Đoàn Thị Điểm
Tôi luôn dành một niềm tôn kính sâu sắc mỗi khi lật mở những trang sử về Danh nhân Văn hóa Đoàn Thị Điểm (hiệu Hồng Hà nữ sĩ) – người nữ sĩ kiệt xuất, nhà giáo, nhà y xuất sắc của văn học cổ điển Việt Nam thế kỷ XVIII. Cuộc đời tài hoa, bản lĩnh độc lập và tâm hồn thanh cao của bà chính là một "thời hoa lửa" rực rỡ mang sắc màu trí tuệ, để lại dấu ấn vô cùng sâu đậm trong tâm trí tôi.
Tôi không khỏi khâm phục trước bản lĩnh phi thường và chí khí dấn thân của người con gái đất Hiến Nam (Hưng Yên). Sinh ra trong một gia đình khoa bảng, bà sớm nổi tiếng khắp vùng là bậc tài nữ "sắc tài vẹn toàn". Đứng trước những biến cố đau thương của gia đình và thời cuộc dội xuống, bà không buông xuôi hay dựa dẫm vào người khác, mà kiên cường đứng ra gánh vác gia đình, tự mình bốc thuốc chữa bệnh, dạy học đào tạo nên nhiều nhân tài cho đất nước. Bằng trí tuệ sắc bén và tâm hồn nhạy cảm trước nỗi đau nhân thế, bà đã để lại cho đời bản dịch tuyệt tác Chinh phụ ngâm (từ bản chữ Hán của Đặng Trần Côn) – một kiệt tác chữ Nôm thấm đượm tinh thần nhân văn, xót thương cho những kiếp người trong chiến tranh tàn khốc, khẳng định đỉnh cao của ngôn ngữ và văn học dân tộc.
Sống trong xã hội phong kiến khắt khe với nhiều định kiến dành cho người phụ nữ, Đoàn Thị Điểm đã vượt lên trên mọi rào cản bằng tài năng, khí tiết thanh cao và sự tự chủ mạnh mẽ. Bà không chỉ làm rạng danh nữ giới qua văn chương, dạy học, bốc thuốc cứu người mà còn luôn giữ trọn đạo lý, lòng trung hiếu và tình yêu tha thiết với quê hương, đất nước cho đến những ngày cuối đời.
Nhìn lại "thời hoa lửa" của Hồng Hà nữ sĩ Đoàn Thị Điểm, tôi rút ra cho mình bài học vô cùng sâu sắc về tinh thần tự học, chí khí tự lập và bản lĩnh làm chủ cuộc đời. Tri thức, sự kiên trì và lòng nhân ái chính là nền tảng vững chắc nhất để mỗi cá nhân vượt qua nghịch cảnh. Tuổi trẻ hôm nay cần biết trân trọng, gìn giữ những giá trị văn hóa dân tộc, không ngừng học tập, trau dồi tri thức và rèn luyện bản lĩnh để tự tin cống hiến sức trẻ cho sự nghiệp phát triển của đất nước.
