[Đoàn trường THPT Hai Bà Trưng] ANH HÙNG LIỆT SĨ TRẦN VĂN ƠN VÀ BIỂU TƯỢNG BẤT TỬ CỦA PHONG TRÀO HỌC SINH, SINH VIÊN VIỆT NAM

Trong dòng chảy hào hùng của lịch sử dân tộc, phong trào đấu tranh của học sinh, sinh viên luôn là một làn sóng mạnh mẽ, biểu trưng cho ý chí độc lập và tinh thần quật khởi của thế hệ trẻ. Giữa những năm tháng đen tối dưới ách đô hộ của thực dân Pháp, sự hy sinh anh dũng của người học sinh yêu nước Trần Văn Ơn vào ngày 9-1-1950 tại Sài Gòn đã trở thành một ngòi nổ lịch sử, một biểu tượng bất tử soi sáng con đường cống hiến và dấn thân của hàng triệu thanh niên Việt Nam.

Liệt sĩ Trần Văn Ơn sinh năm 1931 tại xã Phước Thạnh, huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre – vùng đất xứ Dừa giàu truyền thống cách mạng và lòng yêu nước nồng nàn. Lớn lên trong cảnh nước mất nhà tan, chứng kiến sự tàn bạo của quân xâm lược, tinh thần tự tôn dân tộc đã sớm được nhen nhóm và hun đúc sâu sắc trong tâm khảm của người thiếu niên trẻ tuổi.

Khi lên Sài Gòn theo học tại trường Trung học Pétrus Ký (nay là Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, TP. Hồ Chí Minh), Trần Văn Ơn đã sớm tiếp cận với các tư tưởng tiến bộ và tham gia vào tổ chức học sinh yêu nước bí mật của nội thành. Với tính cách kiên định, mưu trí và nhiệt huyết, anh nhanh chóng trở thành một nhân tố cốt cán, tích cực tuyên truyền, vận động bạn bè đồng lứa tham gia vào các phong trào bãi khóa, rải truyền đơn vạch trần bản chất phi nghĩa của thực dân Pháp và chính quyền tay sai.

Đầu năm 1950, phong trào đấu tranh của nhân dân, thợ thuyền và học sinh Sài Gòn - Chợ Lớn dâng cao đòi quyền dân sinh, dân chủ và phản đối việc chính quyền thực dân bắt bớ học sinh vô cớ. Ngày 9-1-1950, một cuộc biểu tình quy mô lớn với sự tham gia của hơn 6.000 học sinh, sinh viên và nhân dân Sài Gòn đã nổ ra trước Nha Giám đốc Học chính để yêu sách trả tự do cho các học sinh bị giam giữ.

Trước làn sóng đấu tranh mạnh mẽ và ôn hòa của thế hệ trẻ, chính quyền thực dân Pháp đã hèn hạ huy động một lực lượng lớn cảnh sát, lính lê dương trang bị súng ống, dùi cui dã man đàn áp đoàn biểu tình.

Khí phách lẫm liệt của tuổi trẻ: Giữa làn đạn tàn bạo của kẻ thù, không một chút sợ hãi, Trần Văn Ơn đã dũng cảm xông lên phía trước để che chở, bảo vệ cho các học sinh nhỏ tuổi và các bạn nữ phía sau. Trong lúc đang cố gắng giúp đồng đội vượt qua hàng rào, anh đã bị trúng đạn của kẻ thù và anh dũng hy sinh khi vừa tròn 19 tuổi.

Cái chết của Trần Văn Ơn đã ngay lập tức thổi bùng ngọn lửa căm thù giặc sâu sắc. Đám tang của anh vào ngày 12-1-1950 đã biến thành một cuộc biểu tình khổng lồ với sự tham gia của hơn 300.000 người dân Sài Gòn – một sự kiện chưa từng có lúc bấy giờ, làm rung chuyển cả bộ máy cai trị của thực dân Pháp và vang dội sang tận Paris.

Sự hy sinh oanh liệt của Trần Văn Ơn đã hóa thành bất tử. Để ghi nhận tinh thần quả cảm và cống hiến vô bờ bến của anh, Đại hội toàn quốc Liên đoàn Thanh niên Việt Nam lần thứ nhất (tháng 2-1950) đã chính thức quyết định lấy ngày 9 tháng 1 hằng năm là Ngày truyền thống Học sinh, Sinh viên Việt Nam. Năm 2000, trân trọng trước công lao lịch sử, Đảng và Nhà nước đã truy tặng đồng chí Trần Văn Ơn danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Hơn bảy mươi năm đã trôi qua, đất nước ta đã hòa bình, thống nhất và đang trên đà hội nhập, phát triển mạnh mẽ. Tuy nhiên, tên tuổi của Anh hùng liệt sĩ Trần Văn Ơn vẫn luôn ngời sáng, vẹn nguyên giá trị thời đại.

Cuộc đời và sự dấn thân ở tuổi mười chín của anh chính là một pho tư liệu lịch sử sống động, bài học lập thân cao đẹp về lòng yêu nước thuần khiết và trách nhiệm công dân. Tấm gương của anh mãi là ngọn hải đăng soi đường, thôi thúc các thế hệ học sinh, sinh viên hôm nay không ngừng nỗ lực học tập, rèn luyện đạo đức, nâng cao bản lĩnh chính trị để chung tay xây dựng nước Việt Nam ngày càng phồn vinh, hạnh phúc, xứng đáng với xương máu của các bậc tiền nhân.