ĐOÀN THỊ LIÊN – “THÀ HY SINH CHỨ KHÔNG ĐỂ THƯƠNG BINH BỊ THƯƠNG LẦN THỨ HAI”
ĐOÀN THỊ LIÊN – “THÀ HY SINH CHỨ KHÔNG ĐỂ THƯƠNG BINH BỊ THƯƠNG LẦN THỨ HAI”
Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, lực lượng Thanh niên xung phong Giải phóng miền Nam đã có mặt trên nhiều chiến trường, thực hiện những nhiệm vụ vận chuyển vũ khí, lương thực, cứu thương và phục vụ bộ đội chiến đấu. Trong đội ngũ ấy có nhiều người trẻ tuổi đã hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ.
Một trong những người được nhắc đến là Đoàn Thị Liên, nữ Trung đội trưởng của Đại đội 112 Thanh niên xung phong Thủ Dầu Một, đơn vị mang tên “Phú Lợi căm thù”.
Đoàn Thị Liên sinh năm 1944, trong một gia đình nông dân nghèo ở ấp 1, xã Chánh Phú Hòa, huyện Bến Cát, tỉnh Thủ Dầu Một, nay thuộc tỉnh Bình Dương. Năm 1963, khi mới 19 tuổi, chị rời gia đình tham gia hoạt động cách mạng và gia nhập lực lượng du kích xã Chánh Phú Hòa. Sau đó, chị được giao nhiệm vụ làm xã đội phó.
Đầu năm 1965, Đoàn Thị Liên được giao chỉ huy một trung đội thanh niên dân công hỏa tuyến phục vụ bộ đội chiến đấu tại địa phương. Đến ngày 1 tháng 12 năm 1965, chị trở thành Trung đội trưởng thuộc Đại đội 112 Thanh niên xung phong Thủ Dầu Một mang tên “Phú Lợi căm thù”.
Đây là thời điểm chiến trường miền Đông Nam Bộ diễn ra ác liệt. Lực lượng Thanh niên xung phong không chỉ vận chuyển vũ khí, lương thực mà còn thực hiện nhiệm vụ đưa thương binh từ chiến trường về nơi an toàn. Công việc ấy đòi hỏi sự dũng cảm, bền bỉ và tinh thần trách nhiệm rất cao. Đại đội 112 đã tham gia phục vụ tại nhiều chiến trường, trong đó có khu vực cầu Cần Lê.
Mùa mưa năm 1966, trong một trận giao thông chiến trên đường 13 tại khu vực cầu Cần Lê, lực lượng cách mạng tổ chức đánh đoàn xe cơ giới của quân đội Mỹ. Trong trận chiến ấy, Đoàn Thị Liên cùng đồng đội thực hiện nhiệm vụ giữa hoàn cảnh vô cùng nguy hiểm.
Ngày 10 tháng 7 năm 1966, khi mới 22 tuổi, Đoàn Thị Liên đã hy sinh.
Câu nói được lưu truyền gắn với sự hy sinh của chị là:
“Thà hy sinh chứ không để thương binh bị thương lần thứ hai.”
Câu nói ấy thể hiện tinh thần trách nhiệm của người thanh niên xung phong đối với đồng đội, đặc biệt là những thương binh đang cần được đưa về tuyến sau. Theo các tư liệu về truyền thống Thanh niên xung phong Bình Dương, câu nói của Đoàn Thị Liên đã trở thành lời thề và được nhắc lại như một truyền thống của các đơn vị Thanh niên xung phong Giải phóng miền Nam.
Sau khi Đoàn Thị Liên hy sinh, tấm gương của chị tiếp tục được nhắc nhớ trong lực lượng Thanh niên xung phong. Để tưởng nhớ người nữ Trung đội trưởng đã hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ, một đơn vị Thanh niên xung phong được mang tên Đoàn Thị Liên vào năm 1967. Đơn vị tiếp tục thực hiện nhiệm vụ vận chuyển vũ khí, lương thực, phục vụ thương binh và chiến đấu.
Đoàn Thị Liên sau này được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Câu chuyện về chị không chỉ là câu chuyện về một người nữ thanh niên xung phong đã hy sinh trên chiến trường. Đó còn là câu chuyện về tình đồng đội, về trách nhiệm và sự tận tâm của những người trẻ tuổi trong những năm tháng chiến tranh.
Đoàn Thị Liên – người nữ thanh niên xung phong tuổi 22, người đã để lại một câu nói trở thành biểu tượng cho tinh thần hết lòng vì đồng đội: “Thà hy sinh chứ không để thương binh bị thương lần thứ hai.”
