Dền Thàng trong kháng chiến chống thực dân Pháp (1946–1954)

(Hồi ký kể bởi nhân vật: Sùng Seo Mỷ, người Mông ở Dền Thàng)

Tôi là Sùng Seo Mỷ, người Mông ở Dền Thàng, bước vào những năm kháng chiến chống thực dân Pháp với tinh thần không còn như trước. Sau Cách mạng Tháng Tám, chính quyền cách mạng non trẻ phải đối mặt với muôn vàn khó khăn. Khi thực dân Pháp quay trở lại xâm lược nước ta, dân Dền Thàng hiểu rằng tự do vừa giành được đang bị đe dọa. Không ai bảo ai, cả bản cùng chuẩn bị bước vào cuộc kháng chiến lâu dài. Trai tráng lên đường tham gia dân quân, du kích, người ở nhà lo sản xuất, nuôi giấu cán bộ. Núi rừng quen thuộc trở thành căn cứ che chở cho bộ đội và lực lượng kháng chiến. Tôi tham gia đội du kích địa phương, làm nhiệm vụ dẫn đường và cảnh giới. Ban ngày làm nương, ban đêm tuần tra bảo vệ bản làng. Giặc nhiều lần càn quét vào vùng Mường Hum – Dền Thàng, đốt nhà, cướp lương thực, nhưng không khuất phục được dân. Chúng tôi sơ tán vào rừng, giữ vững người và lực lượng. Người già động viên con cháu kiên trì bám đất. Phụ nữ gùi gạo, giã ngô tiếp tế cho bộ đội. Trẻ con làm liên lạc, thuộc từng lối mòn trong rừng. Có những đêm mưa rét, tôi cùng đồng đội nằm phục kích bên sườn núi, lòng chỉ nghĩ đến một điều là phải giữ cho được bản làng. Dù vũ khí thô sơ, nhưng tinh thần thì không gì lay chuyển. Tin chiến thắng từ các chiến trường lớn dội về tiếp thêm sức mạnh cho chúng tôi. Khi nghe tin chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954, cả bản Dền Thàng vỡ òa trong nước mắt. Chúng tôi hiểu rằng cuộc kháng chiến trường kỳ đã đi đến thắng lợi. Những năm tháng gian khổ ấy đã rèn luyện con người Dền Thàng trong thử thách. Từ một vùng đất bị áp bức, Dền Thàng đã góp phần vào thắng lợi chung của dân tộc. Giờ đây nhìn lại, tôi càng thấm thía giá trị của hòa bình. Tôi kể lại những năm kháng chiến cho thế hệ trẻ để chúng hiểu rằng độc lập hôm nay được đánh đổi bằng biết bao hy sinh. Dền Thàng đã đi qua chiến tranh bằng tinh thần đoàn kết, bền bỉ và niềm tin sắt son vào cách mạng.