ĐINH THỊ VÂN: NHỮNG CHUYẾN ĐÒ "KHÔNG DẤU VẾT" TRÊN ĐẦM VÂN LONG
ĐINH THỊ VÂN: NHỮNG CHUYẾN ĐÒ "KHÔNG DẤU VẾT" TRÊN ĐẦM VÂN LONG
Vùng đất Gia Viễn, Ninh Bình vốn nổi tiếng với những vùng trũng ngập nước, nơi mà giao thông đường bộ gần như bất lực. Trong chiến tranh, đây trở thành địa điểm lý tưởng để xây dựng các kho trung chuyển vũ khí và lương thực bí mật. Bà Vân (sinh năm 1949, quê gốc Gia Vân, Gia Viễn) là một trong những cô gái trẻ thời đó đã dùng mái chèo để viết nên trang sử của mình.
Nhiều người chỉ biết đến Vân Long như một khu bảo tồn thiên nhiên xinh đẹp ngày nay. Bà Vân và đội nữ dân quân phải thuộc lòng từng lạch nước, từng bụi lác, ngọn cỏ. Nhiệm vụ của bà là chèo đò chở cán bộ và vũ khí xuyên qua những vùng ngập nước mênh mông để vào các căn cứ trong lòng núi đá vôi. Giữa không gian trống trải của đầm lầy, mái chèo phải khua thật khẽ để không gây tiếng động, còn người lái đò phải có đôi mắt của loài vạc để nhìn xuyên đêm tối. Sự dũng cảm của bà không nằm ở tiếng súng, mà ở sự im lặng tuyệt đối dưới tầm mắt của máy bay trinh sát địch.
Bà Vân sinh năm 1949, cái tuổi đôi mươi lẽ ra là để làm duyên, làm dáng. Nhưng đôi bàn tay bà lại đầy những vết chai sần do cầm chèo và đẩy thuyền qua những bãi bùn lầy thụt. Có những chuyến đò chở thương binh đi giữa đêm, bà phải chứng kiến đồng đội trút hơi thở cuối cùng ngay trên mạn thuyền mà không được phép khóc to vì sợ lộ bí mật. Sự hy sinh của bà là kìm nén nỗi đau cá nhân vào nhịp chèo, để đưa những người còn sống và những chuyến hàng tới nơi an toàn. "Thời hoa lửa" của bà là sự pha trộn giữa mùi bùn non, mùi cỏ lác và vị mặn của nước mắt chảy ngược vào trong.
Ngày nay, khi du khách ngồi trên thuyền tham quan Vân Long, ít ai biết rằng những người lái đò già ở đây chính là những nhân chứng sống của một thời kỳ hào hùng. Bà Vân vẫn lặng lẽ sống bên bờ đầm, thi thoảng lại kể cho con cháu nghe về những đêm "đò không đèn" lướt đi trong khói lửa.


