Đốc Binh Kiều – Vị tướng nghĩa quân trung dũng nơi Đồng Tháp Mười

Sau Hòa ước Nhâm Tuất năm 1862, ba tỉnh miền Đông Nam Kỳ bị triều đình nhà Nguyễn nhượng cho thực dân Pháp. Trong khi một số quan quân buộc phải giải giáp, nhiều nghĩa sĩ vẫn quyết tâm tiếp tục chiến đấu. Một trong những người kiên trung ấy là Đốc Binh Kiều.

Là người từng trải trong quân ngũ, Nguyễn Tấn Kiều hiểu rõ rằng nghĩa quân không thể đối đầu trực diện với quân Pháp có vũ khí hiện đại. Vì vậy, ông cùng Võ Duy Dương và Thiên Hộ Dương chọn vùng Đồng Tháp Mười làm căn cứ kháng chiến.

Đồng Tháp Mười thời ấy là vùng đầm lầy rộng lớn, lau sậy bạt ngàn, kênh rạch chằng chịt. Đối với người dân địa phương, đó là nơi quen thuộc; còn với quân Pháp, đây là "mê cung" đầy hiểm nguy. Đốc Binh Kiều đã tận dụng lợi thế ấy để tổ chức lực lượng thành nhiều toán nhỏ, cơ động, linh hoạt.

Ban ngày, nghĩa quân âm thầm sản xuất lương thực, sửa chữa vũ khí và luyện tập. Ban đêm, họ bất ngờ xuất kích, đánh vào các đồn bốt, cắt đường tiếp tế, thu vũ khí rồi nhanh chóng rút lui. Những trận đánh ấy khiến quân Pháp luôn phải sống trong cảnh lo lắng, không biết nghĩa quân sẽ xuất hiện từ hướng nào.

Không chỉ giỏi cầm quân, Đốc Binh Kiều còn rất gần gũi với nhân dân. Ông thường căn dặn nghĩa quân:

"Một hạt gạo của dân cũng phải biết quý. Không được làm điều gì khiến dân mất lòng tin."

Chính sự nghiêm minh ấy đã giúp nghĩa quân nhận được sự đùm bọc của người dân. Từ những cụ già, em nhỏ đến người chèo xuồng, ai cũng sẵn sàng góp sức bằng cách đưa tin, cất giấu lương thực hoặc dẫn đường cho nghĩa quân.

Thấy không thể khuất phục nghĩa quân bằng những cuộc càn quét thông thường, thực dân Pháp nhiều lần mở các chiến dịch lớn nhằm tiêu diệt căn cứ Đồng Tháp Mười. Chúng mang theo đại bác, tàu chiến và hàng nghìn binh lính.

Trong một trận chiến ác liệt năm 1866, Đốc Binh Kiều trực tiếp chỉ huy nghĩa quân chống trả. Dù lực lượng chênh lệch rất lớn, ông vẫn kiên cường chiến đấu, tạo điều kiện cho nhiều đồng đội rút lui an toàn.

Ông anh dũng hy sinh trên chiến trường, để lại niềm tiếc thương vô hạn cho nghĩa quân và nhân dân vùng Đồng Tháp Mười.

Sự hy sinh của Đốc Binh Kiều không làm phong trào kháng chiến chấm dứt. Ngược lại, nó càng hun đúc ý chí chiến đấu của những người còn ở lại. Hình ảnh người chỉ huy luôn đi đầu trong chiến đấu, sống giản dị và hết lòng vì dân đã trở thành biểu tượng đẹp trong lịch sử kháng chiến Nam Bộ.

Ngày nay, tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Gò Tháp (tỉnh Đồng Tháp), tên tuổi của Đốc Binh Kiều được khắc ghi cùng các thủ lĩnh nghĩa quân khác. Đây không chỉ là nơi tưởng niệm mà còn là địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước cho các thế hệ hôm nay.