ĐINH NÚP – NGƯỜI ANH HÙNG CỦA NÚI RỪNG TÂY NGUYÊN

ĐINH NÚP – NGƯỜI ANH HÙNG CỦA NÚI RỪNG TÂY NGUYÊN

         Đinh Núp (1914 - 1999) tại làng Stơr, xã Tơ Tung, huyện Kbang, tỉnh Gia Lai,  là một chiến sỹ người dân tộc Ba Na trong lịch sử Việt Nam.

          Năm 1935, trong một lần quân Pháp về làng bắt phu, dân làng lánh hết vào rừng, một mình anh Núp ở lại dùng nỏ phục kích, bắn lính Pháp chảy máu để chứng minh với dân làng rằng lính Pháp cũng là người, có thể chống lại được. Ông đã lãnh đạo các dân tộc Ba Na và Ê Đê đứng lên bảo vệ buôn làng, chống lại thực dân Pháp.

          Năm 1945, ông tham gia Cách mạng tháng Tám, giành chính quyền tại địa phương. Trong kháng chiến chống Pháp (1946-1954), ông vận động đồng bào dân tộc tham gia các tổ du kích, xây làng chiến đấu chống các cuộc càn quét của Quân đội Viễn chinh Pháp. Từ 1950 đến 1951, Pháp đã tổ chức 10 cuộc hành quân lên đốt làng, phá rẫy nhưng đều bị lực lượng kháng chiến đánh trả bằng vũ khí thô sơ như chông tre, bẫy đá, cung tên... Đinh Núp đã cùng dân làng dựa vào núi rừng hiểm trở để giăng bẫy, tiêu diệt nhiều sinh lực địch.

          Sau hiệp định Geneve 1954, ông cùng đơn vị tập kết ra miền Bắc một thời gian rồi trở về tham gia kháng chiến ở Tây Nguyên. Năm 1955, được kết nạp vào Đảng Nhân dân Cách mạng Việt Nam. Năm 1963, Đinh Núp trở về Nam chiến đấu. Năm 1964, Đinh Núp sang thăm Cuba theo lời mời của Chủ tịch Fidel Castro.

          Ông từng đảm nhiệm Chủ tịch Mặt trận tổ quốc tỉnh Gia Lai - Kon Tum (1976), Đại biểu Quốc hội khóa VI (1976 - 1981), Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa VI (1976 - 1981).

          Ông là nhân vật chính, nguyên mẫu trong bộ tiểu thuyết Đất nước đứng lên của nhà văn Nguyên Ngọc, tác phẩm này đã được dựng thành phim năm 1995. Trong phim, ông có tham gia một số cảnh quay nói về hồi tưởng, suy nghĩ của chính bản thân mình.

          Ông mất ngày 10 tháng 7 năm 1999 tại Gia Lai, không lâu sau lễ mừng thọ 85 tuổi.

          Năm 1955, ông được Chủ tịch Hồ Chí Minh phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

          Ông được tặng thưởng các huân chương Quân công hạng ba và huân chương chiến công hạng nhất, Huy hiệu Hồ Chí Minh.

          Tên ông được đặt cho nhiều con đường ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Gia Lai và một số trường học.

          Ngày 4 tháng 12 năm 2019, Hội đồng Nhân dân thành phố Hà Nội thông qua việc đặt tên đường Đinh Núp, tại quận Cầu Giấy. Phố Đinh Núp từ ngã ba giao cắt phố Nguyễn Chánh đến ngã tư giao cắt phố Tú Mỡ, chiều dài 1.000m.

          Chiến công của ông chống lại thực dân Pháp đã được NSND, Nhạc sĩ Trần Quý sáng tác thành ca khúc Hát mừng anh hùng Núp và giành giải thưởng của Hội Văn nghệ Việt Nam.