ĐÊM TRƯỚC NGÀY ĐỘC LẬP

Đêm cuối tháng Tám năm 1945, ngôi làng nhỏ ven sông gần như không ngủ. Trong những căn nhà tranh, người dân chuyền nhau nghe tin từ Hà Nội. Có người nói ngày mai sẽ có một sự kiện rất lớn. Có người chỉ biết rằng thời thế đã thay đổi.

Phạm Văn Tân ngồi bên ngọn đèn dầu, cẩn thận kiểm tra những tài liệu được giao bảo quản. Bên cạnh anh, cô giáo Lê Thị Mai đang khâu lại một lá cờ.

Mai vốn là giáo viên trong làng. Những năm trước, cô thường dạy trẻ em đọc chữ trong một căn phòng nhỏ. Từ khi phong trào cách mạng phát triển, căn phòng ấy trở thành nơi họp kín của thanh niên.

“Mai này, cậu có nghĩ ngày mai đất nước sẽ khác không?” Tân hỏi.

Mai dừng kim, nhìn ra ngoài cửa.

“Tớ không biết. Nhưng tớ nghĩ người dân đã thay đổi rồi.”

Câu nói ấy khiến Tân im lặng.

Sáng hôm sau, tin Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập tại Hà Nội truyền về. Người dân trong làng tập trung trước sân đình. Một chiếc radio cũ được đặt trên chiếc bàn gỗ.

Khi tiếng đọc vang lên, mọi người im phăng phắc.

Tân nhìn Mai. Cô giáo trẻ đang khóc.

Không ai bảo ai, cả sân đình cùng đứng lên. Có người nắm chặt tay nhau. Có người nhìn lên lá cờ đang bay trong gió.

Đối với Tân và Mai, ngày hôm ấy trở thành ký ức mà họ mang theo suốt cuộc đời.