Đỗ Thị Phức – người mẹ bám đất Hòn Đất, giữ cơ sở và bảo vệ mùa màng
Từ những tư liệu về Đỗ Thị Phức, bài viết chọn góc kể “người mẹ bám đất Hòn Đất, giữ cơ sở và bảo vệ mùa màng”, góp phần lưu giữ một dấu ấn con người trong lịch sử kháng chiến 1945–1975.
Để hiểu đầy đủ một giai đoạn, không thể chỉ nhắc đến các trận đánh. Cuộc đời Đỗ Thị Phức đưa người đọc đến gần hơn với con người và bối cảnh của thời ấy.
Về nhân thân và quá trình tham gia hoạt động, hồ sơ tư liệu ghi nhận: Họ và tên: Đỗ Thị Phức; thường được gọi là Mẹ Gấm. Năm sinh: 1906. Quê gốc: Phương Xá, Nghĩa Hưng, vùng Nam Hà. Nơi hoạt động: xã Nam Thái Sơn, huyện Hòn Đất, tỉnh Kiên Giang.
Đỗ Thị Phức sinh năm 1906 ở miền Bắc. Năm 1941, gia đình nằm trong số những hộ bị đưa vào Nam khai phá đồn điền, sau đó định cư tại Nam Thái Sơn, Hòn Đất. Trước Cách mạng Tháng Tám, gia đình Mẹ đã trở thành cơ sở cách mạng; Mẹ làm liên lạc, nuôi giấu cán bộ và chuyển tài liệu.
Bối cảnh câu chuyện được ghi lại trong tư liệu lịch sử: Hòn Đất là địa bàn căn cứ cách mạng quan trọng ở Kiên Giang. Nhân dân vừa sản xuất vừa che chở lực lượng trong điều kiện càn quét, bắt bớ và cưỡng ép vào khu tập trung.
Trong hoàn cảnh đó, những sự việc đáng chú ý gồm: Cán bộ cơ sở phải duy trì liên lạc giữa xã và tỉnh, bảo vệ lúa, giữ dân bám đất và chống tuyên truyền chia rẽ. Người mẹ trong gia đình cách mạng thường đồng thời là người tổ chức hậu cần và dân vận. Một hình ảnh tiêu biểu được nguồn bảo tàng nhắc lại là Mẹ giang tay chặn đoàn xe tăng không cho phá ruộng lúa và xóm làng. Hành động ấy diễn ra trong bối cảnh người dân bị đe dọa mất đất sản xuất, nguồn lương thực và nơi bám trụ.
LIÊN HỆ THỰC TIỄN TẠI HÒA THÀNH
Với Hòa Thành, tinh thần bám đất, bảo vệ mùa màng có thể liên hệ đến trách nhiệm giữ môi trường sống ở từng khu phố. Khi thực hiện “Chủ nhật xanh”, chi đoàn nên chọn điểm tồn đọng rác cụ thể, phối hợp người dân xử lý và theo dõi sau ra quân để hạn chế rác tái xuất hiện.
NGUỒN THAM KHẢO
1. Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ. “Bà mẹ Việt Nam anh hùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Đỗ Thị Phức”.
Tác giả: Đào Thị Hồng Quyên. Ngày đăng: 25/10/2018. Ngày truy cập: 06/08/2026.
Đường dẫn trực tiếp: https://baotangphunu.com/ba-me-viet-nam-anh-hung-anh-hung-luc-luong-vu-trang-nhan-dan-do-thi-phuc/
Thông tin được sử dụng: Năm sinh, quê gốc, nơi hoạt động, giao liên, bảo vệ ruộng lúa, sáu người con cháu hy sinh, số lần bị bắt và danh hiệu.
Đơn vị biên tập: Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phường Hòa Thành, tỉnh Tây Ninh.
