[Đoàn trường THPT Hai Bà Trưng] LIỆT SĨ, BÁC SĨ ĐẶNG THÙY TRÂM: SÁNG MÃI NGỌN LỬA TUỔI HAI MƯƠI VÀ BIỂU TƯỢNG BẤT TỬ CỦA TÌNH YÊU THƯƠNG THỜI HOA LỬA

Trong những năm tháng khốc liệt của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, mảnh đất Đức Phổ, Quảng Ngãi đã trở thành một trong những chiến trường cam go và đẫm máu nhất. Giữa bom cày đạn xới, một người con gái Hà Nội dịu dàng đã gác lại cuộc sống bình yên của thủ đô, tình nguyện dấn thân vào nơi đầu sóng ngọn gió để cứu chữa cho đồng bào, đồng chí. Liệt sĩ, Bác sĩ Đặng Thùy Trâm – người con gái có "trái tim rực lửa" ấy – đã vĩnh viễn nằm lại ở tuổi 28, nhưng cuốn nhật ký và lý tưởng sống cao đẹp của chị đã trở thành ngọn hải đăng soi đường cho tinh thần, khát vọng của thế hệ trẻ Việt Nam hôm nay.

Bác sĩ Đặng Thùy Trâm sinh năm 1942 tại Hà Nội trong một gia đình tri thức ngành y giàu truyền thống. Tốt nghiệp Trường Đại học Y khoa Hà Nội năm 1966, khi tương lai và sự nghiệp đang rộng mở tại thủ đô, chị đã nghe theo tiếng gọi thiêng liêng của miền Nam ruột thịt, ký vào đơn tình nguyện xung phong ra mặt trận.

Sau chuyến hành quân vượt Trường Sơn đầy gian khổ, tháng 3-1967, người bác sĩ trẻ được phân công về công tác tại bệnh viện huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi – một bệnh viện dã chiến nằm sâu trong lòng núi rừng, liên tục chịu sự càn quét và đánh phá tàn bạo của quân thù. Giữa hoàn cảnh thiếu thốn trăm bề từ thuốc men, băng gạc đến lương thực, Đặng Thùy Trâm đã vừa là người quản lý, vừa là bác sĩ chính, hằng ngày trực tiếp giành giật sự sống cho hàng trăm thương bệnh binh từ tay thần chết.

Hành trang để lại của chị sau những ngày tháng chiến đấu không chỉ là những ca phẫu thuật thành công trong hầm tối, mà còn là một kỷ vật vô giá: Cuốn nhật ký viết vội bằng mực cửu long. Từng trang viết không chỉ ghi lại tiến trình khốc liệt của cuộc chiến mà còn mở ra một thế giới nội tâm vô cùng phong phú, lãng mạn nhưng cũng đầy bản lĩnh chính trị của một người cộng sản trẻ tuổi.

Những thông điệp cốt lõi từ nét bút Đặng Thùy Trâm:

• Tình yêu thương đồng chí sâu sắc: Đối với thương binh, chị không chỉ là một người thầy thuốc mà còn là người chị, người em, người con hiền hậu. Mỗi vết thương của đồng đội đều khiến trái tim chị rớm máu.

Ngày 22-6-1970, trong một trận càn quét khốc liệt của quân đội Mỹ vào khu căn cứ bệnh viện, Bác sĩ Đặng Thùy Trâm đã anh dũng ngã xuống khi tay vẫn cầm súng bảo vệ cho các thương binh di tản an toàn. Chị ra đi khi tuổi đời mới vừa tròn hai mươi tám – độ tuổi thanh xuân rực rỡ nhất của một đời người.

Cuốn nhật ký của chị sau khi bị một sĩ quan quân đội Mỹ thu giữ trên chiến trường đã không bị hủy hoại nhờ vào "ngọn lửa nhân văn" ẩn chứa trong từng dòng chữ khiến chính kẻ thù cũng phải cúi đầu nể phục. Trải qua hơn một phần ba thế kỷ lưu lạc bên kia bán cầu, cuốn nhật ký đã được trao trả lại cho gia đình liệt sĩ vào năm 2005, tạo nên một làn sóng xúc động sâu sắc trong hàng triệu trái tim nhân dân Việt Nam và bạn bè quốc tế.

Ghi nhận công lao đặc biệt xuất sắc và sự hy sinh vô bờ bến của chị đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc, năm 2006, Chủ tịch nước đã trân trọng truy tặng liệt sĩ, bác sĩ Đặng Thùy Trâm danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, núi rừng Đức Phổ năm xưa chịu đau thương bởi chất độc hóa học và bom đạn nay đã được thay thế bằng những mảng xanh của sự sống và phát triển. Bệnh xá Đặng Thùy Trâm ngày nay đã được xây dựng khang trang, tiếp tục sứ mệnh chăm sóc sức khỏe cho nhân dân vùng đất cách mạng.

Cuộc đời và di sản tinh thần của Anh hùng liệt sĩ Đặng Thùy Trâm vẫn luôn vẹn nguyên giá trị thời đại. Cuốn nhật ký của chị chính là một pho tư liệu lịch sử bằng xương bằng thịt, một bài học lập thân lập nghiệp vô giá về lòng yêu nước thuần khiết, đức hy sinh và trách nhiệm của người thầy thuốc. Tấm gương của chị mãi là ngọn đuốc sáng, thôi thúc thế hệ trẻ hôm nay – đặc biệt là đội ngũ thầy thuốc trẻ – không ngừng học tập, rèn luyện y đức, nâng cao bản lĩnh chính trị để chung tay xây dựng nước Việt Nam ngày càng phồn vinh, hạnh phúc.