ĐỖ VĂN TRÌ – NGƯỜI THƯƠNG BINH KHÔNG RỜI TRẬN ĐỊA H3Q6

Anh hùng LLVT nhân dân Đỗ Văn Trì sinh khoảng năm 1944 (một số nguồn ghi năm 1946), dân tộc Kinh, quê xã Thụy Văn, huyện Thụy Anh, tỉnh Thái Bình. Ông nhập ngũ tháng 2-1964. Khi được tuyên dương Anh hùng, ông là Hạ sĩ, xạ thủ trung liên Đại đội 7, Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 174, Sư đoàn 316.

Câu chuyện: Còn một cánh tay, vẫn tiếp đạn cho đồng đội

Tháng 7-1965, trên chiến trường Lào, Sư đoàn 316 nhận nhiệm vụ giữ trận địa H3Q6, khu vực Tháp Xưa – Hua Mường. Đây là một vị trí quan trọng và cũng là nơi người chiến sĩ trẻ Đỗ Văn Trì trải qua trận đánh trở thành dấu mốc đặc biệt trong cuộc đời mình.

Chiều 20-7, tổ trung liên của Trì được điều ra đồi H3, đảm nhiệm hỏa lực chủ yếu ở hướng chính diện, ngăn quân địch từ phía Q6 và đồi Gỗ tiến vào.

Sáng 21-7-1965, sau những đợt máy bay và pháo binh bắn phá dữ dội, địch huy động ba tiểu đoàn tiến vào khu vực yên ngựa giữa H3 và Q6.

Trì báo động toàn tổ nhưng chưa vội khai hỏa. Anh bình tĩnh chờ đối phương tiến vào gần.

Khi đội hình địch lọt vào tầm bắn, khẩu trung liên bất ngờ nhả đạn. Những loạt đạn chính xác khiến đội hình đối phương rối loạn và phải lùi lại.

Ít lâu sau, địch tiếp tục tràn lên.

Đúng lúc nguy cấp, khẩu trung liên của Trì bị hỏng. Anh cùng xạ thủ phụ cố sửa nhưng không được. Trong khi đó, quân địch đã áp sát trận địa. Trì động viên các xạ thủ B.40 và những khẩu trung liên còn lại tiếp tục bắn chặn.

Phát hiện một khẩu trung liên khác gặp khó khăn, anh lập tức lao sang hỗ trợ, lấy thước ngắm và bắn từng loạt ngắn vào đội hình đối phương.

Một quả đạn cối bất ngờ nổ gần.

Sức ép hất Trì ngã xuống. Đầu và tay anh bị thương nặng, xương tay lộ ra ngoài. Nhưng thay vì rời trận địa, anh giao khẩu trung liên cho đồng đội, nhờ băng bó vết thương rồi tiếp tục chiến đấu bằng lựu đạn.

Không lâu sau, Trì bị thương lần thứ hai ở bụng.

Anh dùng cánh tay còn lại giữ vết thương, nhờ đồng đội băng lại. Khi không còn khả năng trực tiếp cầm súng và buộc phải lui vào hầm, Trì vẫn không nghĩ đến việc rời trận đánh. Anh liên tục động viên những thương binh còn sức chiến đấu quay lại trận địa.

Đến trưa, địch tăng cường thêm một tiểu đoàn, quyết chiếm bằng được đồi H3.

Đạn của quân ta gần cạn.

Chính trị viên kêu gọi những thương binh còn khả năng hoạt động thu gom đạn trong chiến hào để tiếp tế cho tuyến trước.

Dù bị thương rất nặng, Trì vẫn tham gia.

Chỉ còn một cánh tay có thể cử động, anh kết hợp cánh tay ấy với hai chân để lắp ba băng đạn, rồi chuyển lên cho đồng đội đang chiến đấu.

Ba băng đạn giữa thời khắc sinh tử ấy góp thêm hỏa lực để đơn vị đánh lui đợt tiến công dữ dội, giữ vững trận địa H3.

Khi thương binh được đưa về phía sau, lực lượng cáng không đủ. Trì lại nhường cáng cho đồng đội, còn mình cố gắng đi bộ và chờ lượt sau.

Nhưng thử thách vẫn chưa kết thúc.

Vết thương quá nặng buộc ông phải trải qua một ca phẫu thuật kéo dài khoảng 12 giờ. Theo thông tin được kể lại, trong điều kiện thiếu thuốc gây mê, các bác sĩ phải tiến hành phẫu thuật trong hoàn cảnh vô cùng khắc nghiệt, cắt bỏ hai thùy gan và lấy những mảnh đạn trong cơ thể. Trì chịu đựng đau đớn mà không kêu than.

Sau điều trị, ông được phục viên.

Tưởng như cuộc đời quân ngũ đã dừng lại, vài tháng sau, tin vui bất ngờ đến: cấp trên quyết định gọi Đỗ Văn Trì trở lại quân đội.

Ông vui mừng đến mức sau này nhớ lại rằng chỉ kịp về báo với gia đình, thu xếp vài bộ quần áo rồi lên đường ngay, bởi trong lòng chỉ sợ quyết định ấy thay đổi.

Ngày 1-1-1967, Đỗ Văn Trì được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Trước đó, ông được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất.

Từ H3Q6 đến mùa Xuân 1975

Chiến công H3Q6 không phải điểm kết thúc cuộc đời binh nghiệp của Đỗ Văn Trì. Ông tiếp tục phục vụ trên chiến trường Lào nhiều năm và từng bước trưởng thành thành cán bộ chỉ huy.

Cuối năm 1974, khi Trung đoàn trưởng Trung đoàn 148 Doãn Mão bị thương, Đỗ Văn Trì được bổ nhiệm làm Trung đoàn trưởng Trung đoàn 148. Ông chỉ huy đơn vị hành quân vào Nam và tham gia trận mở màn của Chiến dịch Tây Nguyên, chiến dịch có ý nghĩa then chốt mở đầu cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975.

Hoàn thành nhiệm vụ, Trung đoàn 148 tiếp tục cùng các lực lượng tiến về phía Nam trong những ngày lịch sử của mùa Xuân đại thắng.

Sau chiến tranh, Đỗ Văn Trì tiếp tục quân ngũ, tham gia thực hiện nhiệm vụ quốc tế tại Campuchia và bảo vệ biên giới phía Bắc. Ông nghỉ hưu với quân hàm Đại tá, từng giữ chức Phó Tham mưu trưởng Quân khu 2.