"ĐOẠN ĐƯỜNG KỶ NIỆM" BẤT TỬ VÀ BẢN TRÁNG CA RỰC RỠ CỦA TUỔI TRẺ

Tại trọng điểm giao thông Truông Bồn (Nghệ An) trong thời kỳ chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ, người ta vẫn mãi ghi nhớ câu chuyện về 12 cô gái Thanh niên xung phong (TNXP) tuổi đời chỉ mới từ 18 đến 20 thuộc Đại đội 117, Tổng đội TNXP 300. Họ chính là những "cọc tiêu sống" kiên cường, ngày đêm bám trụ để bảo vệ tuyến đường huyết mạch.

Đứng trên Truông Bồn nhìn xuống, con đường chạy giữa đồi núi hiện lên thật rõ nét. Nhằm chặn đứng sự tiếp viện của miền Bắc đối với tiền tuyến lớn miền Nam anh hùng và nước bạn Lào anh em, giặc Mỹ đã điên cuồng dội hàng vạn tấn bom đạn xuống đoạn đường này.

Suốt hơn một ngàn ngày đêm, 12 cô gái đã bảo vệ an toàn cho trọng điểm với quyết tâm “địch phá ta cứ đi”. Đêm đêm, các cô gái cởi áo ngoài, chỉ mặc áo lót trắng để làm cọc tiêu dẫn đường cho các anh lái xe băng qua đoạn đường còn ngập tràn bom đạn. Dưới sự điều khiển và bàn tay “xi nhan” tài tình của những cô gái trẻ, dù đạn bắn, bom rơi, hay máy bay giặc Mỹ gầm rú điên cuồng, từng đoàn xe vẫn kiên cường vượt qua trọng điểm. Đến ban ngày, các cô lại miệt mài lấp hố bom, sửa sang lại những đoạn đường hư hỏng để đảm bảo an toàn cho mạch máu giao thông.

Cuối tháng 10-1968, sau ba năm cống hiến trong màu áo TNXP, 12 cô gái đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Chỉ còn đúng một ngày nữa là những “cọc tiêu sống” này sẽ chia tay nhau. Trước lúc xuất quân, ai trong tiểu đội cũng mong muốn làm một điều gì đó thật ý nghĩa để lưu giữ kỷ niệm.

Tiểu đội trưởng Trần Thị Doãn đã nêu sáng kiến: “Làm một đoạn đường thật tốt, gọi là ‘Đoạn đường kỷ niệm ra quân’”. Ý kiến vừa đưa ra, toàn tiểu đội liền reo lên nhất trí. Cần một người ở lại làm công tác hậu cần nhưng không ai chịu nghỉ. Cuối cùng, với danh nghĩa thủ trưởng, cô Doãn đã chỉ định cô Hảo ở lại. Khi báo cáo lên cấp trên, hai anh Hợp và Hòa trong Ban chỉ huy đại đội không những tán thành mà còn xung phong ra làm cùng.

Sáng hôm ấy, ngày 31-10-1968, trời mây mù. Toàn tiểu đội đang tay cuốc, tay xẻng thoăn thoắt vừa làm vừa trò chuyện xôn xao thì bất ngờ máy bay Mỹ lao tới gầm rú, gào thét như xé nát không trung. "Oàng, oàng! Nó bỏ bom rồi các cậu ơi!".

Những loạt bom liên tiếp dội xuống tới tấp ngay giữa đội hình. 13 liệt sĩ, trong đó có 11 cô gái của tiểu đội đã anh dũng ngã xuống.

Thực hiện nguyện vọng của nhân dân địa phương, Trung ương Đoàn Thanh niên cùng nhân dân tỉnh Nghệ An đã lập Di tích lịch sử Truông Bồn để khắc ghi chiến công oanh liệt và tưởng niệm 13 liệt sĩ TNXP đã hy sinh anh dũng. Sự hy sinh vì sự nghiệp cứu nước của họ sẽ còn sống mãi trong lòng nhân dân và thế hệ trẻ cả nước. Đó là các anh hùng: Trần Thị Doãn, Hà Thị Đang, Hoàng Thị Nhung, Nguyễn Thị Tân, Phan Thị Dung, Nguyễn Thị Phúc, Vũ Thị Hiền, Đoàn Thị Bốn, Nguyễn Thị Văn, Nguyễn Thị Hoài, Đinh Thị Vinh và hai đồng chí trong Ban chỉ huy đại đội là Trần Văn Hợp và Cao Ngọc Hòa.