Đóa hoa lê-ki-ma bất tử trên đất Côn Đảo
Võ Thị Sáu (tên thật là Nguyễn Thị Sáu) tham gia cách mạng từ năm 14 tuổi với vai trò liên lạc và trinh sát cho đội Công an xung phong Đất Đỏ. Trước năm 1945, chị lớn lên trong không khí sục sôi của các phong trào yêu nước tại địa phương và chính thức dấn thân vào con đường đấu tranh sinh tử ngay sau đó. Chị nổi tiếng với những trận đánh táo bạo bằng lựu đạn chống lại quân Pháp và tay sai. Bị bắt và tử hình khi chưa đầy 20 tuổi, chị trở thành nhân chứng bất khuất cho tinh thần kiên cường của dân
Lịch sử không chỉ được viết bởi những nhà chính trị hay các vị tướng, nó còn được viết bằng sự ngây thơ nhưng đầy dũng cảm của những đứa trẻ lớn lên trong khói lửa. Võ Thị Sáu sinh ra tại huyện Đất Đỏ (nay thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu). Những năm tháng trước 1945, dù còn rất nhỏ, chị đã tận mắt chứng kiến cảnh thực dân Pháp đàn áp người dân quê mình. Chính nỗi đau ấy đã sớm hình thành trong chị một ý chí phản kháng mãnh liệt.
Năm 1947, khi mới 14 tuổi, chị chính thức gia nhập Đội Công an xung phong Đất Đỏ. Với vóc dáng nhỏ bé, chị dễ dàng qua mặt kẻ thù để chuyển giao mật báo và thực hiện những nhiệm vụ trinh sát quan trọng, góp phần phá hỏng nhiều kế hoạch càn quét của địch.
Võ Thị Sáu không chỉ là một liên lạc viên thầm lặng; chị là một chiến sĩ trực tiếp chiến đấu. Một trong những chiến công lừng lẫy nhất của chị là trận đánh bằng lựu đạn tại phiên chợ Tết Đất Đỏ năm 1948. Giữa đám đông quân lính và tay sai đang hống hách, người thiếu nữ ấy đã dũng cảm ném lựu đạn tiêu diệt một tên quan ba Pháp và làm bị thương nhiều tên khác, rồi lợi dụng sự hỗn loạn để thoát thân an toàn.
Trận đánh ấy đã biến tên tuổi Võ Thị Sáu trở thành nỗi khiếp sợ của kẻ thù tại địa phương, đồng thời là nguồn cảm hứng mạnh mẽ cho phong trào kháng chiến của thanh thiếu niên thời bấy giờ.
Năm 1950, trong một nhiệm vụ không thành, chị bị địch bắt. Sau nhiều tháng tra tấn dã man tại khám chí Hòa nhưng không khuất phục được ý chí của chị, thực dân Pháp đã kết án tử hình người con gái chưa đến tuổi thành niên này – một hành động vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế lúc bấy giờ.
Đầu năm 1952, chúng đưa chị ra Côn Đảo để hành quyết. Tại đây, Võ Thị Sáu trở thành nhân chứng cuối cùng của sự bạo tàn nhưng cũng là sự bất lực của thực dân Pháp. Chị không cần bịt mắt khi đối diện với họng súng. Chị nhìn thẳng vào những kẻ sắp kết liễu mình và hát vang bài "Tiến quân ca". Hình ảnh người thiếu nữ cài bông hoa sứ lên mái tóc trước giờ hành quyết đã trở thành một huyền thoại, một biểu tượng của sự tự do vượt lên trên cái chết.
Võ Thị Sáu không để lại những công trình nghiên cứu hay những học thuyết quân sự, chị để lại một "đức tin". Đó là niềm tin rằng khi một con người sẵn sàng chết cho độc lập của dân tộc, thì cái chết đó không còn là sự kết thúc mà là sự bắt đầu của một sự sống bất tử trong lòng nhân dân.
Viết về chị, chúng ta không chỉ ôn lại một trang sử đau thương mà còn để nhắc nhở bản thân về giá trị của cuộc sống hôm nay – một cuộc sống đã được đánh đổi bằng thanh xuân của những người anh hùng như chị. Đóa hoa lê-ki-ma ấy vẫn nở mãi, tỏa hương thơm của lòng dũng cảm cho các thế hệ mai sau
