.

Mà vì nhớ.

Nhớ những người đã nằm lại.

Nhớ một thời tuổi trẻ giữa bom đạn.

Và nhớ rằng…

Có những người ra đi, nhưng chưa bao giờ thật sự rời xa.