[Đoàn trường THPT Hai Bà Trưng] ĐẠI TÁ, ANH HÙNG TƯ CANG: NGƯỜI CHỈ HUY KIỆT XUẤT CỦA LƯỚI TÌNH BÁO HUYỀN THOẠI H.63

Trong những trang sử vàng của ngành Tình báo Quốc phòng Việt Nam, Cụm tình báo H.63 chiến đấu ngay giữa lòng sào huyệt Sài Gòn đã trở thành một huyền thoại bất tử. Đứng sau những chiến công thầm lặng, bẻ gãy hàng loạt chiến lược chiến tranh của Lầu Năm Góc chính là Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Tàu (bí danh Tư Cang) – người cụm trưởng mưu trí, bản lĩnh. Cuộc đời binh nghiệp của ông là một bản tráng ca về lòng trung kiên, nghệ thuật ngụy trang tài tình và ý thức gắn bó máu thịt với nhân dân.

Đại tá Nguyễn Văn Tàu (tức Trần Văn Quang, Tư Cang) sinh năm 1928 tại vùng đất giàu truyền thống cách mạng Bà Rịa - Vũng Tàu. Tham gia cách mạng từ năm 17 tuổi, ông đi qua cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp rồi tập kết ra Bắc. Nhận thấy tư chất thông minh, tài hoa và sự nhạy bén đặc biệt của ông, tổ chức đã cử ông đi đào tạo bài bản về nghiệp vụ tình báo, chuẩn bị cho những nhiệm vụ chiến lược tại chiến trường miền Nam.

Năm 1961, ông quay trở lại miền Nam, trực tiếp bước vào cuộc đối đầu cân não với bộ máy gián điệp, an ninh dày đặc của Mỹ và chính quyền Sài Gòn. Tháng 5-1962, ông chính thức được giao trọng trách Cụm trưởng Cụm tình báo H.63.

Dưới sự chỉ huy trực tiếp của ông, H.63 đã xây dựng được một mạng lưới điệp viên hoàn hảo, thâm nhập sâu vào các cơ quan đầu não quân sự, chính trị tối cao của địch. Trong đó, nổi bật nhất là Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Phạm Xuân Ẩn (bí danh Hai Trung) – người hoạt động dưới danh nghĩa phóng viên hãng tin Reuters và tạp chí Time, liên tục cung cấp những tài liệu mật mang tầm chiến lược, giúp Bộ Chính trị và Bộ Tổng Tư lệnh đưa ra những quyết sách xoay chuyển cục diện chiến trường.

Tác chiến ngay trong lòng đô thị Sài Gòn, Đại tá Tư Cang đã bộc lộ những phẩm chất kiệt xuất của một nhà tình báo toàn năng: giỏi cả tiếng Anh lẫn tiếng Pháp, có biệt tài bắn súng ngắn hai tay như một và tư duy xử lý tình huống cực kỳ quyết đoán. Ông đã trực tiếp chỉ huy hàng chục chuyến "vào - ra" Sài Gòn nghẹt thở để nhận tài liệu mật, chỉ đạo mạng lưới và trực tiếp bảo vệ các điệp viên trước sự lùng sục của mật thám.

Trong ký ức của người anh hùng, những lần thoát hiểm trong gang tấc không chỉ đến từ sự mưu trí của bản thân, mà lớn hơn cả là nhờ sự đùm bọc, chở che của nhân dân. Ông luôn thấm nhuần tư tưởng chiến lược của cha ông: "Sức mạnh của quần chúng nhân dân luôn là vô địch".

Chính những gia đình cơ sở cách mạng, những cô giao liên kiên cường như Tám Thảo, Tư Lâm... đã biến mái nhà, hiệu may hay vách hầm bí mật thành những lá chắn kiên cố nhất bảo vệ lưới tình báo. Để giữ vững mạch máu thông tin cho H.63, toàn cụm có 45 người thì đã có tới 27 đồng chí anh dũng hy sinh và 13 người bị thương. Sự trung kiên của đồng đội – thà chịu tra tấn dã man đến chết ở nhà tù Phú Quốc chứ không hé răng khai báo – chính là bức tường thành vững chắc nhất để cụm trưởng Tư Cang chỉ huy mạng lưới đi đến ngày chiến thắng cuối cùng.

Trưa ngày 30-4-1975, Đại tá Tư Cang dẫn đầu mũi tiến công của Lữ đoàn Đặc công biệt động 316 đánh chiếm dinh Độc Lập và các mục tiêu trọng yếu tại Sài Gòn. Hình ảnh người chỉ huy tình báo ngồi trên xe vẫy chào đồng bào trong ngày hội non sông thống nhất, giọt nước mắt lăn dài sau gần 30 năm xa cách gia đình và vợ con, đã trở thành một biểu tượng hào hùng, xúc động của ngày đại thắng.

Ghi nhận những cống hiến vô song, ngay từ năm 1971, Cụm tình báo H.63 đã vinh dự được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Bản thân Đại tá Nguyễn Văn Tàu cũng được trao tặng danh hiệu cao quý này vào năm 2006 cùng nhiều Huân, Huy chương độc lập, quân công hạng Nhất, Nhì.

Rời chiến trường, trở về với cuộc sống đời thường, ông tiếp tục cầm bút, viết nên những cuốn hồi ký chân thực như Lưới nhện, Sài Gòn bão táp... để lưu lại cho thế hệ mai sau những trang sử sống động về một thời hoa lửa. Cuộc đời và nhân cách cao đẹp của Đại tá, Anh hùng tình báo Tư Cang mãi là niềm tự hào lớn lao của Quân đội nhân dân Việt Nam, là bài học sâu sắc về tinh thần dũng cảm, lòng trung thành tuyệt đối với Tổ quốc và ý chí tự lực, tự cường dân tộc.