ĐỒI A1:39 NGÀY ĐÊM TRONG “CỐI XAY THỊT”- KÝ ỨC CỦA ÔNG TÔI

Hôm nay, khi đang thong dong trên chiếc xe điện cùng cô bạn thân để tìm kiếm vài món ăn vặt đường phố, tôi vô tình lướt qua con đường mang cái tên mà bất cứ người Việt Nam nào cũng khắc ghi trong tim: Điện Biên Phủ.

Cái tên ấy không chỉ gắn liền với những trang sử oai hùng của dân tộc, mà với tôi, nó còn là nhịp cầu nối về miền ký ức của người ông quá cố – người chiến sĩ đã gửi lại một phần thân thể nơi chiến trường. Mỗi lần đi qua con đường này tại thành phố Hải Phòng – nơi tôi đang học tập, hình ảnh ông lại hiện lên, vẹn nguyên với những lời kể đầy hoài niệm về một thời thanh xuân rực lửa.

Tôi nhớ như in những buổi chiều hè oi ả, ông thường ngồi lặng yên bên hiên nhà. Bàn tay gầy guộc, nhăn nheo của ông khẽ chạm vào vết sẹo sâu hoắm nơi hốc mắt – chứng tích nghiệt ngã của trận đánh ác liệt tại "cối xay thịt" Đồi A1. Giọng ông trầm đục, đưa tôi ngược dòng thời gian về năm 1954 đầy biến động:"Cháu ạ, A1 lúc đó không còn một màu xanh nào sống sót. Bom đạn cày xới khiến đất đá tơi xốp, đỏ quạnh màu máu hòa lẫn thuốc súng. Ta và địch giành nhau từng thước hào, từng tấc đất suốt 39 ngày đêm ròng rã."

Chính trong một lần giáp lá cà nghẹt thở, khi hỏa lực địch khạc ra điên cuồng từ những lô cốt kiên cố, một mảnh đạn vô tình đã cướp đi mắt phải của ông. Nhưng ông bảo, nỗi đau thể xác ấy chẳng thấm thía gì so với nỗi đau thắt lòng khi chứng kiến đồng đội ngã xuống khi chưa kịp biết mặt, quen tên.

      Chi tiết khiến tôi xúc động nhất là khi ông kể về nhiệm vụ "lấy hầm trị hầm" – đào đường hầm ngầm xuyên lòng núi để đặt khối bộc phá khổng lồ. Giống như người anh hùng Nguyễn Văn Bạch và đồng đội ở Đại đội Công binh M83, ông đã sống và chiến đấu trong lòng đất ngột ngạt suốt nhiều ngày đêm. Đó là một cuộc chiến thầm lặng: trong không gian chật hẹp, thiếu oxy đến mức đèn pin chỉ dám bật loé lên rồi tắt, các chiến sĩ phải lầm lũi dùng cuốc xẻng nhỏ khoét từng bao đất.

      Để đảm bảo bí mật tuyệt đối, đất đá đào ra được cho vào túi dù, ngụy trang kỹ lưỡng để tránh sự phát hiện của địch phía trên. Mỗi người chỉ trụ được chưa đầy một tiếng trong hầm là phải ra ngoài để tổ khác thay, gương mặt ai nấy đỏ quạnh bụi đất, chẳng còn nhận ra nhân dạng của nhau. Suốt 49 mét chiều dài đường hầm là biết bao mồ hôi và máu đã đổ xuống.

Và rồi, thời khắc định mệnh 20 giờ 30 phút ngày 6/5/1954 đã đến. Sau hiệu lệnh pháo kích dồn dập, một tiếng nổ rung chuyển đất trời Mường Thanh vang lên. Khối bộc phá 960kg – quả bộc phá lớn nhất trong lịch sử kháng chiến chống Pháp – đã phát nổ, thổi bay một mảng trận địa địch, mở đường cho đợt tổng công kích cuối cùng. 

Khi nhìn thấy lá cờ "Quyết chiến - Quyết thắng" tung bay trên đỉnh đồi A1, ông đã khóc. Những giọt nước mắt nóng hổi trào ra từ con mắt còn lại – giọt nước mắt của niềm hạnh phúc vỡ òa khi được "cải tử hoàn sinh", nhưng cũng là nỗi xót xa vô hạn cho hơn 2.500 cán bộ, chiến sĩ đã mãi mãi nằm lại, hòa xương máu vào tấc đất ngọn đồi này.

Mùa hè năm ngoái, khi đứng giữa Điện Biên hòa bình, nhìn hố bộc phá sâu thẳm như một "loa kèn xung trận", tôi càng thấu hiểu giá trị của sự hy sinh. Những người con từ mọi miền tổ quốc, từ quê nhà thân thương của ông hay từ Vĩnh Long xa xôi, đều chung một nhịp đập tự hào. Sự khốc liệt của chiến trường năm xưa nay đã được thay thế bằng màu xanh của hy vọng, nhưng tinh thần Điện Biên thì vẫn luôn vẹn nguyên, nhắc nhở thế trẻ chúng tôi về trách nhiệm gìn giữ và xây dựng Tổ quốc thêm giàu đẹp