Điện Biên Phủ 1954: Thiên Sử Thi Lừng Lẫy Năm Châu và Bài Học Lịch Sử Trường Tồn
Trải qua 56 ngày đêm "khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm, cơm chấm muối" với phương châm "Đánh chắc, tiến chắc", chiều ngày 7/5/1954, quân và dân ta dưới sự chỉ huy của Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã tổng công kích, bắt sống Tướng De Castries và cắm cờ chiến thắng lên mái hầm chỉ huy địch tại Điện Biên Phủ. Kỳ tích "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu" này đã đập tan tập đoàn cứ điểm kiên cố nhất của Pháp, buộc chúng phải ký Hiệp định Giơ-ne-vơ, lập lại hòa bình ở Đông Dương và mở đầu cho sự sụp đổ của chủ nghĩa thực dân cũ trên toàn thế giới.

Điện Biên Phủ 1954: Thiên Sử Thi Lừng Lẫy Năm Châu và Bài Học Lịch Sử Trường Tồn

I. Khái quát bối cảnh và Tầm vóc Lịch sử :

Bác Hồ và toàn quân trong thời điểm chuẩn bị xuất phát tấn công đồn Đông Khê 1950. Ảnh: Báo Dân Trí
Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954 là đỉnh cao của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược (1945 – 1954) của quân và dân Việt Nam. Đầu năm 1953, với sự viện trợ mạnh mẽ của Mỹ, Pháp đề ra kế hoạch Navarre nhằm tìm kiếm một thắng lợi quân sự quyết định để "rút lui trong danh dự". Cuối năm 1953, Pháp chọn lòng chảo Điện Biên Phủ – một thung lũng lòng chảo rộng lớn thuộc tỉnh Lai Châu (nay thuộc tỉnh Điện Biên) – để xây dựng thành một "tập đoàn cứ điểm" kiên cố bậc nhất Đông Dương.
Với 49 cứ điểm được chia thành 3 phân khu (Bắc, Trung tâm, Nam) cùng hệ thống hầm ngầm, dây thép gai, sân bay và hỏa lực pháo binh hiện đại, các tướng lĩnh Pháp và giới quân sự phương Tây tự tin tuyên bố Điện Biên Phủ là một "pháo đài không thể công phá". Tuy nhiên, họ đã không thể lường trước được sức mạnh của chiến tranh nhân dân và ý chí độc lập, tự do sắt đá của toàn thể dân tộc Việt Nam.
II. Chi tiết Diễn biến và Những Nhân tố Làm nên Chiến thắng :
a. Sự chuẩn bị phi thường và Quyết định lịch sử
Để chuẩn bị cho chiến dịch, Bộ Chính trị và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tập trung toàn bộ lực lượng và tinh thần cho mặt trận Điện Biên Phủ. Hàng vạn dân công hỏa tuyến từ miền Bắc, Thanh - Nghệ - Tĩnh đã xẻ núi, băng rừng, vận chuyển hàng trăm ngàn tấn lương thực, thực phẩm, đạn dược bằng xe đạp đèo, thuyền bè và sức người.

Chủ tịch Hồ Chí Minh họp bàn cùng Bộ Chính trị quyết định mở Chiến dịch Trần Đình (mật danh của Chiến dịch Điện Biên Phủ 1953). Ảnh: Báo Dân Trí
Đặc biệt, Đại tướng Võ Nguyên Giáp – Tổng Tướng lệnh chiến dịch – đã đưa ra một quyết định mang tính bước ngoặt lịch sử: Chuyển từ phương châm "Đánh nhanh, thắng nhanh" sang "Đánh chắc, tiến chắc". Quyết định này giúp lực lượng ta kéo pháo ra để chuẩn bị lại, xây dựng hệ thống trận địa công sự và giao thông hào kiên cố bao vây toàn bộ tập đoàn cứ điểm.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
b. Diễn biến 3 đợt tấn công khốc liệt (56 ngày đêm)
Đợt 1 (13/03 – 17/03/1954): Quân ta tiêu diệt phân khu Bắc gồm các cứ điểm quan trọng như Him Lam, Độc Lập, và làm tan rã cứ điểm Bản Kéo. Mở sới rộng cánh cửa đi vào trung tâm lòng chảo.

Bộ đội ta tấn công đồn Him Lam. Ảnh : Báo Dân Trí
Đợt 2 (30/03 – 30/04/1954): Đợt tiến công dài nhất và dai dẳng nhất. Quân ta đồng loạt tấn công các cứ điểm phía Đông phân khu Trung tâm (các đồi A1, C1, C2, D1, E1). Tại đây diễn ra những trận giằng co khốc liệt từng tấc đất, đặc biệt là tại đồi A1. Hệ thống giao thông hào của ta dần siết chặt, thắt nghẽn đường tiếp viện đường không của địch.

Ngày 30/3/1954: Bắt đầu đợt tiến công thứ 2 vào Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Ảnh: Tư liệu TTXVN
Đợt 3 (01/05 – 07/05/1954): Quân ta tổng công kích toàn bộ các cứ điểm còn lại. Đêm ngày 06/05, khối thuốc nổ 1.000kg tại đồi A1 phát nổ, làm rung chuyển toàn bộ trận địa và đập tan sức kháng cự cuối cùng của địch. Đến 17 giờ 30 phút ngày 07/05/1954, lá cờ "Quyết chiến - Quyết thắng" của Quân đội Nhân dân Việt Nam tung bay trên mái hầm chỉ huy của Tướng De Castries. Tướng De Castries cùng toàn bộ BTM tập đoàn cứ điểm bị bắt sống.

Tướng De Castries và Bộ tham mưu quân Pháp ở Điện Biên Phủ bị quân ta bắt sống. Ảnh do nghệ sĩ nhiếp ảnh Triệu Đại chụp (1954)
III. Ý nghĩa Lịch sử và Bài học cho Thế hệ Tương lai :

Niềm vui chiến thắng của các chiến sĩ Điện Biên Phủ, mọi người công kênh vị chỉ huy mến yêu. Ảnh : Báo Dân Trí
Chiến thắng Điện Biên Phủ "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu" đã đập tan hoàn toàn kế hoạch Navarre, trực tiếp buộc Chính phủ Pháp phải ký kết Hiệp định Giơ-ne-vơ (1954), chấm dứt ách đô hộ của thực dân Pháp kéo dài gần một thế kỷ và khôi phục hòa bình tại Đông Dương. Không chỉ vậy, chiến thắng này còn là ngọn đuốc cổ vũ mạnh mẽ phong trào giải phóng dân tộc của các nước thuộc địa ở châu Á, châu Phi và châu Mỹ Tinh-la.
Đối với thế hệ hôm nay và mai sau, Điện Biên Phủ mãi mãi là tấm gương sáng về tinh thần đại đoàn kết toàn dân tộc, sự kiên cường vượt qua mọi nghịch cảnh và là lời nhắc nhở thiêng liêng về giá trị của Độc lập - Tự do - Hạnh phúc mà các thế hệ cha anh đã đánh đổi bằng xương máu để gìn giữ.
"Sáu mươi chín năm đã trôi qua, lòng chảo Điện Biên năm xưa nay đã thay áo mới, nhưng tiếng vang 'lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu' vẫn sẽ mãi là niềm tự hào máu thịt trong trái tim mỗi người dân Việt Nam!"



