Di tích lịch sử Lán hang Bòng
Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Tân Trào, huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang là thủ đô giải phóng, thu đô kháng chiến với nhiều di tích, địa điểm gắn liền các hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Trung ương Đảng, Chính phủ trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, có thể kể đến như: Lán Nà Lừa, Cây đa Tân Trào, đình Tân Trào, đình Hồng Thái...Nhưng ít ai biết rằng Lán Hang Bòng là nơi chủ tịch Hồ Chí Minh đã sống và làm việc lâu nhất trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Sau đây, xin kính mời quý vị cùng tôi trở về với khu di tích lịch sử Lán Hang Bòng, ôn lại lịch sử hào hùng của dân tộc tại nơi đây.
Theo cuốn sách Di tích lịch sử - lưu niệm về Chủ tịch Hồ Chí Minh trên đất Tuyên Quang do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tuyên Quang xuất bản năm 2010, Khu di tích lịch sử Lán Hang Bòng thuộc thôn Bòng, xã Tân Trào huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang là nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ở và làm việc từ tháng 10 năm 1949 đến cuối năm 1952. Bác Hồ đã ký nhiều sắc lệnh quan trọng, chủ trì nhiều cuộc họp quan trọng của Chính phủ, viết báo, làm thơ tại chính căn lán nhỏ đơn sơ trước cửa hang Bòng. Những ngày ở đây, Bác đã sống một cuộc sống giản dị, thanh bạch, luôn dành sự quan tâm, yêu thương cho mọi người.
Hang Bòng nằm gần sát chân núi phía tây xã Tân Trào, cách sông Phó Đáy khoảng 300m. Hang không rộng lắm nhưng có trần cao và thoáng đãng. Trước hang khoảng 50m có một giếng nước tự nhiên hình thành từ các khe đá. Vị trí của hang không quá khuất nhưng đủ kín đáo, thuận tiện cho việc sinh hoạt, làm việc và quan sát từ xa. Chính vì những lý do đó nên Bác Hồ đã dựng lán tại hang Bòng và ở đây tới ba lần, có lần tới hơn một năm. Căn lán được dựng trước cửa 1 hang đá tự nhiên, được làm theo kiểu nhà sàn một gian thoáng, rộng chừng 12m2, hiên lán bằng mái lá, lưng lán tựa vào vách hang, mái lán được lợp bằng lá cọ, xung quanh được thưng bằng vách nứa đan nong đôi, có một cửa sổ chạy dài theo gian lán phía trước, sàn lán được trải bằng cây tre mai bổ nhỏ phanh ra thành tấm. Từ đây có thể nhìn rõ con đường vào trung tâm xã Tân Trào, dòng sông Phó Đáy uốn lượn và cánh đồng làng Bòng trải đến đình Hồng Thái.
Tại Lán Hang Bòng, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng với Trung ương Đảng, Chính phủ ra nhiều quyết định quan trọng để củng cố hệ thống chính quyền nhân dân, mở rộng quan hệ với các nước trên thế giới đưa vị thế chính trị của Việt Nam lên một tầm cao mới. Cũng tại nơi đây, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đề ra nhiều quyết sách về kinh tế, tài chính, quân sự, quốc phòng. Người đã ký nhiều sắc lệnh quan trọng, trong đó : Sắc lệnh Tộng động viên; Sắc lệnh thành lập Quốc gia Ngân hàng Việt Nam; ngoài ra người còn kí sắc lệnh về thuế vùng nông nghiệp; công bố “Tám điều mệnh lệnh của Chính phủ nước Cộng hòa Dân chủ Việt Nam”;
Trong thời gian này, có nhiều hội nghị và phiên họp của Hội đồng Chính phủ do Bác chủ trì, trong đó, từ ngày 22 đến 28/4/1952, có Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ ba (khóa II)- đánh giá tình hình trong nước và thế giới để đề ra chiến lược cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới, dẫn dắt dân tộc Việt Nam đoàn kết chiến đấu và đi đến thắng lợi cuối cùng.
Thời gian ở và làm việc tại Lán Hang Bòng, Bác Hồ đặc biệt chú trọng công tác phê bình và tự phê bình, phòng chống quan liêu, tham ô, lãng phí.Ngoài công việc, Người luôn chú trọng đến công tác chăm sóc thương binh, liệt sỹ, các cháu thiếu niên nhi đồng, các cụ già và phụ nữ trong cả nước. Người cũng viết nhiều bài đăng trên các báo Trung ương để động viên đồng bào chiến sỹ cả nước tích cực thi đua sản xuất, thi đua giết giặc lập công đưa cuộc kháng chiến đến thắng lợi.
Những tháng ngày ở Lán Hang Bòng, dù vô cùng bận rộn, có lúc phải đối diện với muôn vàn khó khăn, bệnh tật nhưng Bác Hồ vẫn làm thơ,trong đó có nhiều bài thơ đã theo suốt chiều dài lịch sử thơ ca Việt Nam, như: “Thơ chúc mừng năm mới”; “Sáu mươi tuổi”; “Lên núi”; “Nhớ chiến sỹ”.
Di tích Lán Hang Bòng là nơi ghi dấu những năm tháng kháng chiến gian khổ gắn liền với chiến thắng hào hùng, vẻ vang của dân tộc ta trong giai đoạn chống thực dân Pháp xâm lược. Trải qua hơn nửa thế kỷ, di tích đã được phục dựng theo nguyên bản gốc, với cảnh quan thiên nhiên phong phú, giao thông thuận tiện, con người nơi đây thân thiện, mến khách…Tất cả các yếu tố trên đều khẳng định được giá trị văn hoá, tiềm năng du lịch của di tích. Hang Bòng là điểm du lịch hấp dẫn về một vùng căn cứ địa cách mạng trong lộ trình về Tuyên Quang về Thủ đô kháng chiến- khu di tích lịch sử đặc biệt Tân Trào.
Đến thăm di tích lịch sử Lán hang Bòng, mỗi người sẽ cảm nhận sâu sắc hơn về cuộc đời cách mạng của vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc nhưng vô cùng giản dị. Cuộc đời và sự nghiệp của Người mãi mãi là tài sản vô giá để lớp lớp thế hệ người Việt Nam học tập và noi theo.
