ĐỀN HAI BÀ TRƯNG – KHI LỊCH SỬ ĐƯỢC GÌN GIỮ QUA HAI NGHÌN NĂM

Có những nhân vật lịch sử được nhớ bằng những cuốn sách.

Có những người được nhớ bằng tượng đài.

Nhưng cũng có những nhân vật được nhân dân gìn giữ bằng những ngôi đền.

Hai Bà Trưng thuộc về nhóm đó.

Sau cuộc kháng chiến thất bại năm 43, tên tuổi Trưng Trắc và Trưng Nhị không biến mất.

Nhân dân nhiều nơi tiếp tục tưởng nhớ.

Các đền thờ được hình thành.

Các lễ hội được tổ chức.

Những câu chuyện về hai nữ anh hùng được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Trong số đó, Mê Linh có vị trí đặc biệt.

Đây là quê hương của Hai Bà và cũng là nơi Trưng Trắc từng đóng đô sau khi khởi nghĩa thắng lợi.

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, đền Hai Bà Trưng ở Mê Linh là di tích lịch sử lớn, thờ Trưng Trắc và Trưng Nhị – những người lãnh đạo cuộc khởi nghĩa chống ách thống trị của nhà Đông Hán.

Theo thông tin của địa phương Mê Linh, khu di tích gắn với nơi Hai Bà sinh ra, lớn lên, dựng cờ khởi nghĩa, giành thắng lợi, xưng Vương và đặt đô.

Điều đó khiến khu di tích không chỉ có giá trị về tín ngưỡng.

Nó còn có giá trị lịch sử.

Một người đến đây không chỉ để dâng hương.

Họ có thể tìm hiểu về một giai đoạn lịch sử cách đây hơn hai nghìn năm.

Có thể hình dung một vùng đất Mê Linh của thời cổ.

Có thể nghĩ về ngày nghĩa quân tập hợp.

Có thể nhớ đến thời điểm Trưng Trắc lên ngôi.

Và có thể hiểu vì sao nơi này trở thành một biểu tượng của lịch sử Việt Nam.

Nhưng điều đáng quý nhất của một di tích không chỉ nằm ở những công trình vật chất.

Nó nằm ở ký ức mà cộng đồng gửi gắm vào đó.

Hai Bà Trưng đã sống trong một thời đại rất xa chúng ta.

Không có máy ảnh.

Không có phim.

Không có phương tiện truyền thông hiện đại.

Nhưng câu chuyện về Hai Bà vẫn được truyền lại.

Truyền bằng sử sách.

Truyền bằng lễ hội.

Truyền bằng những ngôi đền.

Truyền bằng lời kể của ông bà.

Và truyền bằng việc dạy học cho thế hệ trẻ.

Mỗi năm, lễ hội đền Hai Bà Trưng thu hút đông đảo người dân và du khách.

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, lễ hội đền Hai Bà Trưng tại Mê Linh thường được tổ chức vào mùng 6 Tết Nguyên đán.

Những hoạt động ấy giúp lịch sử không trở thành một câu chuyện nằm yên trong sách.

Lịch sử được sống trong cộng đồng.

Một em nhỏ đến đền có thể hỏi:

“Hai Bà là ai?”

“Vì sao Hai Bà được thờ?”

“Vì sao Mê Linh lại gắn với Hai Bà?”

Từ những câu hỏi ấy, câu chuyện lịch sử bắt đầu.

Đó chính là giá trị của di tích.

Một ngôi đền có thể trở thành lớp học lịch sử đặc biệt.

Ở đó, học sinh không chỉ đọc.

Các em nhìn thấy.

Các em nghe kể.

Các em cảm nhận.

Và từ đó, lịch sử trở nên gần gũi hơn.

Đặc biệt, câu chuyện Hai Bà Trưng còn mang một giá trị văn hóa rất rõ.

Đó là sự ghi nhận vai trò của phụ nữ.

Từ hơn hai nghìn năm trước, phụ nữ Việt Nam đã xuất hiện với vai trò lãnh đạo một cuộc đấu tranh lớn.

Vì vậy, việc tưởng niệm Hai Bà không chỉ là tưởng niệm một cuộc khởi nghĩa.

Đó còn là sự tôn vinh một truyền thống.

Truyền thống yêu nước.

Truyền thống tự chủ.

Truyền thống tôn trọng người có công.

Và truyền thống đề cao vai trò của phụ nữ.

Ngày nay, khi xã hội thay đổi từng ngày, những di tích như đền Hai Bà Trưng vẫn giữ một vị trí quan trọng.

Bởi con người có thể đi rất nhanh về phía tương lai.

Nhưng nếu quên quá khứ, chúng ta sẽ không hiểu mình đã đi từ đâu.

Đền Hai Bà Trưng vì thế giống như một chiếc cầu.

Một đầu nối với lịch sử hơn hai nghìn năm trước.

Một đầu nối với thế hệ hôm nay.

Và trên chiếc cầu ấy, câu chuyện về Trưng Trắc và Trưng Nhị vẫn tiếp tục được kể.