Đi qua ký ức, chạm vào hiện tại

Trước đây, tôi thường nghĩ lịch sử là những gì đã qua, được lưu giữ trong sách vở, trong những bài học hay những câu chuyện kể lại. Nhưng sau khi gặp những con người thật, nghe những ký ức thật, tôi hiểu rằng lịch sử không hề “nằm yên”. Nó vẫn đang tồn tại, hiện diện trong từng cuộc đời, từng nếp nghĩ, từng cách sống của con người hôm nay.

Những người con của Út Tịch không nói nhiều về sự hy sinh, cũng không nhắc lại quá khứ bằng giọng điệu bi thương. Họ sống giản dị, làm việc, chăm lo cho gia đình, như bao người khác. Nhưng chính sự bình dị ấy lại khiến tôi cảm nhận rõ hơn giá trị của hòa bình – thứ mà họ đã phải đánh đổi bằng cả tuổi thơ và tình thân.

Tôi nhớ lại khoảnh khắc ngồi bên bến sông, nhìn dòng nước trôi chậm rãi. Không ai còn nhắc đến tiếng bom, không còn dấu vết của những ngày chạy giặc. Nhưng đâu đó trong câu chuyện của những con người nơi đây, chiến tranh vẫn hiện hữu – không phải bằng âm thanh, mà bằng ký ức.

Có lẽ, điều khiến tôi suy nghĩ nhiều nhất là cách mà mỗi người đối diện với ký ức của mình. Có người chọn quên, có người chọn nhớ, nhưng những người con của Út Tịch dường như chọn một cách khác: họ giữ ký ức như một phần của cuộc đời, không né tránh, cũng không để nó trở thành gánh nặng.

Rời Tam Ngãi, tôi không mang theo một câu chuyện hoàn chỉnh, mà là rất nhiều mảnh ghép cảm xúc. Mỗi mảnh ghép là một câu chuyện nhỏ, một chi tiết đời thường, một ánh mắt hay một câu nói giản dị. Tất cả hòa lại thành một bức tranh vừa quen vừa lạ – quen vì đó là lịch sử mà ai cũng từng nghe, lạ vì khi chạm vào, nó lại sâu sắc hơn rất nhiều.

Và có lẽ, điều ý nghĩa nhất mà tôi nhận được sau chuyến đi này là một sự thấu hiểu:
rằng đằng sau mỗi huyền thoại luôn là những con người rất thật, và đằng sau mỗi trang sử luôn là những cuộc đời chưa bao giờ ngừng tiếp diễn.

Nguồn : cand.com.vn