ĐIỆN BIÊN PHỦ NĂM 1954 VÀ CHIẾN CÔNG "LỪNG LẪY NĂM CHÂU, CHẤN ĐỘNG ĐỊA CẦU"

Bước sang năm 1953, sau 7 năm sa lầy trong cuộc chiến tranh xâm lược Đông Dương, thực dân Pháp với sự viện trợ tài chính và quân sự khổng lồ của Mỹ đã triển khai Kế hoạch Navarre. Mục tiêu của kế hoạch này là trong vòng 18 tháng sẽ chuyển bại thành thắng, xoay chuyển cục diện chiến tranh. Trung tâm của Kế hoạch Navarre chính là việc xây dựng Tập đoàn điểm cao Điện Biên Phủ tại lòng chảo Mường Thanh (Tây Bắc) thành một pháo đài quân sự khổng lồ. Với 49 căn cứ điểm được chia thành 3 phân khu liên hoàn, trang bị những hỏa lực mạnh nhất cùng lực lượng tinh nhuệ lên đến hơn 16.000 quân, giới quân sự Pháp và các cố vấn Mỹ đã hãnh tiến tuyên bố Điện Biên Phủ là một "pháo đài không thể công phá", một "cái bẫy để nghiền nát chủ lực Việt Minh".

Trước tình hình đó, tháng 12 năm 1953, Bộ Chính trị Trung ương Đảng đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh đã họp tại Tỉn Keo (Thái Nguyên) và quyết định mở Chiến dịch Điện Biên Phủ, chỉ định Đại tướng Võ Nguyên Giáp làm Tư lệnh kiêm Bí thư Đảng ủy chiến dịch. Với phương châm ban đầu là "Đánh nhanh, thắng nhanh", nhưng sau khi trực tiếp khảo sát thực địa và đánh giá kỹ tương quan lực lượng, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã có một quyết định lịch sử: chuyển phương châm tác chiến sang "Đánh chắc, tiến chắc". Quyết định này đòi hỏi toàn bộ quân và dân ta phải chấp nhận muôn vàn gian khổ. Hàng chục vạn dân công cùng lực lượng bộ đội đã xẻ núi, băng rừng, mở hàng trăm cây số đường giao thông. Hình ảnh hàng ngàn chiếc xe đạp đèo chở hàng trăm kilôgam lương thực và những đoàn người dùng sức người kéo những khẩu pháo nặng hàng tấn lên các đỉnh núi cao ngất ngưỡng đã trở thành huyền thoại về sức mạnh của chiến tranh nhân dân.

Đúng 17 giờ 15 phút ngày 13 tháng 3 năm 1954, quân ta nổ súng tấn công đồn Him Lam, chính thức mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ. Trải qua 56 ngày đêm chiến đấu liên tục dưới mưa bom đạn dội, "khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm, cơm vắt", các chiến sĩ Quân đội Nhân dân Việt Nam đã thể hiện ý chí chiến đấu phi thường. Chiến trường Điện Biên Phủ rực sáng bởi những tấm gương hy sinh oanh liệt: Anh hùng Tô Vĩnh Diện đã lấy thân mình chèn bánh pháo khi dây cáp bị đứt trên dốc cao, quyết không để pháo lăn xuống vực; Anh hùng Bế Văn Đàn lấy thân mình làm giá súng cho đồng đội gác nòng đạn bắn xối xả vào quân địch; Anh hùng Phan Đình Giót dũng cảm lao lên lấy thân mình bịt kín lỗ châu mai của hỏa lực địch, mở đường cho đồng đội xông lên tiêu diệt căn cứ Him Lam.

Chiến dịch trải qua 3 đợt tấn công dồn dập, siết chặt vòng vây, tiêu diệt từng phân khu của địch. Đến 17 giờ 30 phút ngày 7 tháng 5 năm 1954, lá cờ "Quyết chiến - Quyết thắng" của Quân đội ta đã tung bay trên mái hầm chỉ huy của tướng De Castries. Toàn bộ Ban chỉ huy tập đoàn điểm cao bị bắt sống, hơn 16.000 quân Pháp bị tiêu diệt hoặc ra hàng. Thắng lợi lịch sử Điện Biên Phủ đã đập tan hoàn toàn Kế hoạch Navarre, buộc thực dân Pháp phải đặt bút ký Hiệp định Geneva (21/7/1954), chấm dứt gần một thế kỷ đô hộ của chủ nghĩa thực dân cũ tại Việt Nam, Lào và Cambodia. Chiến công "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu" ấy không chỉ đưa dân tộc ta bước sang trang sử mới mà còn trở thành ngọn ngọn đuốc cổ vũ mạnh mẽ phong trào giải phóng dân tộc trên toàn thế giới.