ĐI TÌM DẤU CHÂN NGƯỜI ĐÃ DÙNG VAI LÀM GIÁ SÚNG
Câu chuyện về Anh hùng Bế Văn Đàn
"Có những câu chuyện lịch sử được lưu giữ trong sách. Có những câu chuyện được kể lại qua lời của những nhân chứng. Nhưng cũng có những câu chuyện được khắc sâu trong lòng dân tộc bằng sự hy sinh của một con người. Hành trình tìm hiểu về Anh hùng Bế Văn Đàn đối với tôi không chỉ là hành trình đọc lại lịch sử, mà còn là hành trình tìm về cội nguồn của lòng yêu nước."
Một buổi chiều cuối thu, khi chuẩn bị cho tiết học về truyền thống cách mạng, tôi tình cờ nhìn thấy bức ảnh đen trắng của một người chiến sĩ trẻ. Dưới bức ảnh chỉ có một dòng chú thích ngắn:
"Bế Văn Đàn – người lấy vai mình làm giá súng."
Chỉ một dòng chữ, nhưng khiến tôi tự hỏi: Điều gì đã khiến một chàng trai mới hơn hai mươi tuổi có thể bình thản biến chính cơ thể mình thành điểm tựa cho đồng đội giữa làn mưa bom, bão đạn? Câu hỏi ấy thôi thúc tôi mở từng trang sách, tìm từng tư liệu lịch sử và lắng nghe những câu chuyện của các cựu chiến binh. Mỗi nguồn tư liệu đều kể về cùng một con người, nhưng điều khiến tôi xúc động nhất không phải là chiến công, mà là sự bình dị của người anh hùng.
Bế Văn Đàn sinh năm 1931 trong một gia đình dân tộc Tày ở Cao Bằng. Tuổi thơ của anh gắn với núi rừng, với nương ngô, với những ngày đói nghèo và cả những cuộc càn quét của thực dân Pháp. Chính mảnh đất biên cương ấy đã nuôi dưỡng trong anh lòng yêu nước và ý chí bảo vệ quê hương. Năm mười bảy tuổi, anh tình nguyện nhập ngũ. Không ai biết rằng chỉ vài năm sau, tên tuổi của người lính trẻ ấy sẽ được nhắc đến trong những trang sử hào hùng nhất của dân tộc. Tháng 12 năm 1953, trong một trận đánh ác liệt tại Mường Pồn, khẩu trung liên của đơn vị bất ngờ mất điểm tựa khi xạ thủ bị thương. Hỏa lực của địch dồn dập khiến bộ đội gặp rất nhiều khó khăn.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Giữa khoảnh khắc ấy, Bế Văn Đàn không tìm một tảng đá hay một thân cây. Anh chọn chính mình. Quỳ xuống giữa chiến hào, anh ghì chặt hai chân xuống đất và nói với đồng đội: "Đặt súng lên vai tôi!". Đọc đến đây, tôi chợt nhận ra rằng lịch sử không chỉ được làm nên bởi những vị tướng tài ba hay những chiến thắng lẫy lừng. Lịch sử còn được viết bằng đôi vai của một người lính vô danh, bằng sự hy sinh âm thầm của biết bao con người đã đặt Tổ quốc lên trên chính cuộc đời mình.
Mỗi lần kể câu chuyện ấy cho học sinh, tôi luôn mong các em hiểu rằng: lòng yêu nước hôm nay không cần được chứng minh bằng sự hy sinh nơi chiến trường, mà bằng ý thức học tập, sống tử tế, biết sẻ chia và có trách nhiệm với cộng đồng. Đó cũng chính là cách để thế hệ trẻ tiếp nối những "đôi vai" đã từng nâng đỡ độc lập, tự do của dân tộc.
