ĐOÀN KHOA DU LỊCH NGOẠI NGỮ - ĐOÀN TRƯỜNG CAO ĐẲNG KIÊN GIANG (1)

Trong dòng chảy hào hùng của lịch sử dân tộc những năm đầu thế kỷ XX, khi thực dân Pháp đã đặt xong ách thống trị lên dải đất hình chữ S, có một tầng lớp trí thức đã chọn cách không cúi đầu. Giữa những cái tên lẫy lừng như các cụ Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh, người dân Nam Bộ vẫn luôn nhắc về cụ Trần Chánh Chiếu – một nhà báo tài ba, một tri thức yêu nước nồng nàn, người đã dùng cả gia sản và ngòi bút của mình để phất lên ngọn cờ canh tân đất nước.
Trần Chánh Chiếu (1868 – 1919), còn được biết đến với tên gọi Gilbert Chiếu. Ông sinh ra tại làng Vĩnh Thanh Vân, Rạch Giá (nay là Phường Rạch Giá, tỉnh An Giang). Xuất thân trong một gia đình giàu có, từ nhỏ ông đã được hưởng một nền giáo dục phương Tây bài bản tại trường d'Adran (Sài Gòn). Với học vấn uyên bác và sự thông minh vốn có, ông từng làm biên dịch cho chính quyền Pháp rồi về quê làm hàm Tri huyện. Thời bấy giờ, người dân vẫn thường gọi ông bằng cái tên đầy quyền lực là Hội đồng Chiếu.
Có thể nói, Trần Chánh Chiếu có một "bệ phóng" hoàn hảo để tận hưởng cuộc sống vinh hoa phú quý. Thế nhưng, ẩn sau lớp áo của một viên chức chính quyền và một quốc tịch Pháp, lại là một trái tim luôn rỉ máu trước cảnh lầm than của đồng bào. Ông nhận ra rằng: muốn cứu nước, không chỉ cần lòng dũng cảm mà cần phải có tri thức, sự giàu mạnh về kinh tế và tinh thần tự lực tự cường.
Từ suy nghĩ đó, ông đã dấn thân vào con đường hoạt động cách mạng với một tinh thần mãnh liệt. Ông trở thành "linh hồn" của phong trào Duy Tân tại Nam Kỳ. Một trong những thành tựu lớn nhất của ông chính là việc dùng báo chí làm vũ khí sắc bén. Với vai trò chủ bút tờ Lục Tỉnh Tân Văn, ông đã khéo léo dùng ngòi bút của mình để tuyên truyền tư tưởng "Minh tân", cổ vũ người dân học chữ Quốc ngữ, bài trừ hủ tục và đặc biệt là kêu gọi đoàn kết kinh doanh. Ông quan niệm "người mình phải dùng hàng mình", phải lập các công ty, hiệu buôn để giành lại quyền lợi kinh tế từ tay thực dân.Không chỉ dừng lại ở lời nói, Trần Chánh Chiếu là người của hành động. Ông đã dốc cạn tâm huyết và tiền bạc để thành lập Nam Kỳ Minh Tân Công Nghệ Nghĩa Hiệp Xã, mở khách sạn Minh Tân và nhiều cơ sở kinh doanh khác để tạo nguồn tài chính cho phong trào. Đáng quý hơn, ông còn là cầu nối quan trọng, bí mật hỗ trợ kinh phí cho thanh niên Việt Nam sang Nhật Bản du học trong phong trào Đông Du của cụ Phan Bội Châu.
Dù sau này bị thực dân Pháp phát hiện, bắt giam và bị tịch thu gia sản vào năm 1908, nhưng khí chất của Trần Chánh Chiếu vẫn không hề lay chuyển. Cho đến những ngày cuối đời, ông vẫn giữ vững tấm lòng son sắt với lý tưởng canh tân đất nước.
Khép lại trang sử về Trần Chánh Chiếu, chúng ta không chỉ thấy một nhân vật lịch sử lỗi lạc mà còn thấy một bài học lớn về trách nhiệm của người trí thức đối với thời cuộc. Ông đã chứng minh rằng: lòng yêu nước có thể được hiện thực hóa bằng nhiều cách, từ kinh tế đến văn hóa, báo chí. Là một người con của quê hương Kiên Giang, em cảm thấy vô cùng tự hào và biết ơn những đóng góp của cụ. Tấm gương của cụ Trần Chánh Chiếu sẽ mãi là nguồn động lực để thế hệ trẻ hôm nay nỗ lực học tập, góp phần xây dựng một Việt Nam hùng cường và giàu mạnh.Là một người con sinh ra và lớn lên trên chính mảnh đất Rạch Giá – nơi cụ đã từng gắn bó, em cảm thấy vô cùng tự hào khi bước đi trên những con đường mang tên ông. Nhìn lại cuộc đời đầy biến động nhưng rực rỡ của cụ Trần Chánh Chiếu, em không khỏi xúc động và tự hào trước tấm lòng của một bậc tiền nhân đã dám từ bỏ vinh hoa để chọn lấy " ngục tù "vì độc lập dân tộc. Giữa hòa bình hôm nay, mỗi chúng ta cần khắc ghi sâu sắc rằng: mỗi tấc đất ta đi, mỗi cơ hội ta có đều được đổi bằng mồ hôi và máu xương của những người đi trước như cụ Gilbert Chiếu. Sự biết ơn không nên chỉ dừng lại ở lời nói, mà phải biến thành hành động. Là thế hệ kế thừa, chúng ta hãy cùng nhau nỗ lực học tập, rèn luyện trí tuệ để tiếp nối khát vọng canh tân, xây dựng quê hương giàu mạnh – đó chính là cách tri ân chân thành nhất dành cho những người anh hùng đã tận hiến vì non sông.